Evaluatie van het potjessysteem

Eind vorig jaar nam ik mij voor om vanaf 1 januari 2020 meer te gaan werken via het ‘potjessysteem‘. En een aantal maanden geleden heb ik al eens geschreven hoe het daarmee gaat. En nu het einde van het jaar nadert, is het tijd voor een uitgebreidere evaluatie.

Om maar met de deur in huis te vallen: ik heb de impact onderschat. Het heeft me nog best wat tijd en denkwerk gekost om het potjessysteem goed werkend te krijgen. En er kleven ook nadelen aan. Maar ik ga er zeker mee door, want de voordelen wegen voor mij persoonlijk zwaarder dan de nadelen. Vanaf 1 januari gebruik ik wel een ietwat aangepaste methode, om de administratieve verwerking makkelijker te maken.

In de Boekhouding

In mijn voorgaande post heb ik al beschreven hoe ik ongeveer werk met het potjessysteem. Maar inmiddels heb ik die werkwijze verder verfijnd, en ik krijg er ook nog regelmatig vragen over. Vandaar hier een actuele en uitgebreidere beschrijving

Mijn potjessysteem verwerk ik administratief in wat ik de ‘9000-rekeningen’ noem. Dat zijn de uitgavencategorieën met de nummers 9000 en hoger, en de inkomstencategorieën met de nummers 900 en hoger. Het zijn een soort van ‘kruisrekeningen‘ voor dingen die wel een transactie maar geen uitgave of inkomst zijn. Bijvoorbeeld een boeking van mijn lopende rekening naar mijn spaarrekening. Dat geld blijft binnen mijn administratie, mijn vermogen wordt er niet groter of kleiner van. De afboeking van mijn lopende rekening krijgt dan categorie 9000 en de bijboeking op de spaarrekening krijgt categorie 900. Als ik het van spaarrekening naar lopende rekening boek dan is het uiteraard andersom. Per saldo kan ik de boekingen op de 9000 en 900 rekening tegen elkaar wegstrepen, het saldo moet altijd nul zijn. Dat is ook een goede manier om te controleren of er fouten in mijn administratie zitten.

Ik gebruik de ‘9000-rekeningen’ ook voor uitgaven die ik zakelijk declareer (de uitgave in categorie 9010 wordt weggestreept tegen de door mijn werkgever betaalde declaratie in inkomstencategorie 910), voor dingen die ik voorschiet voor anderen, voor overboekingen naar de beleggingsrekening, en voor het opnemen van contant geld bij een pinautomaat (wat ik overigens al héél lang niet gedaan heb). En ik gebruik het dus ook voor mijn potjessysteem.

De maandelijkse reservering boek ik dus naar een aparte uitgavencategorie in mijn administratie. Bijvoorbeeld mijn reservering Onderhoud Huis boek ik op categorie ‘9960 – Onderhoud Huis’. Ieder potje heeft z’n eigen nummer. Dit is ook de reden dat ik voor elk potje een aparte automatische boeking aanmaak. Dus bijvoorbeeld niet maandelijks 1x € 500 van lopende rekening naar bufferrekening, maar € 200 van lopende rekening naar bufferrekening met vermelding ‘Reservering Onderhoud Huis’ en € 300 van lopende rekening naar bufferrekening met vermelding ‘Reservering Kledingbudget’. Dit zijn maandelijks terugkerende boekingen die ik uitvoer op de dag dat mijn salaris binnenkomt. Ze staan standaard voor het hele jaar vooruit voorgeprogrammeerd, het is dus maar één keer een paar minuten werk en verder heb ik er geen omkijken naar. Het geld gaat dus van mijn lopende rekening naar mijn bufferspaarrekening.

Met deze maandelijkse boekingen is in mijn administratie het saldo op de betrekkende 9000-rekening altijd gelijk aan de ‘voeding’ die ik gegeven heb aan dat specifieke potje. Maar die potjes maak ik natuurlijk niet zomaar. Het is geld dat ik gedurende het jaar reserveer om het op enig moment wél uit te geven.

We blijven weer even bij het voorbeeld van het onderhoud van het huis. Stel dat ik naar de bouwmarkt gegaan ben en voor € 100 aan spullen gekocht heb voor een schilderklusje thuis. Dat is een normale uitgave, die ik dan boek in mijn uitgavencategorie ‘2215 – Klussen in huis’. De uitgaven blijven dus gewoon via de reguliere uitgavencategorie lopen. Daarmee voorkom ik dubbeltellingen.

Rapportage

Maar in het voorbeeld van hierboven heb ik nog niet in beeld wat het nou doet met de inhoud van het potje. Want eigenlijk wil ik natuurlijk die kosten van de verfspullen betalen uit het potje.

Op mijn financiële dashboard heb ik dus een rapportje gebouwd voor de actuele stand van de voorzieningen. Dat is eigenlijk heel simpel. Actuele stand potje Onderhoud Huis = ( saldo uitgavencategorie Reservering Onderhoud Huis ) -/- ( uitgaven geboekt op de uitgavencategorie Klussen aan het Huis ). Op dezelfde manier is bijvoorbeeld de actuele stand van het potje Kleding = ( saldo uitgavencategorie Reservering Kleding ) -/- ( uitgaven geboekt op de uitgavencategorie Kledingaankopen )

Daarmee weet ik altijd hoe de stand van de potjes is. Bij sommige potjes trek ik daar de uitgaven van meerdere uitgavencategorieën van af. Zo is Actuele stand potje Vakantiebudget = ( saldo uitgavencategorie Reservering Vakanties ) -/- ( uitgaven geboekt op de uitgavencategorie Weekendjes Weg + uitgaven geboekt op de uitgavencategorie Grote Vakanties ). En een potje kan hiermee ook ‘onder nul’ staan. Ik heb bijvoorbeeld in februari een nieuw kostuum gekocht. Daarmee was de actuele stand van het potje onder nul, maar dat trekt weer bij als ik de maanden daarna weer de maandelijkse bijdrage in het potje stopt. Dit helpt me om de uitgaven een beetje te verdelen over het jaar. Door noodzakelijke en minder noodzakelijke uitgaven te ‘timen’.

