Investeren, afschrijven en reserveren

Onlangs schreef ik over mijn volle buffer. Per e-mail kreeg ik hier een vraag over, omdat ik schreef dat mijn buffer alleen bestaat uit een aantal maanden leefgeld, en twee potjes voor verwachte bijzondere uitgaven. Of ik niet reserveer voor grote (vervangings)uitgaven en investeringen, en hoe ik omga met afschrijvingen?

Het antwoord is heel simpel: dat doe ik niet. In een aantal reacties zag ik dat mensen reserveren voor de vervanging van een auto. Maar wij hebben geen auto, en zijn ook echt niet van plan om er eentje te kopen (of leasen).

Al mijn andere bezittingen vind ik niet waardevol genoeg om een investering te noemen, laat staan om ervoor te reserveren. Onze hele inboedel en mijn persoonlijke bezittingen hebben voor mij dus als waarde nul Euro. Feitelijk schrijf ik ze dus al helemaal af op het moment dat ik ze koop. Op mijn jaarlijkse balans staat er ook geen enkele bezitting van mij, behalve mijn aandeel in ons huis, mijn spaargeld en mijn beleggingen.

In het verleden was dat niet zo. Vroeger was ik enorm gehecht aan mijn huis vol spullen. Terugkijkend heeft dat me zelfs best wel lang vastgehouden in mijn ‘oude leven’. Het heeft me echt wel tijd gekost om dat los te laten. Tegenwoordig denk ik soms zelfs dat ik te weinig gehecht ben. Er zijn zelfs niet veel zaken waar ik emotionele waarde aan toedicht.

Aan de ene kant is mijn werkwijze makkelijker. Ik hoef geen aparte potjes bij te houden en te ‘vullen’ om geld klaar te hebben staan voor de vervanging. En ik heb dus ook geen extra geld dat ‘niets staat te doen’ totdat ik het nodig heb voor een grote uitgave. Al besef ik terdege dat deze werkwijze vooral mogelijk gemaakt wordt door (1) mijn salaris, dat mij in staat stelt om ook iets grotere uitgaven gewoon te kunnen doen en (2) een aantal levenskeuzes: de baan bij een werkgever waar OV de norm is, en wonen in de stad waar je ook werkt.

Aan de andere kant maakt mijn werkwijze het soms wel iets moeilijker. Want ik heb wel een aantal ‘duurdere’ bezittingen: mijn smartphone, tablet, laptop, en server. Maar die zijn ook weer niet zo duur dat ik er een apart potje voor hoef aan te leggen. Ik probeer er elk jaar eentje te vervangen. In 2016 was dat de server, in 2017 mijn smartphone na bijna 4 jaar trouwe dienst. Dit jaar is mijn laptop aan de beurt (die inmiddels ook al weer 4,5 jaar meegaat). Dat is nu best wel even puzzelen, want alle vier deze apparaten heb ik in één keer vervangen toen we naar het Verre Warme Land vertrokken. Maar het lijkt te gaan lukken om de vervanging nu keurig te spreiden.

Doe jij aan afschrijvingen en reserveringen?

Integraal Vermogensdashboard

Met mijn spreadsheets houd ik mijn persoonlijke financiën goed in de gaten. De financiële administratie, mijn beleggingsadministratie, en de stand van het huis. Jaarlijks maak ik mijn balans op. De afgelopen jaren heb ik mijn spreadsheets ook behoorlijk uitgebreid. Vooral met rapportages. Hoe staat het huis ervoor? Rapportages en grafieken over mijn beleggingen. Die ik onder andere gebruik in mijn kwartaalrapportages.

Maar één ding ontbreekt nog. Een integraal dashboard. Waar ik in één oogopslag kan zien hoe ik ervoor sta. Want daarvoor moet ik nu nog gegevens uit meerdere bronnen combineren. En daardoor mis ik soms overzicht.

