De 48 Excel-grafieken van Geldnerd

Nerd-alert! Regelmatig schrijf ik hier over mijn spreadsheets, onlangs publiceerde ik nog een nieuwe versie. Een beetje een uit de hand gelopen hobby. Hield ik eerst eenvoudigweg mijn uitgaven en mijn beleggingen bij, in de loop van de jaren is vrijwel al het handwerk weg geautomatiseerd. Rapportjes downloaden bij mijn bank en mijn aandelenbroker, op de knop drukken, en alles is weer bijgewerkt.

De spreadsheets zijn af?

Een paar jaar geleden dacht ik dan ook dat ze wel klaar waren, die spreadsheets. Maar niets is minder waar. Ik blijf dingen bijbouwen. Maar het karakter van de nieuwe bouwsels is wel veranderd. Steeds vaker gaat het om rapportjes en grafieken. Dingen die inzichtelijk maken hoe mijn financiële situatie zich ontwikkelt.

Zo heb ik inmiddels een collectie van bijna 50 verschillende grafieken verzameld, verdeeld over mijn verschillende spreadsheets. En daar was iets mee. Ik heb er nooit rekening mee gehouden dat de collectie zo groot zou worden. En de programmacode was dus een beetje inefficiënt. En zo rommelig dat ik er zelf geen wijs meer uit werd. De eerste grafieken waren bij elkaar geknipt en geplakt, omdat ik destijds zelf nog niet zo goed begreep hoe Excel die grafieken nou opbouwde. Inmiddels begrijp ik dat een stuk beter. Het werd er ook allemaal een beetje traag van. En ze zagen er allemaal net iets anders uit, er was geen consistente ‘huisstijl’ en kleurstelling, met allerlei kleine inconsistenties en onvolkomenheden. Het was dus eigenlijk gewoon tijd voor een grote verbouwing. Maar een grote verbouwing is ook een tijdrovende verbouwing. En daar zag ik een beetje tegenop.

En toen kwam de Corona-tijd. Ik weet niet hoe het jullie vergaat, maar na een week of 10 aan thuisquarantaine was ik wel even uitgelezen en snakte ik naar iets anders. En waren er een paar extralange weekenden. Waarin we niet echt weg konden / mochten. Een prima moment voor een extralange programmeerklus dus. Tijd voor de grote grafiekenschoonmaak…

Eerst denken dan bouwen

Voordat ik begon heb ik een analyse gemaakt van al mijn grafieken. Uiteraard in een grote spreadsheet. De naam, het soort grafiek, waar komt de data vandaan, hoe wordt de y-as samengesteld, wat zijn de dataseries, kenmerken als kleuren en lijndiktes, de berekeningen van minimum en maximumwaarden op de Y-as, de kenmerken van de assen, datalabels, dat soort dingen. In totaal 214 kenmerken per grafiek.

Gaande die analyse ontstond er een beeld. Ik heb zoveel mogelijk kenmerken verzameld die uniform waren (of dat zouden moeten zijn). Hoe de assen ingericht waren, en de ‘gridlines’ (de horizontale hulplijnen) in de grafiek. Maar ook het lettertype, en de lettergrootte en andere kenmerken van de astitels en eventuele legenda’s. Noem het maar de ‘huisstijl van mijn grafieken’. En daarmee ontstond er een nieuwe opzet voor de manier waarop ik grafieken programmeer. Niet meer met één heel grote en onoverzichtelijke routine, maar in brokken. Daar wordt het overzichtelijker van, en sneller.

Al mijn spreadsheet hebben een grafiekenpagina. Daar heb je een aantal keuzemogelijkheden. Je kunt bijvoorbeeld uit een lijstje de grafiek kiezen die je wilt zien. En bijvoorbeeld een periode kiezen of een begin- en einddatum instellen. Als ik dat doe en nu op mijn grafiekenpagina op de ‘Charts’ knop druk, dan wordt er eerst een Centrale Grafieken procedure aangeroepen. Die zorgt ervoor dat de gemaakte keuzes verwerkt worden, zo wordt bijvoorbeeld het begin- en eindpunt van de X-as berekend. Ook wordt de oude grafiek op de grafiekenpagina weggegooid en vervangen door een nieuwe, lege grafiek met alle uniforme stijlkenmerken. Vervolgens worden specifieke variabelen voor de grafiek verzameld, die her en der in de spreadsheets staan. En tenslotte wordt er een specifieke Grafiekprocedure aangeroepen, met alle variabelen.

Ook in die specifieke Grafiekprocedure vinden weer een aantal stappen plaats. De procedure begint met het instellen van een aantal specifieke parameters voor die grafiek. Het soort grafiek bijvoorbeeld, de titels, dat soort dingen. Daarna worden de X-as en de verschillende dataseries samengesteld. Als derde worden die dataseries in de grafiek geplaatst en krijgen ze hun kenmerken mee, zoals kleur. En tenslotte worden (indien nodig) datalabels aan de series toegevoegd. En voila, er staat een grafiek op mijn scherm. In een fractie van een seconde. Schematisch is het weergegeven in onderstaande figuur.