Als ik geld overboek van mijn spaarrekening dan gebruik ik daarvoor een inkomstencategorie in de 900-categorie. Deze loopt qua nummering synchroon met de uitgavencategorie. Dat is een extra controle om te zien of ik niet teveel terug boek van de spaarrekening.

Ook heb ik in deze rapportage een check ingebouwd of er wel voldoende geld op mijn spaarrekening staat. Want het saldo op de spaarrekening is nu een verzameling van potjes:

  1. Mijn contant geld buffer.
  2. Een oud potje voor kosten die nog voort gaan komen uit mijn operatie vorig jaar.
  3. De verschillende nieuwe potjes Vakantie, Gadgets, Sport, Zorgverzekering, Onderhoud Huis, Kleding.

Dit rapport telt de stand van al die potjes bij elkaar op, en vergelijkt dat met het saldo van de spaarrekening. Als het saldo van de spaarrekening gelijk of hoger is, dan is het ‘code groen’. Ik heb genoeg geld op de rekening om alle potjes gevuld te houden. Maar als het saldo van de spaarrekening lager is, dan is het ‘code rood’. Dan moet ik op de rem trappen qua uitgaven of bijstorten (bijvoorbeeld door een maandje niet in te leggen op de beleggingen). Dat heb ik gelukkig nog niet nodig gehad.

In mijn vorige blogpost over mijn potjessysteem heb ik ook al een voorbeeld van een rapportage laten zien, voor het potje Gezond Leven. Dat ziet er ongeveer zo uit:

OmschrijvingBedrag
In
Bedrag
Uit
+ Reservering Gezond Leven
> Storting januari 2020+ € 300
> Storting februari 2020+ € 300
> Storting maart 2020+ € 300
> Storting april 2020+ € 300
> Storting mei 2020+ € 300
> Storting juni 2020+ € 300
-/- Rekening 5540: Sporten/Gezond Leven
10-04-2020 Rekening Sportschool– € 1.200,-
29-05-2020 App Store – Hardloop-app– € 5,49
21-06-2020 Nike Store – Sportkleding– € 72,00
21-06-2020 All4Running – Sportkleding– € 144,80
= Restant in potje Gezond Leven+ € 377,71

Aandachtspunten

Waar ik nog niet helemaal uit ben, is wat ik eind van dit jaar ga doen. Sommige potjes vind ik ‘jaarpotjes’. Bijvoorbeeld het kledingbudget en het sparen voor de zorgverzekeringspremie begint elk jaar weer gewoon opnieuw op nul. Maar sommige potjes zijn voor mij meerjarig. Bijvoorbeeld mijn spaarpotje voor gadgets en voor het onderhoud van het huis. Dat betekent feitelijk dan gewoon dat ik een hoger gewenst saldo op mijn spaarrekening moet hebben staan.  En ik denk uiteindelijk dat dit toch ook geldt voor mijn potje Vakantiebudget. Daarmee kan ik ‘sparen’ voor de grotere reizen die we nog willen maken. Uiteindelijk heb ik voor al mijn potjes (ik begin elk jaar met een nieuwe spreadsheet) in mijn administratie ingebouwd dat ik het saldo per eind 2020 mee kan nemen naar het nieuwe jaar. En dat saldo kan uiteraard ook nul zijn.

Ook weet ik nog niet wat ik ga doen als ik eind dit jaar geld overhoud. Zo zal, met dank aan corona, mijn kledingbudget dit jaar niet uitgeput raken. Ga ik dat meenemen naar 2021, ga ik dat toevoegen aan mijn buffer, of ga ik dat in mijn beleggingen stoppen. Eerst moet ik maar eens kijken hoe de situatie aan het eind van dit jaar is. Voorlopig denk ik dat ik een overschot zal gebruiken om het oude potje bij te vullen dat ik nog heb staan voor de kosten van mijn kaakoperatie. Want mijn herstel gaat langzaam en er zit nog een behoorlijke extra uitgave aan te komen in 2021, waarvoor het huidige potje waarschijnlijk niet voldoende is.

Zero Based Budgetting

En met deze potjessystematiek krijgt vrijwel al mijn geld inmiddels maandelijks een vaste ‘bestemming’. Ik budgetteer bijna helemaal naar de nul Euro, een zogenaamd zero-based budget. Dat is prettig, maar kent ook risico’s. Want er is minder vrije ruimte en flexibiliteit. Dat maakt het eigenlijk noodzakelijk om zoveel mogelijk grote uitgaven te plannen en te zorgen dat ik er geld voor reserveer. Ik heb eigenlijk maar één grote periodieke uitgave waar nog geen potje voor was. Dat is mijn bril, die ik ongeveer driejaarlijks vervang. Vanaf 1 januari reserveer ik daar dus ook maandelijks € 50 voor. 

