Geldnerd.nl

Blog over (financieel) bewust leven

Tag: uitgaven (page 1 of 4)

Hoe houd je een kasboek bij?

Het bijhouden van een kasboek, ik heb er al vaak over geschreven. Jarenlang heb ik er een haat/liefde verhouding mee gehad. Het bijhouden was best veel werk, zeker toen ik nog vaak met contant geld betaalde en het op papier bijhield. Geldnerd is niet altijd een spreadsheet-tijger geweest. Maar steeds kwam ik er toch bij terug. Het is gewoon noodzakelijk als je echt wilt weten waar je geld naar toe gaat. En dan is 1 januari, die alweer bijna voor de deur staat, natuurlijk een mooie datum om te beginnen. Een nieuw jaar, een nieuw decennium zelfs, nieuwe kansen om je financiën en je leven op orde te brengen.

Voor de opkomst van de smartphones (Opa Geldnerd…) was papier bijna onvermijdelijk voor een kasboek. Tegenwoordig is het een stuk gemakkelijker. Er zijn apps. En het is makkelijker geworden om elektronisch te betalen. Tegenwoordig betaal ik meestal contactloos met mijn pinpas, of via Apple Pay op mijn telefoon. Dat betekent dat de transactie gewoon automatisch meekomt met de boekingen, die ik elke week download bij mijn bank en verwerk in mijn administratie. Ter vergelijking, in 2013 deed ik in totaal 954 betalingen, waarvan 286 met contant geld. In 2019 deed ik tot en met 21 december in totaal 429 betalingen, waarvan slechts 2 met contant geld (en ja, ik heb het totale aantal transacties ook fors verminderd). In 2013 deed ik overigens ook bijna 300 betalingen met de Chipknip, wie weet nog wat dat was…!

Maar niet iedereen wil of kan alles elektronisch betalen. En dan is een kasboek toch eigenlijk wel onmisbaar, tenminste als je ‘in control’ wilt zijn.

Hoe je dat doet maakt eigenlijk niet zoveel uit. Als je in de appstore van jouw telefoon zoekt op ‘kasboek’ dan vind je tientallen mogelijkheden, gratis en betaald. Maar je kunt ook gewoon de notitie-app gebruiken, of een papieren blokje, en ze regelmatig overtypen in een spreadsheet. Kies een methode die bij je past. Ik adviseer wel om het uiteindelijk in een spreadsheet te zetten, want dat maakt het gebruik van de gegevens een stuk makkelijker.

Want daar gaat het uiteindelijk om. Aan alleen vastleggen wat je uitgeeft heb je niet zoveel. Af en toe zul je er even rustig voor moeten gaan zitten. En een wat uitgebreidere analyse moeten maken van waar je geld naartoe gaat. Je houdt het kasboek niet bij als doel, maar als middel om je eigen gedrag te analyseren en bij te sturen.

Het eerste wat je vastlegt is uiteraard wat er nu in je portemonnee zit. Je beginsaldo. Dan kun je altijd narekenen of de huidige inhoud van je portemonnee klopt met je kasboek. Daarna begin je de transacties bij te houden. In elk geval leg je de volgende informatie vast:

  • Datum van de transactie
  • Bedrag
  • Waar en waaraan je het geld besteed hebt

Sommige mensen leggen inkomsten en uitgaven in aparte kolommen vast, maar je kunt ook alles in één kolom vastleggen en een minnetje voor de uitgaven zetten (of de inkomsten). Dat maakt niet uit. Kies je eigen systeem en pas het consequent toe. En oh ja, nieuwe gewoontes hebben tijd nodig om in te ‘slijten’, om onderdeel te worden van je systeem. Gun jezelf daar de tijd voor. Geef dus niet op 5 januari alweer op!

Hoe ziet dat er dan uit? Nou, zo bijvoorbeeld!

DatumBedragOmschrijving
01-01-202052,50Beginsaldo
02-01-2020– 30,00Naar de kroeg met X en Y
02-01-202010,00Terugbetaald door X
03-01-2020– 2,60Koffie @ Stationskiosk

Over kasboekjes wordt veel geschreven. Bijvoorbeeld bij Leuke Geit en Anders Met Geld. De meeste mensen die serieus met hun geld bezig zijn komen er vroeg of laat, al dan niet tijdelijk, bij terecht.

Houd jij een kasboek bij? Of ben je van plan er een te beginnen?

error

Bijdrage in de gezamenlijke huishouding

Geldnerd en Vriendin zijn niet getrouwd. Dat is ook logisch, anders zou ze wel Echtgenote heten op dit blog. Wij hebben wel een Samenlevingscontract. Dat hebben we ooit afgesloten toen we vertrokken naar het Verre Warme Land, en een aantal dingen netjes wilden regelen. Dat vonden we toen best wel een dingetje. We hebben er goed over nagedacht. En onlangs constateerden we dat het model nog steeds goed voldoet.