De Vermogens-Waterval

Een dag of drie programmeerwerk. Daarmee had ik alle 48 grafieken in mijn vier spreadsheets (administratie, beleggingen, hypotheek en dashboard) in deze nieuwe structuur gegoten. Ik ben er erg blij mee. Maar daarmee was ik er nog niet. Er stond namelijk al heeeeeel lang een specifieke grafiek op mijn wensenlijstje.

Deze.

Handmatig gegenereerd met de standaard waterval-grafiek in Excel

Een watervalgrafiek die me per kwartaal laat zien hoe de verschillende onderdelen van mijn vermogen veranderd zijn. Groen als er een stijging is, rood als er een daling is. En aan het eind een kolom die de netto stijging (of daling, dat komt ook voor) voor dat specifieke kwartaal laat zien. De brongegevens hiervoor zitten al jaren in mijn Dashboard-spreadsheet.

Sinds Office 2016 zit er standaard een watervalgrafiek in Excel, maar ik heb nog geen enkele manier gevonden om die rechtstreeks aan te spreken in Visual Basic. De macro-recorder laat me hier in de steek. Op de diverse fora waar ik de oplossingen voor mijn programmeerprobleempjes zoek las ik dat ze inderdaad (nog) geen onderdeel van het objectmodel van Excel zijn, en dat ze dus niet te programmeren zijn. De versie van het eerste kwartaal was dus handmatig samengesteld.

Maar ik vond ook deze beschrijving. Die een waterval stapsgewijs opbouwt met de hulp van een tijdelijke dataset en een standaard kolommengrafiek. Die ik allebei wel helemaal kan programmeren. En ik houd wel van een uitdaging. Dus ik ben aan de slag gegaan. Het kostte me anderhalve dag. Maar het is me gelukt. Met één druk op de knop verschijnt er nu mijn eigen geautomatiseerde waterval. Jij zult denken ‘boeiuh’, maar ik kan echt genieten van dit soort dingen!

Hetzelfde als de vorige, maar helemaal geautomatiseerd samengesteld

De Anonimiser

Veel grafieken gebruik ik ook hier op mijn blog. Maar ik wil niet altijd mijn cijfers delen. In het verleden bewerkte ik die grafieken dan met het grafisch bewerkingsprogramma GIMP zodat de cijfers onzichtbaar werden. Maar ook dat is nu volledig geautomatiseerd. Mijn grafiekenpagina’s hebben nu allemaal een Anonimiseer-knop. Die verbergt de bedragen met één druk op de knop (en laat ze met een nieuwe druk op de knop ook weer verschijnen). Het werkt voor bedragen op de Y-assen en verbergt ook datalabels. Alleen als het bedragen zijn, percentages mogen blijven staan. Daarna kan ik de grafiek meteen op mijn blog gebruiken. Ook hier dus geen handwerk meer.

De 48 grafieken

En nu zijn er dus 48 grafieken. Inmiddels al 49 met die waterval. Ook dat is een tussenstand, want ik heb nog wel wat meer ideetjes. Die ik in mijn nieuwe structuur makkelijker uit kan werken, dat dan weer wel. In de onlangs vernieuwde versie van de Financiële Administratie op mijn Downloads-pagina kun je zien hoe de grafieken en de Visual Basic programmacode eruit zien. En hieronder een bloemlezing van mijn vernieuwde grafieken… Allemaal één druk op de knop.

Bijt jij je ook wel eens helemaal vast in een volkomen nutteloos onderwerp?

1 April!

1 april viel laat dit jaar… Of vroeg in 2021… Het is maar net hoe je het bekijkt. En dat geldt ook voor mijn blog van gisteren, over het rendement van versneld aflossen op je hypotheek.

Blogjes over hypotheken en aflossen scoren eigenlijk altijd wel goed, dat weten de meeste finance-bloggers. En deze was geen uitzondering. Met kritische reacties… Want hoe kon het dat mijn rendement op extra aflossen hoger was dan mijn hypotheekrente?

Dat kan eigenlijk ook gewoon niet. Dat hebben jullie goed gezien. Alleen maar als je oneigenlijke dingen meerekent, zoals de (naar voren gehaalde, niet bespaarde) extra aflossingen. En als je vals speelt. En dat doe ik natuurlijk. Want ik rond bijvoorbeeld mijn sneeuwbal naar boven af om elke maand maar ronde getallen over te houden. Als je eerlijk bent is je maximale rendement de bespaarde hypotheekrente. Eigenlijk dan ook nog minus de hypotheekrente-aftrek.

Het laat vooral ook zien hoe makkelijk het is om rendementsverwachtingen te manipuleren. Dat zie ik nog steeds in allerlei voorstellen van financiële dienstverleners. En veel mensen trappen er nog steeds in.

De enige echte absolute waarheid in de post van gisteren is de grafiek met de € 37.000 aan rente die wij besparen door volgens ons huidige plan versneld af te lossen. Wat ik persoonlijk een erg mooi bedrag vind over de periode 2017 – 2029. Er zijn financiële beslissingen die minder opleveren. Wat ook waar is: we verlagen onze maandlasten. We kunnen nu al onze maandelijkse uitgaven met € 1.400 verlagen en nog steeds aan al onze verplichtingen voldoen. Vrijheid.

