Elektra, gas en water 2021

  • Berichtcategorie:Wonen

Een paar maanden eerder dan verwacht vroeg de energieleverancier mij om de meterstanden voor 2021 door te geven. Dat zal te maken hebben met het uitschakelen van het dag/nachttarief op ‘oude’ elektriciteitsmeters. Daar hebben wij er nog steeds eentje van. Niet omdat we nou principieel tegenstander zijn van slimme meters (al zijn de mensen die deze meters hebben uitgezocht misschien niet zo heel slim geweest). Maar wij schijnen één van de vele oude Nederlandse woningen met een problematische oude meterkast te zijn, die door Stedin, de netbeheerder hier, ‘projectmatig per wijk worden vervangen’. Een planning daarvan krijgen we niet. Ook kan ik hier op internet niks over terugvinden. We wachten dus maar af, en betalen in de tussentijd een soort ‘middentarief’ voor elektriciteit. Compensatie hiervoor is toegezegd. Wanneer? Ook dat weten we niet…

En eerder dan verwacht kreeg ik dus ook de jaarafrekening. Traditioneel voor mij het moment om eens te kijken hoe het gaat met ons verbruik van gas, elektriciteit en water. Zeker dit keer. We zijn het afgelopen jaar geen enkele keer wekenlang op vakantie of anderszins afwezig geweest. Sinds maart 2020 werken wij 99,9% van de tijd thuis, ook op dit moment nog. Ook de hele winter dus, elke dag met de verwarming aan. En de winter duurde lang dit jaar, met een felle koudeperiode in februari, en pas in de loop van mei ging hier de verwarming op de ‘zomerstand’. Dit jaar dus extra interessant om eens te kijken naar ons verbruik ten opzichte van eerdere jaren. Zien wij het thuiswerken terug in ons energie- en waterverbruik?

Thuiswerken

Het antwoord is eenvoudig en volmondig ‘ja’. Dat zal niemand verbazen.

Voor 2017 tot en met 2020 heb ik gebruik gemaakt van de werkelijke meterstanden. Voor 2021 heb ik actuele meterstanden tot en met het einde van het tweede kwartaal. Voor het derde en vierde kwartaal heb ik een prognose gemaakt, gebaseerd op het gemiddelde daadwerkelijke verbruik van het vierde kwartaal van 2017 tot en met 2020, waarbij ik (vanwege het thuiswerken) de waarden uit 2020 het zwaarst heb gewogen.

In de jaargrafiek zien we een stijgend verbruik in 2020, voor alle drie de categorieën Elektra, Gas en Water. Voor elektra en water zitten we boven het gemiddelde verbruik voor ons soort huishouden, bij gas zitten wij nog steeds onder dat gemiddelde verbruik (maar het verschil wordt wel kleiner).

Verbaasd ben ik hier niet over. Draaide de verwarming in de koude maanden ‘vroeger’ doordeweeks van 06.00 – 07.30 en van 18.00 – 21.30, nu draait ‘ie van 06.00 tot 21.30. En elke werkdag een paar computers die staan te blazen, een oven en een koffiemachine die vaker gebruikt worden. Een afwasmachine die vaker draait omdat we alle maaltijden thuis gebruiken. Geen wekenlange vakanties. Het gestegen verbruik valt mij eigenlijk nog wel mee. Het betekent wel dat we in de eindafrekening € 300 moeten bijbetalen, en dat ons termijnbedrag omhoog gaat.

We hebben voor later dit jaar nog wat verduurzamingsmaatregelen gepland, die we hopelijk ook terug gaan zien in het gasverbruik komende winter. En de operatie om halogeenlampjes die kapot gaan te vervangen door LED-verlichting is ook nog in volle gang. Dus iets kan er nog wel vanaf. Maar of het veel gaat zijn? Belangrijkste vraag is hoe onze werksituatie zich zal ontwikkelen. Als we weer structureel een paar dagen per week op kantoor gaan werken, en dan ook nog Vriendin en ik gelijktijdig, dan zullen we dat wel terugzien in ons verbruik. Maar we vragen ons oprecht af of dat nog wel gaat gebeuren.

Verbruik, Belasting en Levering

Voor Huize Geldnerd hebben wij een meerjarig contract voor groene stroom en gas bij Greenchoice. Later dit jaar loopt ons contract af. Ik ben benieuwd naar het verlengingsvoorstel, zeker na het lezen van alle berichten over de stijgende prijzen. Ik lees ook dat de verwachting is dat de prijzen de rest van dit jaar hoog zullen blijven. Dit komt door de gestegen prijzen voor gas en steenkool, de CO₂-prijzen die nog nooit zo hoog hebben gestaan, en we lijken zelfs af te stevenen op een tekort aan aardgas voor de komende winter. De Chinezen hebben ruzie met Australië en halen hun steenkool elders. En de Russen zijn ook weer strategisch aan het schuiven met gas omdat ze graag willen dat de Nordstream II pijpleiding naar Duitsland afgebouwd wordt. Zelfs de wereldpolitiek raakt mijn energierekening!

Vandaar dat ik deze keer ook iets dieper in de facturen duik. Want de facturen voor dit soort voorzieningen zijn altijd enorm uitgebreid. En daarmee niet noodzakelijkerwijs transparant.