En voor dingen die ik niet kan voorzien reserveer ik nog eens € 100 per maand. Want ik merkte het afgelopen jaar dat ik scherp aan de wind vaar met mijn begroting. Iets te scherp, soms. Dus op deze manier creëer ik iets meer ruimte voor mijzelf. De introductie van het potjessysteem viel immers samen met de vervanging van het vakantiegeld en de eindejaarsuitkering. Die kreeg ik in vorige jaren in mei en november, en die gebruikte ik in verleden om mijn cashbuffer aan te vullen. Dat kan nu niet meer, met het Individueel Keuzebudget dat ik maandelijks laat uitbetalen. Ik moet dus beter plannen, maar dat vind ik juist ook een leuke uitdaging. Want ik wil wel gewoon zonder schuldgevoel mijn doosje whisk(e)y kunnen kopen.

Reserveringen in 2021

Doorgaan dus! Het potjessysteem helpt mij om de besteding van mijn geld beter onder controle te houden. En met mijn huidige werkwijze is het nauwelijks een inspanning om het goed bij te houden, het verloopt grotendeels geautomatiseerd. In de onderstaande tabel zie je hoe ik de reserveringen in 2021 ga maken, in euro’s per maand. Ook heb ik aangegeven welke reserveringen meerjarig zijn, en waarvan ik het saldo dus meeneem naar volgende jaren. En je ziet per potje de uitgavencategorie en de inkomstencategorie die ik gebruik.

HeenTerugReservering voor20212020
9810981Zorgverzekering100100
9820982Vakantie (1)200200
9830983Gezond Leven300300
9840984Kleding300300
9850985Gadgets (1)100100
9860986Onderhoud Huis (1) (2)100100
9870987Bril (1)50
9880988Economist (1) (2)20
9890989Overige100

(1) Meerjarige reserveringen, saldo gaat mee
(2) Medio 2020 toegevoegd

Inmiddels ben ik erg benieuwd of er dit jaar geld overblijft in de eenjarige potjes, en zo ja: hoeveel? En welk saldo kan ik voor de meerjarige potjes meenemen naar volgend jaar? Dat zien we over een aantal weken, als ik de jaarafsluiting 2020 doe.

Werk jij ook met een potjessysteem?

Aantal transacties per jaar

  • Berichtcategorie:Administratie

Regelmatig kijk ik even naar mijn betaalgedrag. En dan bedoel ik: hoe betaal ik, met welk betaalmiddel. In april van dit jaar heb ik daar nog over geschreven. Nu is 2020 natuurlijk een maf bijzonder jaar. De corona-maatregelen en vooral het thuiswerken maken ook dat we ons financieel anders gedragen. Ik zie het in de betalingen vanaf mijn persoonlijke rekening. Een piekje in juli door de kennismakingsgesprekken op mijn nieuwe werkplek die ik vooral in horecagelegenheden had, maar verder is het allemaal beduidend lager dan begin dit jaar (en eerdere jaren).

En ik zie het ook aan de No Spend Days in mijn persoonlijke administratie. Dat zijn dagen waarop ik niks betaal met mijn creditcard, pinpas, mobiele telefoon of contant geld. Ook dat ligt dit jaar structureel hoger dan de ongeveer 10 NSDs per maand in eerdere jaren. Daarin ben ik overigens niet uniek, ook andere Nederlanders zien wijzigingen in hun aantallen betalingen.

Maar ik vroeg me nog iets anders af. Hoe zit het eigenlijk met het aantal transacties in mijn administratie? En hoe ontwikkelt dat zich door de jaren heen? Transacties zijn niet alleen betalingen naar buiten. Ook mijn maandelijkse overboekingen naar de beleggingsrekening en het vullen van de potjes zijn regeltjes in mijn administratie. Gelukkig houden mijn spreadsheets dit soort dingetjes automatisch voor mij bij, en is het eenvoudig om op basis van het aantal transacties tot medio november een prognoses voor heel 2020 te maken.

Op het eerste gezicht vallen mij meteen twee dingen op. Het aantal transacties in  de administratie van de gezamenlijke huishouding met Vriendin is ontzettend stabiel. En het aantal transacties in mijn persoonlijke administratie daalt de afgelopen jaren.

Dat laatste is minder vanzelfsprekend dan je misschien zou denken voor iemand die probeert minder uit te geven. Want ik ben juist veel meer transacties gaan doen tussen mijn eigen rekeningen. Zo vul ik inmiddels elke maand 7 potjes. Tel daarbij op een overboeking voor de reguliere aflossing en een overboeking voor de extra aflossing, een overboeking voor de huishoudpot, en een overboeking naar mijn beleggingsrekening. Samen met het binnengekomen salaris zijn dat al 12 boekingen per maand, dus 144 boekingen per jaar. Ook zie ik dat ik het saldo op mijn lopende rekening heel laag houd, gemiddeld 75 keer per jaar schuif ik met geld tussen mijn bufferrekeningen en mijn lopende rekening. Ongeveer 30% van de boekingen wordt dus veroorzaakt door het geschuif met geld binnen mijn financiële systematiek.

Tot en met 2019 was verder de lunchuitgave op kantoor een grote post. Tussen de 100 en 200 transacties per jaar deed ik daar. Die is in 2020 een stuk lager, dat zal je niet verbazen. Het waren er enkele tientallen tot en met maart, en geen enkele sindsdien. Het aantal vaste maandelijkse abonnementen valt tegenwoordig erg mee, mijn mobiele telefoon, de kosten van mijn bank, en het Spotify-abonnement. Dat zijn 3 x 12 oftewel 36 transacties per jaar.