En dat rendement? Ach. Leuke grafiekjes. En net zo onzeker als de beurs.

Het rendement van extra aflossen

Onze hypotheek houdt mij bezig, dat weten jullie. Elke zes maanden geef ik een stand van zaken van onze aflossingen. Een tijdje geleden vierden we dat we een omkeerpunt bereikt hebben, de extra aflossing met sneeuwbal is hoger dan de reguliere rente en aflossing. Daar kreeg ik veel reacties op, waarna ik nog een keer ben ingegaan op onze overwegingen om niet alleen maar te beleggen maar ook extra af te lossen. Extra aflossen geeft je een optie tot lagere maandlasten, en dat is ook een belangrijk onderdeel van financiële vrijheid. Zeker als je ook het sneeuwbaleffect inzet.

Kort na mijn blog over de vrijheid publiceerde Geld Is Tijd een blog over het rendement van de extra stortingen die hij doet in zijn spaarhypotheek. Hij heeft altijd een originele invalshoek om naar cijfers te kijken, en ook dit keer raakte ik geïnspireerd door zijn aanpak. Onderstaande blogpost is dus aan hem te danken!

Zijn redeneerlijn is simpel. Als hij niets extra zou investeren in zijn hypotheek, dan moest hij nu nog steeds elke maand de oorspronkelijke premie betalen. Alles wat hij extra investeert, ziet hij als een belegging met een waarde (namelijk een vermindering van de hypotheek). Als daarna de maandelijkse premie die hij moet betalen is gezakt, dan is dat te beschouwen als een maandelijkse uitbetaling, een soort dividend.

Nu heb ik natuurlijk geen spannende spaarhypotheek, maar een gewone suffe lineaire hypotheek. Toch kan ik die redeneerlijn wel toepassen op mijn situatie. Als wij namelijk niet zouden zijn begonnen met extra aflossen, dan moesten wij nog steeds elke maand de oorspronkelijke maandelijkse aflossing betalen. Bij een lineaire hypotheek wordt namelijk gewoon de hoofdsom gedeeld door het aantal maanden looptijd. Dat is je maandelijkse aflossing. Bij een hypotheek van € 360.000 en een looptijd van 30 jaar maal 12 maanden is je maandelijkse aflossing dus 360.000 / (30 x 12 ) = € 1.000 per maand. En elke maand betaal je de rente over de resterende hypotheeksom. Bij een rente van 2,4% betaal je de eerste maand dus 1/12 x 2,4% x € 360.000 = € 720 aan rente. De tweede maand betaal je 1/12 x 2,4% x € 359.000 = € 718. Enzovoorts. Lekker overzichtelijk.

Als wij extra aflossen (zonder de looptijd te veranderen), snijdt het mes dus aan twee kanten. Je aflossing verandert en de rente ook. Stel, in die eerste maand doe je naast de reguliere aflossing van € 1.000 ook een extra aflossing van € 1.000. In de tweede maand heb je dan nog een looptijd van 359 maanden en een resterende hypotheek van € 358.000. Je maandelijkse aflossing daalt dus naar € 997,21, een daling van € 2,79. En de rente is 1/12 x 2,4% x € 358.000 = € 716, een daling van maar liefst € 4.

Mijn extra aflossing is dus de ‘investering’. En mijn sneeuwbal, de optelsom van de bespaarde rente en de lagere reguliere aflossing, is mijn ‘dividend’. Strikt genomen is de lagere aflossing natuurlijk geen besparing. Ik moet immers nog steeds de hele hypotheeksom terugbetalen. Maar het voelt wel als besparing. Ik heb namelijk vrijheid gecreëerd door de aflossing eerder te doen. Ik heb vooruit betaald. En daarmee zijn mijn toekomstige lasten lager. #teamlagelasten

En dit loopt behoorlijk op. Onze strategie van extra aflossen en het inzetten van de sneeuwbal is medio 2018 begonnen. Twee jaar geleden pas. Daarvoor hebben we twee keer een grotere extra aflossing gedaan. Tot op heden heeft ons dat cumulatief al bijna € 5.000 aan rente bespaard. Als we deze strategie blijven volgen, en medio 2029 hypotheekvrij zijn, loopt de totale bespaarde rente op tot ruim € 37.000.

Ik was dus erg benieuwd wat het uiteindelijke rendement op de extra aflossingen zou worden. Daarvoor heb ik wat extra functies in mijn hypotheekspreadsheet gebouwd.

Een kolom met de extra aflossing had ik al. Die heb ik gebruikt als vertrekpunt. Dat is feitelijk de ‘investering’ die we gedaan hebben en nog van plan zijn om de komende jaren te doen. Ik heb mijn spreadsheet uit laten rekenen wat de opbrengst van deze ‘investering zou zijn als we die tegen 2, 4, 6, 8 en 10 procent rendement weg zouden kunnen zetten. De opbrengst van onze extra aflossing is onze eigen extra aflossing plus de som van de ‘sneeuwballen’ die dat opgeleverd heeft en nog op zal leveren. Volgen jullie me nog?