Twee zaken waren de basis van dit contract. Ten eerste de wens om zoveel mogelijk gescheiden financiën te houden. Dat is voor ons allebei een belangrijk element. Voor Vriendin omdat ze het belangrijk vindt om financieel zelfstandig te zijn. Voor mij omdat ik al een huwelijk in gemeenschap van goederen achter de rug heb.

De tweede basisvoorwaarde is de wens om onze uitgaven en bezittingen eerlijk met elkaar te delen. ‘Eerlijk’ hebben we als volgt gedefinieerd: De kosten van het huishouden (inclusief hypotheekrente) verdelen we naar draagkracht, oftewel naar verhouding van onze reguliere netto maandsalarissen. Alle andere uitgaven, zoals de (reguliere en extra) aflossing op de hypotheek, vakanties en overige aankopen (inrichting, tuin) verdelen we gelijk, we betalen allebei de helft. Daarmee is bijvoorbeeld ons huis dus ook echt voor de helft van Vriendin en voor de helft van mij.

Jaarlijks, nadat het salaris van januari is gestort, maak ik een nieuwe berekening. En als ons salaris tussentijds verandert passen we de bedragen ook aan. Ik kijk dan naar wat we in het voorgaande jaar uitgegeven hebben, en naar de verwachtingen voor dit jaar. De meeste maandbedragen zijn al wel bekend, we hebben inmiddels de WOZ-waarde en bijbehorende belastingen van gemeente. Ik wacht alleen nog op het waterschap, maar daar kan ik met de bedragen van afgelopen jaren wel een gooi naar doen. De boodschappen kan ik nu ook wat nauwkeuriger budgetteren, na mijn recente analyse van de boodschappen in de afgelopen twee jaar.

Voor wat betreft de aflossing van onze hypotheek hebben we in Huize Geldnerd een mooie afspraak. Zoals bekend bij regelmatige lezers hebben wij een lineaire hypotheek. Daarbij los je elke maand hetzelfde bedrag af, waardoor je elke maand een beetje minder rente betaalt en dus dalende maandlasten hebt. Onze afspraak is dat we het totaalbedrag aan rente en aflossing ‘vastklikken’ op het niveau van begin 2017. De werkelijke lasten dalen elke maand een beetje, en dat beetje stoppen we in extra aflossen. Dat wordt een sneeuwbal. En sinds vorig jaar lossen we ook maandelijks nog extra af, en ook de besparing die dat oplevert steken we in de sneeuwbal van extra aflossing. Die sneeuwbal is inmiddels € 250 per maand, en groeit elke maand met een aantal euro’s.

Geldnerd en Vriendin verdienen ongeveer evenveel. Dus het verschil in bijdrage is tientjeswerk. Dat is makkelijk, bijvoorbeeld bij een gesprek over het vakantiebudget. Het is niet zo dat één van ons op een luxe cruise zou willen, terwijl de ander zich net een weekje kamperen op de Veluwe kan veroorloven (al heb ik begrepen dat je de kosten van zo’n camping in het hoogseizoen ook niet moet onderschatten…).

Uiteraard is de berekening van de bijdrage ingebouwd in mijn administratiespreadsheet. Dat had al een werkblad met de prognose van de maandelijkse uitgaven. Mijn hypotheekspreadsheet vertelt mij de maandelijkse rentebetalingen en aflossingen. Ik vul de netto salarissen in, en het systeem vertelt ons wat we per persoon bij moeten dragen. De formule is simpel:

In de prognose zijn vakanties en grote aankopen niet meegenomen, die verrekenen we apart. Maar alle huishoudelijke uitgaven zitten er wel in. In de praktijk werkt deze aanpak prima voor ons. In de praktijk zijn er sinds 2016 geen grote verschuivingen geweest. Kostenstijgingen door inflatie zijn gecompenseerd door besparingen, zoals onlangs door het opzeggen van het TV-abonnement. Vroeger, in het Verre Warme Land, was dit een stuk ingewikkelder. Vriendin werd in Nederland betaald en kreeg een inkomen in Euro’s met allerlei toeslagen. Geldnerd had een inkomen ter plekke en in de lokale valuta. We verrekenden elke maand. Daarvoor gebruikte ik de valutakoers van de verrekendatum. Dat heeft nog behoorlijk geschoven, want de verhouding tussen de lokale valuta en de Euro is in de periode dat wij er woonden zo’n 30% veranderd.