In de gezamenlijke administratie zitten alle reguliere maandelijkse uitgavenposten. De hypotheekaflossing, gemeentelijke belastingen, waterschap, energie, water, internet, dat soort dingen. Het aantal boekingen is daar erg constant. Verder de wekelijkse boodschappen (soms twee keer in de week, maar meestal blijft het bij één keer). En de horeca-uitgaven. Die ook in 2020 qua aantal redelijk constant zijn. We gaan minder vaak uit eten (want de horeca moet nog wel eens dicht) maar compenseren dat door iets vaker thuis te laten bezorgen. Hier vind ik het dus wel conform verwachting dat het beeld redelijk constant is.

Het aantal transacties is interessant om eens per jaar naar te kijken. Want naast de omvang van de transactie is ook het aantal transacties een maatstaf voor hoe ik met mijn geld omga. Het kan me dus helpen om plekken te identificeren waar geld ‘weglekt’. En het bijhouden is niet ingewikkeld. Met de AANTAL.ALS formule in mijn spreadsheet wordt het aantal transacties per kostencategorie automatisch voor mij bijgehouden.

Op welke manieren kijk jij naar jouw administratie? 

Derde kwartaal 2020

Begin oktober van het krankzinnige jaar 2020. Het is dus inmiddels tijd voor een terugblik op het derde kwartaal van dit jaar. Een overzicht van de financiële ontwikkelingen in Huize Geldnerd in kwartaalrapport nummer 17. Een kwartaal waarin we eerst te maken kregen met een versoepeling van de coronamaatregelen, maar tegen het einde van het kwartaal gingen de stoplichten op steeds meer plekken weer op oranje. Niet in de laatste plaats hier in Nederland.

Aandelenmarkten

In juli zag ik vooral zijwaartse bewegingen op de beurs, maar daarna steeg de S&P500 door naar nieuwe recordhoogten. Daar merkte ik overigens weinig van, vanwege de dollarkoers… Gegeven de voortdurende economische onzekerheid is het eigenlijk verbazingwekkend dat de aandelenmarkten staan waar ze nu staan. Dit had ik zeker niet verwacht toen de corona-pandemie eerder dit jaar zorgde voor de snelste en sterkste daling in de historie.

Ik koester mijn zegeningen, want elke euro die er aan waarde bijkwam is weer een extra buffer bij toekomstige dalingen. Dalingen die we in de tweede helft van september ook weer voorbij zagen komen. De FED lijkt zelfs compleet de weg kwijt, ze beloven de rente de komende drie jaar niet te verhogen en kijken naar de politiek voor oplossingen omdat hun eigen gereedschapskist leeg is. Het is natuurlijk volstrekt onzeker hoe de toekomst eruit ziet, het sentiment kan ook zo weer omslaan en dan dendert de beurs weer naar boven / beneden (doorhalen wat niet van toepassing is). Aandelenmarkten draaien op emoties, niet op ratio…. En met ook nog de Amerikaanse presidentsverkiezingen voor de deur ben ik benieuwd wat het vierde kwartaal ons gaat brengen. Zeker na dat schreeuw- en ver-plas-feestje het verkiezingsdebat van vorige week. In Europa zat er dit kwartaal helemaal weinig beweging in de koersen.

S&P500 1 jaars grafiek (bron: finance.yahoo.com)

In juli en augustus maakte de Amerikaanse dollar een duikvlucht, ik las dat het de slechtste maand in 10 jaar was. De Euro werd dus sterker. Dat was een sterk contrast met een aantal maanden eerder, toen juist de dollar sterker werd. Niets zo veranderlijk als ‘de markt’, dat blijkt maar weer…. In de media las ik al berichten over een valuta-oorlog. Maar ja, die media hebben in de zomer sowieso weinig om over te schrijven. Het is zoals het is. Ik ontvang nog een groot deel van mijn dividend in Amerikaanse dollars. Daar krijg ik dus nu minder Euro’s voor. Jammer maar helaas. Het was toch al geen extreem goede dividendperiode.

Mijn portefeuille

Mijn portefeuille is goed gespreid over de wereldwijde aandelenmarkt en de markt voor staatsobligaties, met dank aan VWRL en DBZB. En mijn portefeuille beweegt dus keurig mee met de wereldwijde aandelenmarkten. Ik heb ook dit kwartaal elke maand normaal bijgekocht met mijn maandelijkse storting. Verder heb ik, naar aanleiding van een analyse van mijn dividendrendement een minder renderende dividend-ETF vervangen door een betere, en daarmee ook het valutarisico in mijn portefeuille verder verlaagd.

Dit kwartaal heeft mijn portefeuille vooral zijwaartse bewegingen laten zien. Er kwam wat bij, er ging wat vanaf, maar echte groei was er niet te zien. Echte krimp ook niet, en dat is eigenlijk nog wel het meest verbazingwekkend.

De ROI YTD is per einde derde kwartaal -/-6,98 %. De 12-maands XIRR staat op -/- 1,38 %. De ROI YTD was per einde tweede kwartaal -/-9,25 % en de 12-maands XIRR stond toen op -/-3,85 %. En ik sta 9,9 % onder mijn Virtual All Time High (VATH). Het VATH bereken ik door het vorige All Time High (medio februari van dit jaar) te nemen plus alle inleg sinds die datum.

Dividend en Spaarrente

In het derde kwartaal van 2020 ontving ik netto op mijn rekening € 489,01 aan dividend. In het derde kwartaal van 2019 was dat nog € 511,28 en in het tweede kwartaal van 2020 was het 503,87. Aan het einde van het derde kwartaal stond er nog US$ 309,15 aan dividend aangekondigd voor uitbetaling in het vierde kwartaal van 2020. Die reken ik dus, zoals gebruikelijk, nu nog niet mee. Gegeven de vele dividendverlagingen die het afgelopen kwartaal zijn aangekondigd, valt dit me eigenlijk nog best wel mee.