Als ik deze scenario’s voor de afgelopen jaren in een grafiek zet, zie je onderstaand beeld. Het actuele rendement van de extra aflossingen (de rode lijn) ligt nu al dichter bij de 6,0% dan bij de 4,0%. Een rendement van 5,5% na iets meer dan 3 jaar. Minder dan de gemiddeld 7,0% van de aandelenmarkten, maar vele malen meer dan wat dit geld op een spaarrekening of een deposito zou hebben opgebracht. En met meer zekerheid, de opbrengst is gegarandeerd. Dit naast het gevoel van vrijheid dat de lagere verplichte maandlasten opleveren. Ik noem dat een win-win situatie.

Uiteraard heb ik ook een prognose gemaakt van het rendement als we onze huidige strategie voortzetten. Dus maandelijks € 1.000 extra aflossen én de sneeuwbal inzetten, totdat we medio 2029 hypotheekvrij zijn. Het rendement loop dan gestaag verder op, zoals je kunt zien in de onderstaande grafiek. En komt uiteindelijk rond de 9,0% uit.

En dan weet ik ook wel dat ik mezelf hier voor de gek houd, door de naar voren gehaalde aflossing mee te tellen als ‘rendement’. Eigenlijk mag ik natuurlijk alleen de bespaarde rente meetellen. Die heb ik uiteraard ook doorgerekend, dat scenario zie je in onderstaande grafiek. Dat rendement (de oranje lijn) komt uiteraard lager uit, maar is nog steeds ongeveer 3,0%. Dat is nog steeds veel en veel meer dan je de komende jaren op een spaarrekening kunt krijgen.

Extra aflossen loont dus. Geloof je het nu?

NB: Lees vooral ook even mijn vervolgblog van ’the day after…’.

Tweede kwartaal 2020

Het jaar 2020 is halverwege. Een jaar dat ons nog lang zal heugen, ik ben blij dat ik mijn blog heb als dagboek om een beetje zicht te houden op de (financiële) gebeurtenissen die dat met zich meebrengt. Vier jaar lang maak ik inmiddels elk kwartaal een overzicht. Geldnerd begon in september 2015, het eerste kwartaaloverzicht verscheen na het derde kwartaal van 2016. Dat was het eerste volledige kwartaal dat we terug waren in Nederland, na bijna 3 jaar verblijf in het Verre Warme Land. Het is dus inmiddels tijd voor kwartaaloverzicht nummer 16: een terugblik op het tweede kwartaal van 2020.

Aandelenmarkten

Ook dit kwartaal was de hele wereld nog in de ban van het corona-virus. China leek het onder controle te hebben, Europa zat er middenin met een aantal landen in lock-down. In Nederland was het lang de centrale vraag of er genoeg IC-bedden zouden zijn. En Amerika stevende af op een enorme crisis in de gezondheidszorg, totdat het ingehaald werd door nieuws over politiegeweld en de golf van wereldwijd protest die daarop volgde. Het regende berichten over stilstand, achteruitgang, ontslagen. Alle seinen stonden op roder dan rood en minner dan in de min.

En de beurs? Die begon te stijgen als een gek. Ik snap er nog steeds geen bal van. Behalve dat het wederom bewijst dat ‘de markt’ verre van rationeel is. Analisten buitelden over elkaar heen om verklaringen te vinden. Zelf denk ik aan een mix van mensen die tegen beter weten in hopen dat alles heel snel weer bij het oude is, en een gebrek aan andere beleggingen waar geld mee te verdienen is. Wat me ook zo verbaasde: de enorme wachtrij aan particulieren die voor het eerst een beleggingsrekening wilden openen. Wees welkom! Maar vertel me eens: waarom juist nu? Was het omdat de kranten schreven dat de beurzen ‘historisch laag’ stonden? Dan moet je even naar de lange-termijn grafieken kijken, en weet je wel beter….

S&P500 10 jaars grafiek (bron: IEX)

Donderdag 11 juni ging het weer mis, en kregen we voor de zoveelste keer dit jaar te maken met ‘een van de slechtste beursdagen ooit’. Je kunt van 2020 zeggen wat je wilt, maar volatiel is het allemaal wel. Wat nou weer de oorzaak was? Diverse media wezen naar de voorzitter van de FED, het Amerikaanse stelsel van centrale banken. Die was somber over de vooruitzichten van de Amerikaanse economie. Maar dat had hij al vaker laten weten. Er leek ook angst te zijn voor een tweede golf aan corona-besmettingen. Maar het kan ook zo zijn dat verschillende partijen gewoon hun winst namen na het rentebesluit van de FED. Sinds de bodem van de markt was er al zo’n 30% bij gekomen. Binnen drie maanden. Terwijl de economische crisis nog moet beginnen. Bizar.