Hoe regelen jullie de kosten van de gezamenlijk huishouding?

error

Een bril is geen gadget

Mijn blog is er eerst en vooral ook mijn eigen gedachten te ordenen. Dat betekent soms ook dat er gedachten verschijnen die nog niet helemaal ‘rijp’ zijn. Daar werd ik weer eens mee geconfronteerd toen ik onlangs schreef over mijn jaar (bijna) zonder gadgets. In deze blog liepen twee dingen door elkaar: mijn gadgets en mijn grotere uitgaven. Dus in deze blog mijn vervolggedachten.

Ik geef toe, er is de nodige overlap… Dat komt ook omdat ik, naast mijn kledingbudget (waar eerder al veel over te doen was), niet zo heel veel uitgeef. Ik ga wel eens met iemand naar de kroeg of een hapje eten. En ik heb een budget voor uitstapjes en vakanties. Maar dan heb je de grote uitgaven wel gehad. Behalve dus die andere categorie grote uitgaven die periodiek terugkomen: mijn gadgets en mijn bril…

En ik geef ook toe, ik heb een dure smaak. ‘Duur fruit’, zoals Chris van The Pursuit of Hot opmerkte. Als ik iets koop, dan koop ik ook iets met specificaties waardoor het lang(er) mee kan. Ik koop echt niet elke nieuwe telefoon die uitgebracht wordt, maar ben van de iPhone 5S naar de iPhone 8 gegaan. En dan alleen nog omdat de 5S er technisch mee ophield (maar gelukkig nog goed genoeg was om de inruilkorting te krijgen). En waar ik vroeger elke twee jaar een nieuwe laptop kocht (ik houd mijn uitgaven bij sinds 2003, dus dat was makkelijk na te zoeken…), gaat de machine waar ik dit stukje op zit te tikken nu alweer bijna 4 jaar mee. Langzaamaan veranderen er dus wel dingen in mijn consumentengedrag. Maar ook voor die laptop geldt: als er een nieuwe komt, dan wordt het een model met stevige specificaties en een dito prijskaartje. Omdat ‘ie dan langer meegaat, en geen belemmering is voor de hobby’s en experimenten die ik ermee uitvoer.

Mijn budget voor gadgets is mijn ‘pretgeld’. Mijn ‘quality of life’ geld. Omdat ik gewoon geen zin heb om supersober te leven. Maar ook nu wil genieten van de mooie dingen van het leven. Daarin maakt iedereen z’n eigen keuzes.

In dat licht las ik laatst een interessant stukje bij Budgets Are Sexy. iPhone gebruikers zijn sowieso geneigd om meer uit te geven dan Android gebruikers. Al denk ik zelf eerder dat het omgekeerd is. Je bent geneigd om meer uit te geven, dus ben je bereid meer te betalen voor een smartphone. Alhoewel het prijsverschil tussen de topmodellen van Samsung en Apple natuurlijk heel beperkt is, die twee houden elkaar overduidelijk goed in de gaten. Maar in het Android-kamp heb je ook (veel) goedkopere modellen, dus dan is meer spreiding in de antwoorden ook waarschijnlijker. Het artikel meldde overigens ook dat iPhone-gebruikers 27% meer kans hadden om ‘erg gelukkig’ te zijn met hun leven, en meer geneigd waren gelukkig te zijn in een relatie. Maar goed, ik heb hier geen zin om in te gaan op het verschil tussen ‘correlatie’ en ‘causaal verband’, dat kan Mariimma veel beter dan ik.

En die bril? Tsja… Daar spelen twee overwegingen een rol. De eerste is dat mijn ogen gewoon niet best zijn. Zware afwijking, cilinder, en vanwege de leeftijd ook varifocus. Als je dan niet jampotjes wilt lopen, zijn de glazen duurder dan gemiddeld (extra dun, krasbestendig, dat soort dingen). Kunnen ze goedkoper dan ik nu heb? Vast en zeker! En dat geldt ook voor mijn montuur. Maar daar speelt ook een beetje ijdelheid een rol. Mijn omgeving, en vooral ook Vriendin en Hondje, moeten er elke dag tegenaan kijken. Zelf hoef ik er alleen maar doorheen te kijken. Dan vind ik wel dat die bril er, ook na 21/2 jaar dagelijks gebruik, nog goed uit moet zien. In het verleden heb ik hier wel eens op bezuinigd, maar daar ben ik van teruggekomen. Mijn ogen zijn belangrijk, ze maken het mij mogelijk om naar deze wereld te kijken. Daar heb ik dat geld graag voor over.