Van de spaarrente hoeven we nog steeds niets te verwachten. In dit kwartaal gooide MoneYou zelfs de handdoek in de ring, ze stoppen ermee. Zolang de Europese Centrale Bank nog met negatieve rentes rekent zal dat niet beter worden. En dat zal, verwacht ik nog steeds, jaren en jaren zo voortduren. Op mijn bufferspaarrekening krijg ik nog 0,07% rente.

Spaarpercentage

Eind augustus schreef ik nog vol trots over het feit dat er geld overbleef in mijn potjes. Dat heb ik geweten, het vloog er in september ook weer uit. Maar ja, daar zijn de potjes ook voor. Het is geen spaargeld, het is gespreid geld verzamelen voor onregelmatige uitgaven die wel gewoon in de begroting staan. Dat geld hoort er dus ook zo af en toe uit te vliegen. Het werkt wel, dat potjessysteem, en er zit nog voldoende geld in voor de rest van het jaar.

Mijn spaarpercentage was 31,8% in het derde kwartaal van 2020. In het tweede kwartaal van 2020 was het 58,6%, en voor 2020 tot nu toe bedraagt het 44,8%. Doelstelling voor het gehele jaar 2020 is 45,0%.

Ik lig dus niet helemaal op schema. Dat komt allereerst door de aanschaf van het koffie-apparaat. Verder heb ik weer 20 sessies met mijn personal trainer betaald, en een rekening gehad van de tandarts voor het eerste deel van het vervolg op mijn kaakoperatie. Dat is dus even een kleine piek in de uitgaven. Maar het verschil met mijn doelstelling is ‘maar’ 0,2%, ik verwacht dat ik dit in het vierde kwartaal nog recht kan trekken.

Mijn administratie houdt ook voor mij bij hoeveel No Spend Days (NSDs) ik heb. Dat zijn dagen waarop ik niks betaal met mijn creditcard, pinpas, of contant geld. Corona zorgt er nog steeds voor dat het aantal NSDs hoger is dan ‘vroeger’, gemiddeld had ik er toen een stuk of 10 per maand.

Eigen Vermogen

In het derde kwartaal zijn er geen rente-inkomsten en ook geen verandering van de waarde van ons huis. Daarvoor volg ik de WOZ-waarde, en die komt altijd in het eerste kwartaal. Er is alleen regulier salaris, inleg in mijn beleggingen, reguliere aflossingen van de hypotheek, en natuurlijk de bewegingen van de beleggingsportefeuille op het sentiment van de markten. Mijn contant geld buffer is door de hogere uitgaven netto iets afgenomen, en hier is ook goed zichtbaar dat er nauwelijks beweging zat in mijn aandelenportefeuille.

Waar leidt dat toe? Onderstaand de ontwikkeling van mijn vermogen per kwartaal over de afgelopen jaren. Een groei van mijn eigen vermogen van ‘slechts’ 2,1%.

Beste Uitgave(n)

Met stip onze beste uitgave in dit kwartaal: het nieuwe koffie-apparaat!!! In de app zie ik dat deze in ongeveer drie maanden al bijna 700 kopjes koffie heeft verzorgd, variërend van espresso’s tot latte macchiato… Ik heb een reminder in mijn agenda gezet voor juli volgend jaar. Ik zal dan de jaarstatistiekjes downloaden en mijn ‘businesscase’ bijwerken.

Koffie83
Espresso514
Latte Macchiato71
Cappucino12
Flat White7

Verder weinig bijzonderheden, al zijn onze horeca-uitgaven wel weer gestegen sinds de sluiting is opgeheven. En we hebben in dit kwartaal ook een korte vakantie gehad, de eerste sinds oktober vorig jaar. Ik hoop eigenlijk het dit vierde kwartaal nog iets rustiger aan te kunnen doen op mijn werk, en wellicht nog een paar weken vrij te nemen. Vakantiedagen genoeg immers, en ik merk dat ik het afgelopen jaar (te) weinig rust heb genomen… Hopelijk kan ik nog een paar dagen iets op een kasteel of zo? Al lijkt corona ook daar roet in het eten te gooien.

Hoe was jouw derde kwartaal?

Je kunt oude kwartaalberichten teruglezen via mijn overzichtspagina.

Hoe gaat het met mijn potjessysteem?

  • Berichtcategorie:Administratie

Eind vorig jaar besloot ik om meer potjes op te nemen in mijn begroting voor 2020. Ik wilde maandelijks gaan reserveren voor grotere uitgaven gedurende het jaar.

Spreadsheet

Er was al een potje voor Gadgets en Tech en eentje waarin ik maandelijks geld stort voor de zorgverzekeringspremie (die ik jaarlijks betaal), en er kwamen potjes bij voor de vakantie, mijn kledingbudget en sporten. Elke maand, zodra mijn salaris is binnengekomen, wordt er een vast bedrag per potje overgemaakt naar de bufferrekening. De potjes zijn ook ingebouwd in mijn administratiespreadsheet. Daar zie ik keurig hoeveel ik in de potjes gestort heb.

Maar wat hebben potjes voor zin als je het geld niet uitgeeft? Elk potje is gekoppeld aan één of meer uitgavenrekeningen. Uitgaven op die rekeningen worden automatisch afgetrokken van de reserveringen. In mijn administratie zie ik dus ook op elk moment hoeveel er nog in de verschillende potjes zit.