S&P500 1 jaars grafiek (bron: IEX)

De dollar was aan het einde van het eerste kwartaal iets volatieler geworden. Dat is in het tweede kwartaal zo gebleven. Maar een echte trend kan ik er nog niet in ontdekken. Het is net zo willekeurig als het Twittergedrag van de Amerikaanse president…

Mijn portefeuille

Mijn portefeuille is goed gespreid over de wereldwijde aandelenmarkt en de markt voor staatsobligaties, met dank aan VWRL en DBZB. En mijn portefeuille beweegt dus keurig mee met de wereldwijde aandelenmarkten. Ik heb ook dit kwartaal elke maand normaal bijgekocht met mijn maandelijkse storting. Zowel VWRL, de wereldwijd gespreide aandelentracker, als DBZB, de ETF met wereldwijde staatsobligaties. Want helemaal gerust was (en ben) ik er toch nog niet op. Maar ik ben wel stout geweest. In mei ‘moest’ ik eigenlijk VWRL kopen van mijn balanceertooltje. Maar ik heb DBZB gekocht, de obligatietracker. Omdat ik het gevoel had dat er geen stevige basis lag onder de stijgende koersen. Market timing, foei Geldnerd! De eerste week baalde ik van die aankoop, want VWRL spoot nog omhoog. Maar vanaf 11 juni sloeg mijn gevoel om. En vervolgens kocht ik eind juni gewoon weer VWRL op € 76.

De ROI YTD is per einde tweede kwartaal -/-9,25% De 12-maands XIRR staat op -/-3,85%. Dat is weer heel anders dan de ROI YTD van -/-22,1% en de 12-maands XIRR van -/-15,3% aan het einde van het eerste kwartaal.

Dividend en Spaarrente

Aan het einde van het eerste kwartaal sprak ik de verwachting uit dat mijn dividendopbrengsten te lijden zouden hebben onder de effecten van corona. In het tweede kwartaal is dat nog niet echt zichtbaar. Het kwartaal begon met een stevige dividendbetaling van VWRL.

In april kwam onder meer Shell met een dividendverlaging van historische omvang, waarmee de toon gezet werd. In de eerste helft van juni kondigde VWRL als eerste van mijn portefeuillefondsen het dividend aan. Dat dividend was ruim 40% lager dan in het tweede kwartaal van vorig jaar.

In het tweede kwartaal van 2020 ontving ik netto op mijn rekening € 503,87 aan dividend. In het tweede kwartaal van 2019 was dat nog € 508,57. Een kleine daling, iets groter als je in ogenschouw neemt dat ik in dat jaar wel elke maand extra aandeeltjes gekocht heb. Aan het einde van het tweede kwartaal stond er USD 33,03 aan dividend aangekondigd voor uitbetaling in het derde kwartaal van 2020. Die mag ik dus nog niet meetellen.

Van de spaarrente hoeven we nog steeds niets te verwachten. Medio juni werd aangekondigd dat de spaarrente op mijn bufferrekening per 22 juni verlaagd zou worden van 0,10% naar 0,07%. Vriendin kreeg van één van haar spaarrekeningen elders zelfs bericht dat de rente naar 0,00% ging, en dat bij een bank die enkele jaren geleden nog één van de hoogste rentes in Nederland bood. Zolang de Europese Centrale Bank nog met negatieve rentes rekent zal dat niet beter worden. En dat zal, verwacht ik, nog jaren en jaren duren.

Spaarpercentage

Mijn spaarpercentage was 58,6% in het tweede kwartaal van 2020. In het eerste kwartaal van 2020 was het 41,1%, en voor 2020 tot nu toe bedraagt het 50,7%. Doelstelling voor het gehele jaar 2020 is 45,0%. Ik lig dus op schema. Met een beetje hulp van corona, dat wel.

Mijn administratie houdt ook voor mij bij hoeveel No Spend Days (NSDs) ik heb. Dat zijn dagen waarop ik niks betaal met mijn creditcard, pinpas, of contant geld. Het aantal NSDs was in het tweede kwartaal een stuk hoger dan gebruikelijk, dat zal je niet verbazen. In juni is er wel een daling te zien. In die maand heb ik namelijk afscheid genomen van mijn oude baan, en met enkele mensen heb ik één-op-één een borrel gedronken in de anderhalvemeter-horeca. Op verschillende dagen, en die tellen dan uiteraard niet mee als NSD.

Eigen Vermogen

In het tweede kwartaal geen bijzonderheden zoals een verandering van de WOZ-waarde. Ik moet het echt hebben van mijn spaarpercentage, het dividendinkomen en de bewegingen van de aandelenmarkten.

De vorige keer was deze waterval-grafiek een experimentje. Inmiddels heb ik ‘m standaard ingebouwd in mijn Dashboard. Dat was een behoorlijke klus, Visual Basic en waterval-grafieken gaan niet goed samen, de standaard waterval-grafiek die tegenwoordig in Excel zit kun je nog niet eens aanroepen via Visual Basic. Maar een dagje puzzelen en programmeren bracht de oplossing, en nu is het in mijn Dashboard één druk op de knop… Binnenkort volgt daar nog een apart nerd-blogje over.