Een voorbeeld: ik wil naast de omvang ook graag de opbouw van mijn vermogen in de gaten houden. Wat zit er in ons huis, wat is er in cash, en wat zit er in de beleggingen? En die laatste categorie dan liefst ook nog uitgesplitst in aandelen en obligaties. En dat dan ook uitgezet in de tijd, zowel in bedragen als in percentages. Op die manier houd ik zicht op mijn risicoprofiel. Maar daarvoor moet ik nu gegevens uit mijn financiële administratie en beleggingsspreadsheet handmatig combineren. Dat past uiteraard niet bij mijn ‘alles geautomatiseerd’ principe…

De afgelopen periode heb ik nagedacht wat ik zo allemaal op mijn Integrale Vermogensdashboard zou willen zien. Naast het bovenstaande, in elk geval ook:

  • Een overzicht van mijn vermogensopbouw per valuta. Naast Euro’s heb ik immers ook beleggingen in Amerikaanse dollars. En in het verleden heb ik ook beleggingen in andere valuta gehad. Het is goed om een beetje in de gaten te houden hoe de valuta-verhoudingen in mijn vermogen liggen.
  • Van ons huis wil ik de huidige waarde zien waar ik mee reken, nu nog de aankoopwaarde, maar binnenkort de WOZ-waarde. En ik wil het nog af te lossen deel van de hypotheek zien. En natuurlijk de stand van mijn grote en kleine buffer. De grote buffer bevat genoeg geld om 6 maanden normaal te kunnen leven, en de kleine buffer is bedoeld voor grotere, geplande uitgaven waar ik gedurende het jaar voor spaar.

Verder wil ik graag een aantal belangrijke specifieke indicatoren zien, bijvoorbeeld:

  • Het ontvangen dividend
  • Return on Investment
  • XIRR
  • Spaarpercentage

Tsja, en als mijn gedachten dan eenmaal hun gang gaan, dan wil ik ook echt een compleet beeld. Dus wil ik ook de stand van mijn pensioen zien, en de AOW. Met daarnaast de stand van mijn vermogen, en mijn gemiddelde maandelijkse uitgaven, kan ik in één oogopslag zien hoe ik ervoor sta in mijn reis naar onafhankelijkheid.

Deels zijn het dingen die ik over een periode bekijk: het laatste jaar, het laatste kwartaal, of YTD (Year-To-Date, het lopende jaar tot nu toe). Maar deels zijn het ook momentopnamen: wat is de stand nu, of op een specifieke datum? Hoe ik dat in één rapport kan weergeven, daar moet ik ook nog even over nadenken.

Heb jij een dashboard? En zo ja, welke gegevens staan erin?

En hoe moet dat er dan uit gaan zien? Daar moet ik nog over nadenken, maar ondertussen ben ik al wel een beetje aan het ‘klooien met Excel’:

Als ik er niet meer ben

Nog even en ik ben aan mijn derde testament toe. En ik ben nog lang geen 50… Mijn eerste testament maakten mijn ex en ik toen we samen een huis kochten. We hebben bewust gekozen voor een financiering op basis van één inkomen, en wilden ook de zaken goed regelen ‘voor het geval dat’. Een van de eerste dingen die ik tijdens de echtscheiding heb gedaan, is dat testament herroepen. Want haar laten erven als er iets met mij zou gebeuren leek me niet zo’n fijn idee (en dat gevoel was wederzijds…).

Toen ik een aantal jaren later een samenlevingsovereenkomst afsloot met Vriendin, hebben we direct ook allebei een testament laten maken. De notaris gaf een fijne korting, en op dat moment was onze overweging ook om de zaken goed te regelen ‘voor het geval dat’. We zouden namelijk niet al te lang daarna naar het Verre Warme Land vertrekken. Het testament is eenvoudig. Mijn aandeel in een eventuele woning en inboedel gaan naar Vriendin. De rest wordt verdeeld over enkele goede doelen en familieleden van ‘de volgende generatie’.