Onderstaand een voorbeeld van het potje Gezond Leven, waaruit ik mijn sportschool en personal trainer betaal, voor het eerste halfjaar van 2020.

OmschrijvingBedrag
In
Bedrag
Uit
+ Reservering Gezond Leven
> Storting januari 2020+ € 300
> Storting februari 2020+ € 300
> Storting maart 2020+ € 300
> Storting april 2020+ € 300
> Storting mei 2020+ € 300
> Storting juni 2020+ € 300
-/- Rekening 5540: Sporten/Gezond Leven
10-04-2020 Rekening Sportschool– € 1.200,-
29-05-2020 App Store – Hardloop-app– € 5,49
21-06-2020 Nike Store – Sportkleding– € 72,00
21-06-2020 All4Running – Sportkleding– € 144,80
= Restant in potje Gezond Leven+ € 377,71

Bufferrekening

In het Geldnerd-systeem zit maar één bufferspaarrekening. Dit naast mijn ene lopende rekening met kleine spaarbuffer ‘gedurende de maand’. Ik heb geen zin in tien verschillende bankrekeningen waartussen ik geld heen en weer moet schuiven. Geld schuift in mijn spreadsheet. Maar door het nieuwe potjessysteem werd het wel lastiger om overzicht te houden op mijn bufferrekening.

Want naast de vijf potjes staan er nog twee categorieën geld op mijn bufferrekening. Allereerst de contant geld buffer met vier maanden leefgeld. Daarnaast nog een bedrag voor de tweede fase van mijn kaakoperatie. En dan ook de stand van de potjes. Ik heb mijn eigen spreadsheet dus zodanig verbouwd dat die in de gaten houdt of er nog genoeg geld op de bufferrekening staat voor al deze voorzieningen.

Tussenstand

2020 is een bijzonder jaar. Zo heb ik tot op heden geen cent besteed van mijn vakantiepotje. Maar daartegenover duurt het nog wel een paar maanden voordat mijn kledingpotje weer zwarte cijfers schrijft, ik heb begin dit jaar groot ingeslagen nadat ik een aantal kilo’s ben kwijtgeraakt. Één van de aangeschafte kostuums heb ik nog steeds niet gedragen…

Toch kan ik zeggen dat ik tevreden ben over mijn potjessysteem. Waarom? Het geeft rust en overzicht. En dat blijft voor mij het belangrijkste doel van mijn financiële systeem. Het potjessysteem zorgt ervoor dat ik minder twijfel of bepaalde uitgaven wel of niet kunnen. Ik weet dat ik binnen mijn budget blijf zo lang er maar geld in het potje zit.

De kans is reëel dat er dit jaar geld overblijft in mijn potjes. Want door corona lopen sommige dingen toch anders dan ik verwachtte ten tijde van het opstellen van mijn begroting voor 2020. Ik ga nog eens even rustig nadenken wat ik met dat geld ga doen. Twee opties zijn in elk geval om het toe te voegen aan de spaarbuffer of aan de beleggingen. Zomaar uitgeven? Dat is niet echt mijn ding…

Werk jij met een potjessysteem?

Wat geven we procentueel uit?

Collega-blogger Van Her Naar Hot (VHNH) publiceerde een leuk artikel, waarin ze uit de doeken deed hoe hun uitgaven er uitzien. Niet in absolute getallen, maar procentueel. Dat vind ik een leuke aanpak, ook omdat ik zelf soms wat voorzichtig wil zijn in het delen van mijn exacte getalletjes. Het is leuk om op deze manier je eigen financiën te bekijken en de ontwikkeling in de tijd in de gaten te houden. Je ziet namelijk makkelijker verschuivingen in de tijd in je eigen bestedingspatroon, als je dit regelmatig op een rijtje zet. Kortom, ik werd weer eens geïnspireerd door een blogcollega, dankjewel VHNH!

Net als VHNH vind ik dit vooral een wedstrijdje met mezelf. Vergelijken met anderen heeft niet zoveel zin, want er zitten grote verschillen in de persoonlijke situatie. Maar hierbij mijn eigen ‘procentuele analyse’ van onze uitgaven…

Inkomsten

Net als bij VHNH bestaat ons inkomen uit twee fulltime salarissen uit loondienst. En de jaarlijkse extra inkomsten zoals vakantiegeld en eindejaarsuitkering Individueel Keuze Budget rekenen we niet mee. Alle percentages zijn dus weergegeven als deel van ons maandelijkse reguliere inkomen. Dit zijn de percentages voor de maand juli 2020.

Verschillen

Op een aantal punten wijkt mijn indeling af van de indeling van VHNH. Wij sparen niet voor een volgend huis en hebben geen studieschuld. Sparen en beleggen doen we individueel, en ik kijk hier alleen naar de uitgaven van onze gezamenlijke huishouding. Daar zit dus ook geen kleding en dat soort dingen in, want dat betalen we van onze eigen rekening. In juli hebben we een duur (maar fijn) koffie-apparaat gekocht, die heb ik ook even buiten beschouwing gelaten. Wel heb ik drie categorieën toegevoegd die voor onze situatie relevant zijn: de kosten voor Hondje, voor onze schoonmaakster, en onze uitgaven in de horeca. We hebben in juli geen cadeautjes gegeven, en ook goede doelen doen we van de persoonlijke rekeningen (en die is hier dus 0). Ook de zorgverzekering doen we individueel.

De percentages

Onderstaand onze percentages voor juli 2020.