Geen rode balkjes deze keer, alle componenten leverden een positieve bijdrage aan mijn vermogensontwikkeling. Ik ontving geen rente en er veranderde niets aan de (WOZ) waarde van onze woning, dus die categorieën zijn niet zichtbaar.

Waar leidt dat toe? Onderstaand de ontwikkeling van mijn vermogen per kwartaal. Dit was het zevende kwartaal op rij dat mijn spaarpercentage boven de 40% lag.

Beste Uitgave

Voor mezelf heb ik niet zoveel bijzondere uitgaven gedaan. Ik heb het thuisnetwerk een beetje gemoderniseerd, dat was het wel. Maar één uitgave springt eruit. In juni heb ik, bij mijn afscheid van mijn oude werkplek, een aantal collega’s het prachtige (en wat mij betreft van harte aanbevolen) boek van Lonneke Lodder cadeau gedaan. Want het leven is echt te kort om op kantoor te zitten. Ik hoop dat de (inmiddels ex) collega’s er iets van leren!

Hoe was jouw tweede kwartaal?

Je kunt oude kwartaalberichten teruglezen via mijn overzichtspagina.

Hoe gaat het met de jaardoelen?

In januari schreef ik over mijn doelen voor 2020. Nu het jaar halverwege is, wordt het wel tijd om eens te kijken hoe het ermee gaat.

Nieuwe baan

Check! Afgelopen maand ben ik ermee begonnen. Was ik voorheen bij de overheid financieel baasje in de uitvoering, nu ben ik er baasje over een mooi beleidsdossier. Meer zeg ik er niet over, want ik probeer nog steeds om een beetje anoniem te blijven. Maar ik ben er heel erg blij mee, en voor dit jaardoel kan ik dus een mooie krul zetten! Het was wel een bijzondere procedure. De meeste gesprekken gingen via videovergaderen, en ook het assessment vond online plaats. Inwerken is ook bijzonder, de gesprekken met mijn nieuwe medewerkers voer ik ook grotendeels via de video. Ik weet nog niet wanneer ik ze ‘in het echt’ ga ontmoeten. In elk geval niet als groep. Individuele kennismakingsgesprekken voer ik al wel: we maken samen wandelingen.

Nieuwe spreadsheets

Hier kan ik kort over zijn. Er is nog geen letter code geschreven. Waarom dat is kan ik niet zo heel goed duiden. Want ik heb wel de nodige programmeeruren in het verbeteren en uitbreiden van mijn Excel-spreadsheets gestoken. Ik ben aan het nadenken wat mij tegenhoudt en zal er binnenkort eens een blogpost aan wijden.

Gezondere levensstijl

Met gepaste trots kan ik melden dat ik mijn gezonde levensstijl nog steeds volhoud. Ik merk wel dat de corona-quarantaine ertoe leidde dat er iets meer gesnoept werd in Huize Geldnerd. Dus er kwam wel weer een paar kilo bij, tot iets boven ‘de grens’. En wat ook niet hielp is dat de sessies met mijn personal trainer een aantal weken stillagen. Daar stond tegenover dat ik wel toestemming kreeg om weer te gaan hardlopen. Dat mocht niet meer sinds mijn operatie in november vorig jaar. Inmiddels is alles weer onder controle. Ik las op verschillende plekken dat overgewicht één van de extra risicofactoren is bij corona. Ik ben nu dus extra blij dat ik mijn gezondheid het afgelopen jaar heb aangepakt!

Financiële doelstellingen

Geen financieel blog zonder financiële doelstellingen. Ik heb een heel rijtje.

DoelstellingTussenstand
Spaarpercentage van minimaal 45,0%De tussenstand, met een beetje hulp van de coronacrisis, is 50,8%
Extra aflossingen en sneeuwbal doorzettenGelukt!
Salarisstijgingen niet uitgeven maar sparenNog niet van toepassing
Extraatjes niet meetellen in het spaarpercentageDat doe ik heel consequent

Dit is dus een categorie waar ik echt tevreden over kan zijn. Mijn systeem werkt. Dat wist ik al, maar het is altijd weer fijn om het te zien.

In mijn administratie is het werken met het potjessysteem uitgebreid. Daar ben ik erg tevreden over. Ik heb de afgelopen periode weinig uitgegeven uit de potjes, door de quarantaine. In de eerste maanden van het jaar heb ik wel behoorlijk geïnvesteerd in mijn garderobe. Het is dus goed dat dit potje nog even verder bijgevuld wordt.

Meer lezen

Al snel in januari besefte ik dat er een probleem was met mijn doelstelling. Ik had me dus voorgenomen om in 2020 gemiddeld 2 boeken per maand te lezen, 24 voor het hele jaar. Maar het eerste boek dat ik ter hand nam telde 800 pagina’s. Het tweede boek had er maar 252. Het maakt natuurlijk nogal wat uit of ik 24 boeken van 800 pagina’s wil lezen (totaal 19.200 pagina’s), of 24 boeken van 250 pagina’s (totaal 6.000 pagina’s).