De bril is voor mij dus een ‘must’. De gadgets zijn ‘wants’. Maar wat ze gemeenschappelijk hebben is dat ik er bewust voor kies om hieraan het geld uit geven dat ik doe. Daar mag iedereen verschillend over denken, ik ben erg blij dat ik me daar niets van aan hoef te trekken.

Denk jij bewust na over jouw uitgaven?

error

Het jaar zonder gadgets?

Naar aanleiding van mijn blog over mijn krappe liquiditeit heb ik nog eens teruggekeken op en nagedacht over mijn grote uitgaven. Want ik realiseer me dat ik in mijn financiële planning voor 2018 heel optimistisch twee grote uitgaven gestapeld heb, namelijk mijn bril en een nieuwe laptop. Dat is, in één jaar, misschien wat teveel van het goede.

Terugkijkend in mijn administratie zie ik een aantal terugkerende grote uitgaven. Dat zijn eigenlijk vooral mijn gadgets, of liever gezegd: <mezelf voor de gek houden AAN>de technologie die het leven een stuk aangenamer maakt, die gewoon noodzakelijk is anno 2018, waar ik echt niet zonder kan<mezelf voor de gek houden UIT>.

Gadget 2014 2015 2016 2017 2018
Laptop 1.750
Server 1.500
Smartphone 800 1.000
Tablet 750
Bril 1.750 1.750

Cashflowtechnisch gaat dat dus niet helemaal goed, als ik mijn twee grootste periodieke uitgaven ‘laptop’ en ‘bril’ in hetzelfde jaar laat vallen. Ik heb al mijn gadgets begin 2014 in één keer vervangen, toen we naar het Verre Warme Land vertrokken. Dat betekent dat zowel mijn laptop als mijn tablet in januari 2019 al 5 jaar meegaan. De telefoon is in 2017 vervangen wegens overlijden, en de huidige server is er in 2016 al gekomen. Mijn bril is gewoonweg elke 3 jaar noodzakelijk.

In dit overzicht tel ik onze SONOS-apparaten niet mee, realiseer ik me nu. Ook de printer/scanner, de switch, en de WIFI-punten zijn niet meegeteld. Die heb ik eind 2016 allemaal aangeschaft, toen we verhuisden naar Geldnerd HQ. Daarnaast is de recent aangeschafte router niet meegenomen. Dan wordt het toch best nog wel een lange lijst. Maar eigenlijk gebruik ik tegenwoordig al deze apparaten tot ze het echt niet meer doen. Alleen mijn bril, die heeft een vast ritme. Dus ik kan heel moeilijk gaan doen en alles gaan plannen, of het er ook gewoon een beetje op aan laten komen. Gewoon jaarlijks een bedrag opnemen in mijn begroting, en kijken wat er gebeurt.

Dus: zou het lukken? 2018 als eerste jaar zonder aanschaf van gadgets? Geen nieuwe laptop kopen, zoals ik nog van plan was? Hij is niet meer supersnel, maar ik heb ‘m goed opgeschoond en het kan best nog wel even. En heel eerlijk, behalve voor de blog en voor de spreadsheets wordt de laptop niet zo heel veel meer gebruikt. Ja, op mijn thuiswerkdag…

Van de laptop, tablet en smartphone wordt regelmatig een back-up gemaakt. Dus echt bang voor dataverlies hoef ik niet te zijn. Ik zit hooguit een paar dagen zonder apparaat als er eens eentje kapot gaat. En dan komt die laptop in 2019 wel ergens.

En de AirPods dan, zei Vriendin toen ze mijn conceptblog zag? Ja, daar heeft ze een punt. Die heb ik mijzelf eerder dit jaar cadeau gedaan. Dus helemaal gadgetvrij was het jaar bij nader inzien toch niet…..

Heb jij wel eens een jaar waarin je geen gadgets aanschaft?

error

Krap bij kas…

Elke maand schrijf ik 50% van mijn salaris weg ‘voor mezelf’ meteen nadat ik het ontvang. Naar de beleggingsrekening, en voor de aflossingen op de hypotheek. Maar volgens mijn budget ga ik maar uitkomen op een spaarpercentage van 40%. Omdat ik per maand meer spaar / beleg / aflos dan waar ik uiteindelijk op uit denk te gaan komen, zou dat op een gegeven moment in het jaar moeten gaan knellen.

Dat moment heb ik zo lang mogelijk proberen weg te drukken. Door grotere uitgaven uit te stellen. Door te proberen kleinere uitgaven te verminderen, zodat er aan het eind van iedere maand een restsaldo naar de kleine buffer kon. Het is ook een beetje een sport. Een manier om net een paar procentjes extra spaarpercentage te realiseren.