Hypotheek (aflossing + rente, bruto)16,0%
Extra Aflossing16,6%
Huis (g/w/l, VvE, gemeenteheffingen)4,9%
Verzekeringen (zorg, inboedel, WA) en Bank0,2%
Abonnementen (incl. TV/internet)0,7%
Boodschappen7,7%
Hondje3,5%
Schoonmaakster1,3%
Cadeaus0,0%
Goede doelen0,0%
Mobiliteit (was: Auto)0,9%
Horeca3,5%
Overig2,9%
Totaal van inkomen58,2%

In totaal zijn deze uitgaven 58,2% van ons gezamenlijk inkomen. De overige 41,8% is dus persoonlijk budget voor Vriendin en mijzelf. De reguliere aflossing en de extra aflossing tel ik mee in mijn spaarpercentage omdat ik mijn aandeel in ons huis meereken in mijn vermogen. Strikt genomen zijn dat dus geen uitgaven.

Ik vond het mooi dat VHNH ook keek naar de vaste lasten. Het NIBUD constateerde vorig jaar dat een gemiddeld huishouden meer dan de helft van het budget besteedt aan vaste lasten. De definitie is niet heel exact, maar wel werkbaar. Vaste lasten zijn uitgaven aan: huur/hypotheek, gas, elektriciteit, water, lokale lasten, telefoon, televisie, internet, verzekeringen, onderwijs, kinderopvang, vervoer. Ik reken daar de VVE-bijdrage ook bij. Wij zitten op 22,7%. Daar moet ik eigenlijk de zorgverzekeringen nog bij optellen, maar ook dan komen we bij lange na niet aan de helft.

En nu?

Ik vond het leuk om eens op deze manier naar mijn uitgaven te kijken. Dus ga ik proberen om hier een standaardrapportage voor te bouwen in mijn administratie, zodat ik het maandelijks kan bekijken en ook door de tijd heen kan volgen. Want inzicht is belangrijk, wat je meet beïnvloedt wat je doet.

Wat doe jij allemaal om te sturen op jouw uitgaven?

Tweede kwartaal 2020

Het jaar 2020 is halverwege. Een jaar dat ons nog lang zal heugen, ik ben blij dat ik mijn blog heb als dagboek om een beetje zicht te houden op de (financiële) gebeurtenissen die dat met zich meebrengt. Vier jaar lang maak ik inmiddels elk kwartaal een overzicht. Geldnerd begon in september 2015, het eerste kwartaaloverzicht verscheen na het derde kwartaal van 2016. Dat was het eerste volledige kwartaal dat we terug waren in Nederland, na bijna 3 jaar verblijf in het Verre Warme Land. Het is dus inmiddels tijd voor kwartaaloverzicht nummer 16: een terugblik op het tweede kwartaal van 2020.

Aandelenmarkten

Ook dit kwartaal was de hele wereld nog in de ban van het corona-virus. China leek het onder controle te hebben, Europa zat er middenin met een aantal landen in lock-down. In Nederland was het lang de centrale vraag of er genoeg IC-bedden zouden zijn. En Amerika stevende af op een enorme crisis in de gezondheidszorg, totdat het ingehaald werd door nieuws over politiegeweld en de golf van wereldwijd protest die daarop volgde. Het regende berichten over stilstand, achteruitgang, ontslagen. Alle seinen stonden op roder dan rood en minner dan in de min.

En de beurs? Die begon te stijgen als een gek. Ik snap er nog steeds geen bal van. Behalve dat het wederom bewijst dat ‘de markt’ verre van rationeel is. Analisten buitelden over elkaar heen om verklaringen te vinden. Zelf denk ik aan een mix van mensen die tegen beter weten in hopen dat alles heel snel weer bij het oude is, en een gebrek aan andere beleggingen waar geld mee te verdienen is. Wat me ook zo verbaasde: de enorme wachtrij aan particulieren die voor het eerst een beleggingsrekening wilden openen. Wees welkom! Maar vertel me eens: waarom juist nu? Was het omdat de kranten schreven dat de beurzen ‘historisch laag’ stonden? Dan moet je even naar de lange-termijn grafieken kijken, en weet je wel beter….

S&P500 10 jaars grafiek (bron: IEX)

Donderdag 11 juni ging het weer mis, en kregen we voor de zoveelste keer dit jaar te maken met ‘een van de slechtste beursdagen ooit’. Je kunt van 2020 zeggen wat je wilt, maar volatiel is het allemaal wel. Wat nou weer de oorzaak was? Diverse media wezen naar de voorzitter van de FED, het Amerikaanse stelsel van centrale banken. Die was somber over de vooruitzichten van de Amerikaanse economie. Maar dat had hij al vaker laten weten. Er leek ook angst te zijn voor een tweede golf aan corona-besmettingen. Maar het kan ook zo zijn dat verschillende partijen gewoon hun winst namen na het rentebesluit van de FED. Sinds de bodem van de markt was er al zo’n 30% bij gekomen. Binnen drie maanden. Terwijl de economische crisis nog moet beginnen. Bizar.

S&P500 1 jaars grafiek (bron: IEX)

De dollar was aan het einde van het eerste kwartaal iets volatieler geworden. Dat is in het tweede kwartaal zo gebleven. Maar een echte trend kan ik er nog niet in ontdekken. Het is net zo willekeurig als het Twittergedrag van de Amerikaanse president…

Mijn portefeuille

Mijn portefeuille is goed gespreid over de wereldwijde aandelenmarkt en de markt voor staatsobligaties, met dank aan VWRL en DBZB. En mijn portefeuille beweegt dus keurig mee met de wereldwijde aandelenmarkten. Ik heb ook dit kwartaal elke maand normaal bijgekocht met mijn maandelijkse storting. Zowel VWRL, de wereldwijd gespreide aandelentracker, als DBZB, de ETF met wereldwijde staatsobligaties. Want helemaal gerust was (en ben) ik er toch nog niet op. Maar ik ben wel stout geweest. In mei ‘moest’ ik eigenlijk VWRL kopen van mijn balanceertooltje. Maar ik heb DBZB gekocht, de obligatietracker. Omdat ik het gevoel had dat er geen stevige basis lag onder de stijgende koersen. Market timing, foei Geldnerd! De eerste week baalde ik van die aankoop, want VWRL spoot nog omhoog. Maar vanaf 11 juni sloeg mijn gevoel om. En vervolgens kocht ik eind juni gewoon weer VWRL op € 76.