Ik heb mijn jaardoel dus opnieuw geformuleerd, maar nu in termen van aantal pagina’s. Mijn doel voor dit jaar werd 10.000 pagina’s. Maar ik zit pas op ongeveer 3.500. De gekke corona-quarantaine maakte dat ik me moeilijk kon concentreren. En de afronding van mijn oude baan was ook best een drukke periode. Ik hoop in het tweede half jaar nog een inhaalslagje te kunnen maken. Maar de 10.000 zal het niet worden, eerder 7.000. Ik heb overigens al wel 12 boeken uit, dus voor mijn oude doelstelling lig ik op schema!

Blijven schrijven

Ook dit lukt! Tot nu toe heb ik keurig twee keer per week een blogpost gepubliceerd. Elke maandag en donderdag om 5 over 5 ’s ochtends. En af en toe een extra blogpost als daar aanleiding toe is. Al ben ik daar voorzichtig mee, want inspiratie blijft een ingewikkeld iets. Soms schrijf ik zes berichten in één week. En soms wekenlang niets. Soms schrijf ik voor een maand vooruit, en soms zit ik in het weekend te zweten op schrijfsels voor de komende week. Dan is het goed om iets in reserve te hebben. Inmiddels ga ik heel hard richting de vijfde verjaardag van mijn blog. En heb ik al meer dan 650 berichten gepubliceerd. Maandelijks komen hier meer dan 20.000 bezoekers, ik heb zelfs al een maand met meer dan 50.000 unieke bezoekers gehad. Dat had ik nooit durven dromen!

Volhouden wat goed is

Tsja, deze is lastig. Want 2020 is een heel gek jaar. Ik vond en vind deze corona-periode best wel stressvol, en dat heeft soms ook z’n weerslag op mijn stemming. Eind maart was er een periode waarin ik het echt even donker inzag. Zelfs in het ‘beschaafde Nederland’ werd er gehamsterd. De beurzen stortten eventjes in elkaar. En de beschaving ook, leek het.

Ik heb me zelfs even financiële zorgen gemaakt. Zou mijn vermogen verdampen? Ons huis waardeloos worden? Onze buffer met contant geld te klein zijn? Ik heb oprecht een uurtje naar mijn dashboard zitten staren, om mezelf ervan te overtuigen dat er niets aan de hand is. Als ik al een probleem zou krijgen, dan zou waarschijnlijk 95% van de mensen een nog veel groter probleem hebben. Het was een bijzondere gedachtentrein die zich in mijn hoofd ontwikkelde. En het duurde even voordat die trein tot stilstand kwam.

Maar na een paar weken was mijn sombere bui voorbij. Het mooie weer hielp. En ik ben inmiddels extra blij dat ik dit ingewikkelde jaar samen met Vriendin en ons Hondje kan doormaken in een veilig en comfortabel huis met voldoende ruimte. Toen onze grootgrutter ook weer aan huis kon bezorgen (een aantal weken lang was er werkelijk geen vrij bezorgmoment te vinden) werd het afzien snel minder. Gelukkig maar.

Hoe is het met jouw jaardoelen?

Extra aflossen of beleggen? Een kwestie van vrijheid!

Onlangs schreef ik over het omslagpunt van onze hypotheek, het punt waarop onze (door de sneeuwbal stijgende) extra aflossing structureel hoger werd dan onze (door het lineaire karakter dalende) reguliere rente en aflossing. Tot mijn eigen verbazing brak deze post alle bezoekersrecords, met dank aan Google vonden letterlijk tienduizenden lezers de weg naar mijn bescheiden schrijfsel. Dat leverde ook een groot aantal reacties op, bij de blogpost en in de e-mail. Een aantal van deze reacties en vragen vragen een uitgebreider antwoord, oftewel een aparte blogpost.

Een aantal reacties ging over de vraag of het niet aantrekkelijker zou zijn om dat geld maandelijks in een indexfonds te stoppen. Het gemiddelde rendement op beleggen (historisch een procent of 7 jaarlijks bij een goed gespreide portefeuille over meerdere decennia) is economisch misschien interessanter dan het versneld aflossen van een hypotheek met (in ons geval) 2,2% rente. Daarmee wordt een oude en regelmatig terugkerende discussie in de wereld van financieel bewust levende mensen aangestipt. Ga je extra aflossen of ga je beleggen?

Vorig jaar heb ik er ook al eens over geschreven, toen naar aanleiding van de plannen met Box 3. Een aantal jaren geleden heb ik namelijk een andere route gekozen. Een tweesporenbeleid. Enerzijds versneld aflossen op de hypotheek ter structurele verlaging van maandlasten en anderzijds maximaal vermogen opbouwen via ETF-beleggen. Die laatste categorie zal, als de nieuwe belastingplannen doorgaan, wel met een procentje minder verwacht gemiddeld rendement per jaar plaatsvinden door de hogere belasting op beleggingen. Maar de weg naar financiële onafhankelijkheid is een marathon, geen sprint. En ik eet van twee walletje, zowel in #teamlagelasten als in #teambeleggen.

