Hoe is het met GnuCash?
De afgelopen jaren heb ik regelmatig geschreven over GnuCash, een gratis en open-source boekhoudpakket dat ik stilletjes en stapsgewijs in gebruik aan het nemen ben. De bedoeling is dat ik hiermee op termijn mijn spreadsheets ga vervangen. Dat scheelt mij tijd, want dan hoef ik zelf geen programmeerwerk meer te doen. Maar het kost wel tijd om alles in te richten naar mijn wensen. Mijn lat ligt dan ook hoog, ik wil echt alles bij kunnen houden.
Stand van zaken
De afgelopen maanden heb ik stapsgewijs mijn hele financiële leven in GnuCash ingebracht. In elk geval vanaf 1 januari 2013, de dag dat mijn huidige financiële leven begon na mijn echtscheiding.
Elke transactie. Op mijn bankrekening, mijn spaarrekeningen. Mijn creditcards, mijn beleggingsrekening. Contant geld vanaf het moment dat we terugkwamen uit het Verre Warme Land. Duizenden transacties heb ik ingelezen, gecontroleerd. Die had ik allemaal digitaal beschikbaar, ik houd mijn persoonlijke financiën immers al bij sinds 2003. En tot op de dag van vandaag sluit het allemaal tot op de cent nauwkeurig aan. Dat geeft eigenlijk best wel een kick.
Het gebruiken van een echt dubbel boekhoudsysteem geeft me ook weer veel nieuwe mogelijkheden. Zo kan ik bijvoorbeeld de kosten van iets wat ik declareer op mijn werk, en de opbrengst van de declaratie, tegen elkaar wegboeken op dezelfde rekening. Idem dito met de kosten van een borrel met vrienden en de door hen betaalde bijdrage waarvoor ik een Tikkie stuurde. Dat geeft een veel reëler beeld van mijn eigen uitgaven. Ook splits ik de maandelijkse reguliere hypotheekbetaling nu in een rente-deel (uitgaven) en een aflossingsdeel (vermogensopbouw). Ook dat geeft een reëler beeld. De uitvinder van het dubbel boekhoudsysteem, voor het eerst beschreven door de Italiaanse monnik Luca Pacioli in de 15e eeuw, maar waarschijnlijk bedacht door kooplieden in het oude Florence van de 13e eeuw, was waarlijk briljant!
Inmiddels heb ik twee administraties in GnuCash volledig ingericht. De Gezamenlijke Huishoudadministratie met Vriendin, met daarin onze gezamenlijke bankrekening maar ook onze woning en de hypotheek. En mijn eigen Persoonlijke Administratie, met daarin mijn eigen bankrekeningen, contant geld, en aandelentransacties sinds 2013.
Was het nodig om terug te gaan tot 2013? Natuurlijk niet. Ik had ook gewoon kunnen beginnen op 1 januari 2021 of 2022. Maar het heeft me veel geleerd over het dubbel boekhoudsysteem en over mijn eigen financiën. Ik houd van compleet zijn. En ik krijg niet gauw genoeg van klooien met cijfers, dat blijkt maar weer.

Wat is er nog te doen?
Veel. Maar dat geeft niet. Ik heb geen haast. En het voorlopig bijhouden van twee boekhoudingen, in Excel en in GnuCash, kost niet zo heel veel tijd. Beide zijn immers vergaand geautomatiseerd. De afgelopen maanden waren ook druk met andere dingen. Ik heb jaren gedaan over het vervolmaken van mijn spreadsheets, ik mag van mezelf ook een paar jaar doen over de ingebruikname van GnuCash.
Ik ben nog bezig om alle grootboekrekeningen individueel langs te lopen en te controleren op gekke boekingen. Het systeem van GnuCash dat automatisch leert waar een boeking thuishoort naarmate je er meer verwerkt is erg goed maar niet perfect. Met al die duizenden transacties sluipt er wel eens een foutje in. En de (vrij dominante) perfectionist in mij heeft de zaken graag goed op een rijtje…
Ook moet ik nog kijken hoe ik automatisch de actuele koersen van mijn beleggingen op kan halen. GnuCash heeft hier functionaliteit voor, onder andere met behulp van Alpha Vantage. Daar moet ik mij nog even goed op inlezen. Want uiteindelijk wil ik er geen handmatig werk aan hebben, net als nu in mijn spreadsheets.
Daarnaast moet ik mijn Budgetten nog inrichten. ook hier heeft GnuCash uitgebreide functionaliteit voor. maar daarvoor moet ik nog goed nadenken over de juiste instellingen. Eerst inlezen en nadenken, dan pas doen.
Verder moet ik nog bedenken hoe ik mijn potjessysteem verwerk in GnuCash. Bij mijn blog over de financiële voorbereiding op 2022 ontstond daarover in de comments een interessant gesprek met Sjaak Trekhaak en Spreadsheets FTW. Ik heb helaas nog geen tijd gehad om daar dieper in te duiken (en ik wil ook eerst alle boekingen er goed in hebben zitten). Maar dat wordt ergens in de komende periode nog wel een projectje (en vast en zeker ook een blogpost).
En tenslotte moet ik ook nog beginnen met het inrichten van de rapportages. Ik heb al een beetje lopen spelen met de standaardrapportages, maar je kunt ook maatwerkrapportages inrichten. Want ik wil mijn geld natuurlijk minstens net zo goed in de gaten kunnen houden in GnuCash als dat ik al doe in Excel! En daar zijn rapportages onmisbaar bij.
Genoeg te doen dus.
Werk jij ook met GnuCash? En heb je nog tips voor mij? Voorbeelden die ik over kan nemen?
Het logo van GnuCash aan het begin van dit artikel is eigendom van de GnuCash developers.



