De ROI YTD is per einde tweede kwartaal -/-9,25% De 12-maands XIRR staat op -/-3,85%. Dat is weer heel anders dan de ROI YTD van -/-22,1% en de 12-maands XIRR van -/-15,3% aan het einde van het eerste kwartaal.

Dividend en Spaarrente

Aan het einde van het eerste kwartaal sprak ik de verwachting uit dat mijn dividendopbrengsten te lijden zouden hebben onder de effecten van corona. In het tweede kwartaal is dat nog niet echt zichtbaar. Het kwartaal begon met een stevige dividendbetaling van VWRL.

In april kwam onder meer Shell met een dividendverlaging van historische omvang, waarmee de toon gezet werd. In de eerste helft van juni kondigde VWRL als eerste van mijn portefeuillefondsen het dividend aan. Dat dividend was ruim 40% lager dan in het tweede kwartaal van vorig jaar.

In het tweede kwartaal van 2020 ontving ik netto op mijn rekening € 503,87 aan dividend. In het tweede kwartaal van 2019 was dat nog € 508,57. Een kleine daling, iets groter als je in ogenschouw neemt dat ik in dat jaar wel elke maand extra aandeeltjes gekocht heb. Aan het einde van het tweede kwartaal stond er USD 33,03 aan dividend aangekondigd voor uitbetaling in het derde kwartaal van 2020. Die mag ik dus nog niet meetellen.

Van de spaarrente hoeven we nog steeds niets te verwachten. Medio juni werd aangekondigd dat de spaarrente op mijn bufferrekening per 22 juni verlaagd zou worden van 0,10% naar 0,07%. Vriendin kreeg van één van haar spaarrekeningen elders zelfs bericht dat de rente naar 0,00% ging, en dat bij een bank die enkele jaren geleden nog één van de hoogste rentes in Nederland bood. Zolang de Europese Centrale Bank nog met negatieve rentes rekent zal dat niet beter worden. En dat zal, verwacht ik, nog jaren en jaren duren.

Spaarpercentage

Mijn spaarpercentage was 58,6% in het tweede kwartaal van 2020. In het eerste kwartaal van 2020 was het 41,1%, en voor 2020 tot nu toe bedraagt het 50,7%. Doelstelling voor het gehele jaar 2020 is 45,0%. Ik lig dus op schema. Met een beetje hulp van corona, dat wel.

Mijn administratie houdt ook voor mij bij hoeveel No Spend Days (NSDs) ik heb. Dat zijn dagen waarop ik niks betaal met mijn creditcard, pinpas, of contant geld. Het aantal NSDs was in het tweede kwartaal een stuk hoger dan gebruikelijk, dat zal je niet verbazen. In juni is er wel een daling te zien. In die maand heb ik namelijk afscheid genomen van mijn oude baan, en met enkele mensen heb ik één-op-één een borrel gedronken in de anderhalvemeter-horeca. Op verschillende dagen, en die tellen dan uiteraard niet mee als NSD.

Eigen Vermogen

In het tweede kwartaal geen bijzonderheden zoals een verandering van de WOZ-waarde. Ik moet het echt hebben van mijn spaarpercentage, het dividendinkomen en de bewegingen van de aandelenmarkten.

De vorige keer was deze waterval-grafiek een experimentje. Inmiddels heb ik ‘m standaard ingebouwd in mijn Dashboard. Dat was een behoorlijke klus, Visual Basic en waterval-grafieken gaan niet goed samen, de standaard waterval-grafiek die tegenwoordig in Excel zit kun je nog niet eens aanroepen via Visual Basic. Maar een dagje puzzelen en programmeren bracht de oplossing, en nu is het in mijn Dashboard één druk op de knop… Binnenkort volgt daar nog een apart nerd-blogje over.

Geen rode balkjes deze keer, alle componenten leverden een positieve bijdrage aan mijn vermogensontwikkeling. Ik ontving geen rente en er veranderde niets aan de (WOZ) waarde van onze woning, dus die categorieën zijn niet zichtbaar.

Waar leidt dat toe? Onderstaand de ontwikkeling van mijn vermogen per kwartaal. Dit was het zevende kwartaal op rij dat mijn spaarpercentage boven de 40% lag.

Beste Uitgave

Voor mezelf heb ik niet zoveel bijzondere uitgaven gedaan. Ik heb het thuisnetwerk een beetje gemoderniseerd, dat was het wel. Maar één uitgave springt eruit. In juni heb ik, bij mijn afscheid van mijn oude werkplek, een aantal collega’s het prachtige (en wat mij betreft van harte aanbevolen) boek van Lonneke Lodder cadeau gedaan. Want het leven is echt te kort om op kantoor te zitten. Ik hoop dat de (inmiddels ex) collega’s er iets van leren!

Hoe was jouw tweede kwartaal?

Je kunt oude kwartaalberichten teruglezen via mijn overzichtspagina.