Inmiddels zie ik alweer allerlei relevante ontwikkelingen. Zo ben ik aan het nadenken over een Leventestament. De rompslomp eromheen (jaarlijks bijwerken) schrikt me nog een beetje af. Maar het komt wel tegemoet aan één van mijn grootste angsten: dat er iets met mij gebeurt en ik als ‘kasplantje’ verder zou moeten. Dat is voor mij een heel persoonlijk iets, dat wil ik echt niet.

Ook lees ik steeds meer over het ‘Digitaal Testament’. Nu een steeds groter deel van mijn leven uit nulletjes en eentjes bestaat is dat ook wel iets om over na te denken. Sowieso ga ik eens per jaar door al mijn gebruikersaccounts heen en verwijder de accounts van websites die ik niet meer gebruik. Dat valt nog niet altijd mee, maar gelukkig zijn er websites die kunnen helpen.

Ik heb ook een document gemaakt met daarin allerlei praktische zaken, zoals een overzicht van waar mijn bankrekeningen lopen. Dat document werk ik jaarlijks bij, en mijn beoogd executeur testamentair heeft een kopie. Ik wil het voor mijn nabestaanden niet lastiger maken dan noodzakelijk.

Onlangs las ik dat, als er geen erfgenamen zijn, de erfenis afgewikkeld wordt door de overheid. Eventueel geld dat overblijft komt in beheer bij het ministerie van Financiën, in de zogenaamde ‘consignatiekas’. Daar wordt het 20 jaar bewaard, en dan vervalt het aan de Staat. Recente cijfers kon ik niet vinden, maar blijkens antwoorden op Kamervragen zat er in 2011 € 24,9 miljoen in de consignatiekas.

De rubriek ‘Geld en Recht’ van het Algemeen Dagblad heeft in december 2015 overigens een handige checklist gepubliceerd voor het maken van een testament.

Hoe heb jij de zaken geregeld voor ‘als je er niet meer bent’?

De balans opmaken

Aan het eind van ieder jaar maak ik een Balans. Die term komt uit de wereld van het boekhouden: een balans is een overzicht van de bezittingen, de schulden en het eigen vermogen op een bepaald moment. Je kunt dit maken voor een bedrijf, maar ook voor een persoon of familie. De balans bestaat uit twee gedeelten die met elkaar in evenwicht zijn, vandaar de naam. Die twee delen zijn de activa en de passiva.

De activa worden gevormd door de bezittingen, zoals spaargeld, een huis, een auto en een inboedel, en de passiva bestaan uit het eigen vermogen en de schulden, dus de middelen waarmee de activa gefinancierd zijn.

Ook voor jezelf kun je dus gemakkelijk een balans maken. Als je dat een aantal jaren doet, kun je goed zien hoe je Eigen Vermogen zich ontwikkelt. Het Eigen Vermogen van een onderneming wordt berekend door de schulden van de activa af te trekken. Ik definieer Eigen Vermogen ook wel als ‘het geld dat ik in mijn zak heb als ik de wijde wereld intrek nadat ik alles wat ik heb verkoop en al mijn schulden afbetaal’.

Wikipedia heeft een hele heldere uitleg over de Balans, inclusief voorbeelden van hoe dit er bijvoorbeeld voor een kleuter of een gezin uit zou kunnen zien. Zeker aan te bevelen als je nog nooit met een balans te maken hebt gehad.

Mijn balans is op dit moment erg simpel:

  • Aan bezittingen heb ik mijn spaartegoeden en de waarde van mijn beleggingen.
  • Ik heb momenteel geen eigen huis.
  • Mijn inboedel, auto en andere materiële bezittingen waardeer ik op 0.
  • Schulden heb ik niet. Dus is mijn eigen vermogen gelijk aan de som van mijn spaargeld en beleggingen.

Maar ik ken ook mensen met een negatief eigen vermogen. Bijvoorbeeld door hoge schulden of een huis dat ‘onder water’ staat.

Hoe ziet jouw balans eruit? En hoe heeft jouw eigen vermogen zich de afgelopen jaren ontwikkeld?

Einde van de inhoud

Geen pagina's meer om te laden