Als ik zo snel mogelijk financieel onafhankelijk zou willen worden en alleen naar rendement zou kijken, dan is beleggen met een lange tijdshorizon inderdaad de betere optie. Maar dat is niet het enige perspectief. We zoeken immers naar financiële vrijheid en onafhankelijkheid, toch? Die in elkaars verlengde liggen volgens de Dikke Van Dale. Vrijheid (vrij·heid) (de; v; meervoud: vrijheden) wordt gedefinieerd als ‘het vrij-zijn; = onafhankelijkheid’. Maar ook als ‘daad die de gewone grenzen overschrijdt: zich vrijheden veroorloven’. Die luie Van Dale definieert Onafhankelijkheid (on·af·han·ke·lijk·heid) (de; v)) vervolgens als ‘vrijheid, zelfstandigheid’. De sociologie definieert vrijheid als de mogelijkheid om naar eigen wil te handelen. En maakt een onderscheid tussen negatieve en positieve vrijheid. Negatieve vrijheid is de ‘vrijheid van invloed van anderen’, en positieve vrijheid is de ‘vrijheid tot het inzetten van je eigen vermogen’. De mogelijkheid om te kiezen en het eigen leven in te richten, de vrijheid wanneer het gaat over de vrije wil. Financieel vrij zijn, of financieel onafhankelijk zijn, heeft natuurlijk iets van beiden. Het is de vrijheid van de invloed van een werkgever, de belastingregels, de hypotheekverstrekker, maar ook de vrijheid om echt zelf te kiezen hoe je jouw dagen besteedt.

En daar wringt het. Onze samenleving is ingericht rond het verschijnsel geld. Vrijwel iedereen heeft een bepaalde hoeveelheid geld nodig om staande te blijven en deel te nemen. En er is een sterke druk om te streven naar meer. Meer geld, een groter (duurder) huis, meer spullen, exotischer en duurdere vakanties. Je wordt geacht om mee te doen en te streven naar meer. Door harder en meer werken meer inkomen verdienen om een steeds duurdere levensstijl te bekostigen. Maar ‘meer’ betekent meestal ook: meer afhankelijkheid. En dus minder vrijheid.

Hier komen we dus op dat aspect van vrijheid waar Van Dale het absoluut bij het rechte eind heeft. Ik stel een daad die de gewone grenzen overschrijdt, ik veroorloof mijzelf vrijheden. Op twee manieren wijk ik af van wat we ‘gewoon’ zijn gaan vinden. Ik streef niet meer naar meer. Ik wil geen groter huis. Ik wil minder spullen, niet meer. Maar financieel zorg ik ook dat ik met minder toe kan. En dat is waar het versneld aflossen van de hypotheek aan bijdraagt. Want elke maand wordt het bedrag dat we moeten betalen aan onze hypotheek 0,6% lager. We betalen dat geld wel, het vormt bij elkaar opgeteld onze sneeuwbal. In de meeste huishoudens is ‘wonen’ namelijk de grootste uitgavenpost. Voor huurders gemiddeld 38% van het besteedbaar inkomen, voor kopers zo’n 29%. In Huize Geldnerd zitten we iets onder het gemiddelde. Maar de vaste lasten van onze hypotheek zijn wel ongeveer 40% van de uitgaven in de gezamenlijke huishouding. Met afstand de grootste post. Bijna 4 keer zoveel als wat ons Hondje maandelijks kost, en ook ongeveer 4 keer zoveel als we aan boodschappen uitgeven.

Daar zit wat mij betreft de crux. Want je kunt dus wel af en toe een latte minder kopen, maar dat zet niet zo heel veel zoden aan de dijk. Maar consequent elke maand die sneeuwbal vergroten en extra aflossen eet, stapje voor stapje, onze grootste kostenpost op. Onze sneeuwbal is op dit moment al ongeveer € 400 per maand. En we lossen maandelijks vrijwillig € 1.000 af bovenop de verplichte rente en aflossing. Niet omdat het moet, maar omdat het kan. Als er in Huize Geldnerd dus een keer iets gebeurt, kunnen we nu al in één klap € 1.400 per maand besparen. Gewoon door te stoppen met wat we niet hoeven te betalen. Het gaat niet alleen om de meer! meer! meer! van het verwachte beleggingsrendement, maar ook om de minder! minder! minder van minder geld nodig hebben om toch het leven te kunnen leiden dat je wenst.

En over 9 jaar? Dan is de hypotheek klaar. Afgelost. En dan halveren dus zo ongeveer de maandlasten in Huize Geldnerd. En zo wordt onze afhankelijkheid van de invloed van anderen, van de werkgever, het belastingstelsel, de hypotheekverstrekker, al die afhankelijkheden die de meeste mensen in hun leven opbouwen, met elke maand die verstrijkt een stuk kleiner.

Dat is Vrijheid. Ook vandaag al, en niet pas over 9 jaar. Dat is wat ik zie als ik naar mijn Sneeuwbal-grafiek kijk. En daar gaat het om. Voor mij in elk geval wel.

Wat betekent vrijheid voor jou?

Einde van de inhoud

Geen pagina's meer om te laden

Nieuwere berichten
Oudere berichten