Mijn nieuwe bril kon ik nog gewoon uit de lopende cashflow betalen, ondanks het feit dat deze niet goedkoop was (door extra dunne glazen en varifocus, ik ben niet voor niets Opa Geldnerd). Maar nu moet ik er toch aan geloven. Eigenlijk best goed, dat dit geduurd heeft tot halverwege september. Het eerste signaal was dat mijn spaarpercentage in augustus gelijk was aan 0,0%. Met dank aan eerdergenoemde bril. Vervolgens geef ik eerlijk toe dat ik begin september wat uitgestelde aankopen alsnog heb gedaan. Kleding, nieuwe schoenen. Maar nu komen er ook de kosten voor het aanleggen van de tuin, met name die voor de aanschaf van de beplanting. En eigenlijk ben ik nog van plan om mijn laptop te vervangen. Al kan ik dat ook nog even uitstellen. Maar ik zie wel dat ik het niet droog ga houden, de bodem van mijn ‘kleine buffer’ (die bedoeld is om de cashflow gedurende het jaar ‘glad te strijken’) is in zicht.

Mijn automatische boekingen ga ik er niet voor aanpassen. Ik blijf maandelijks extra storten voor de aflossingen, en ook mijn gewone storting naar de beleggingsrekening doen. Het tekort vul ik aan van mijn Grote Bufferspaarrekening. Eerder dit jaar heb ik besloten om mijn buffer te verlagen. Daardoor kwam er ineens een bedrag beschikbaar om extra te beleggen. Maar dat ben ik stapsgewijs aan het doen, ik heb dus nog een ‘vrij besteedbaar bedrag’ in mijn buffer zitten. Het bevalt me wel, de grenzen opzoeken om mezelf scherp te houden.

Zit jij ook wel eens krap bij kas?

error

De roze pensioenbril?

‘Wij Nederlanders’ staan bekend als een pessimistisch en zeikerig volkje. Als we aan de zon denken, dan schuift er al gauw een wolk voor. En terwijl alle statistieken laten zien dat we bij de gelukkigste en welvarendste landjes ter wereld horen, kunnen wij bij de koffie-automaat moeiteloos duizend dingen opnoemen die erop wijzen dat alles mis gaat in dit land, of dat we in elk geval helemaal de verkeerde kant op gaan en de weg kwijt zijn.

Maar er is in elk geval één domein waar we blijkbaar veel te optimistisch over zijn. Waar we door een roze bril naar de wereld kijken, op weg naar onze eigen teleurstelling. Dat is in elk geval de conclusie die je zou kunnen trekken uit het onderzoek van Schroders Vermogensbeheer, waar ik vorige week op diverse plekken over las. Het onderzoek leert ons dat Nederlanders verwachten zo’n 75 procent van hun huidige inkomen nodig te hebben tijdens ons pensioen. Maar gepensioneerden ontvangen gemiddeld 69 procent van hun salaris als pensioen.

Als ik naar de statistiekjes kijk, dan lijkt het erop dat de ondervraagden niet echt een doorsnee van de Nederlandse bevolking zijn. Want in totaal willen ze ruim 25% van hun inkomen na pensionering uitgeven aan reizen, het kopen van een huis als belegging, en het kopen van een tweede huis. Tegelijkertijd, het is wel weer een bevestiging dat erg veel mensen zich laten leiden door financiële dromen, en dat er te weinig echt gekeken wordt naar de eigen financiële situatie, zowel nu als in de toekomst. Maar goed, daar heeft Opa Geldnerd al genoeg over geklaagd. Dat helpt toch niet, de consumptie blijft maar groeien. Gelukkig ook maar, want met mijn aandeeltjes en dividendinkomsten profiteer ik daar ook goed van mee.

Nou is het natuurlijk een onderzoek van een vermogensbeheerder, die dus ook niet gevrijwaard is van enig commercieel belang. Want uiteraard kun je dit probleem oplossen met hun producten, vinden ze zelf. Waarbij ze je er niet bij vertellen dat het zelf ook veel goedkoper kan.

Zelf probeer ik af en toe ook in te schatten hoeveel geld ik nodig ga hebben na mijn pensioen, en hoeveel er beschikbaar gaat zijn. Vorige week schreef ik daar nog over. Het blijft koffiedik kijken, maar ik vind het een nuttige exercitie om eens in de paar jaar te herhalen, en ook als de regels veranderen. Iets over gewaarschuwde mensen die voor twee tellen, en zo.

Heb jij ook een roze pensioenbril op?

error
« Older posts

© 2020 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