Als ik de facturen ontleed, dan zie ik eigenlijk drie soorten posten. De eerste (en eenvoudigste) is het verbruik. kWh voor elektriciteit, en m3 voor gas en water. Dan zijn er een aantal belastingen, die ook op verbruik afgerekend worden. En tot slot netbeheer- en leveringskosten, de vergoeding voor de draden en buizen die van ons huis naar de centrales lopen om al dit moois ons huis binnen te brengen. Die worden per dag afgerekend. In totaal bestaat ongeveer 60% van de factuur hier uit belastingen en levering / netbeheer.

Wat gaan wij doen?

Wij willen heel graag een contract houden voor groene energie, elektriciteit en gas. Voor investeringen om ‘van het gas af te komen’ is het hier te vroeg, het is nog niet duidelijk wat de gemeente gaat doen. En eigenlijk geloof ik niet in individuele energievoorziening, het zal met schaalvoordeel echt goedkoper blijven. Geen investering dus in een warmtepomp, en met de VVE en de dakconstructie hier zijn zonnepanelen ook geen optie.

Een van de komende maanden ga ik maar eens kijken met welk aanbod onze huidige leverancier komt, en wat de alternatieve opties zijn. Als ik de huidige actuele tarieven vergelijk met de tarieven van ons meerjarig contract, dan hebben we destijds echt een goede deal gekregen. We zullen dus wel meer gaan betalen. Dat zou er misschien voor pleiten om een kortlopend contract of zelfs variabel tarief te nemen, en dat ‘vast te klikken’ als de tarieven weer een stukje gedaald zijn.

Hoe is het in 2021 met jouw energieverbruik?

Genoeg

  • Berichtcategorie:Minimalisme

Dat ik er minder over schrijf, wil niet zeggen dat ik er niet meer aan doe. Integendeel, zou ik willen zeggen. Minimalisme. Maar het is hier zover doorgevoerd in het dagelijks leven dat het mij al nauwelijks meer opvalt.

Minimalisme

De definitie van minimalisme die mij het meest aanspreekt komt van de Amerikaanse ‘goeroes’ van BecomingMinimalist.com. Minimalisme is het naar de voorgrond halen van de dingen die we het meest waarderen en het verwijderen van alles wat ons hier juist van afleidt. Het vereist steeds weer een bewuste beslissing omdat het een levensstijl is die ingaat tegen de cultuur van overconsumptie die ons omringt. De wereld waarin we leven is niet vriendelijk voor het streven naar minimalisme. De cultuur en meedogenloze reclamecampagnes roepen ons op om meer, beter, sneller en nieuwer te kopen. De reis naar het vinden van eenvoud vereist voortdurende aandacht.

Rust

Als jullie nu bij mij naar binnen zouden kijken dan kon je zien dat ik dit stukje zit te tikken aan een vrijwel leeg bureau. Die ziet er nog ongeveer hetzelfde uit als een jaar geleden. Van de plannen die ik destijds had om de werkplek verder in te richten heb ik niets gerealiseerd. Wel heb ik voor een paar tientjes een tablethouder gekocht. Gedurende de werkweek zit daar de zakelijke tablet in, die ik gebruik voor de meeste videovergaderingen. Dat geeft meer vrije ruimte op het bureau, die ik gebruik voor… niets eigenlijk. Ik gebruik zelfs geen schrijfboekje meer. Al mijn aantekeningen verwerk ik meteen elektronisch, in mijn huidige functie heb ik een systeem uitgewerkt waar alle acties en aandachtspuntjes en stukken logisch in passen. Dat kostte 6 maanden, in die tijd gebruikte ik juist wel papier. Maar nu is het niet meer nodig. Een leeg bureau geeft rust en focus.

Om mij heen dichte kasten, ook gericht op rust. En zelfs als ik mijn eigen kast opentrek is die erg leeg. Een schap met memorabilia, een schap met een paar dichte opbergdoosjes met kantoorartikelen en ICT-accessoires (kabeltjes en zo, alleen voor apparaten die ik nog daadwerkelijk gebruik), en een schap met één klapper en een bakje met wat losse spullen als de cardreaders voor het internetbankieren. De twee schappen daaronder zijn voor Hondje. Daar bewaren we zijn medicijnen, snoepjes, zijn voer, jasjes en speeltjes. Ja, onze hond draagt jasjes. Weet je hoe koud de Nederlandse winter is als je geboren en getogen bent in een Ver en Warm Land? Verder staat hier in mijn werkkamer alleen maar een SONOS speaker. En op de vloer een mand en drinkbakje voor ons Hondje. Daar ligt hij vaak ’s middags te slapen, nadat de uitlaatservice hem thuisgebracht heeft.

Onze woonkamer is ook een oase van rust. Een aannemer die een tijdje geleden kwam kijken voor een klusje vroeg ons zelfs wanneer de rest van de meubels zou komen. Die komen niet. Onze schoonmaakster is er blij mee. Die hoeft niet duizend-en-een dingen te verplaatsen als ze bezig is met haar ronde. En daarna weer terug te zetten. Dat scheelt haar een hoop tijd (en ons dus geld). Als Vriendin en ik zitten te kijken naar een programma als BinnensteBuiten dan zien we vaak huizen die totaal volgepropt staan met spullen. Brocante. Een duur woord voor oude lelijke rommel, wat mij betreft. Ik word er onrustig van. En dat wil ik niet. Deze wereld heeft al genoeg teveel prikkels. Ik geniet elke keer weer van de rust als ik onze woonkamer binnenkom. En elke ochtend neem ik de woonkamer en de keuken mee als ik, na het ontbijt, een opruimrondje doe. Zitgedeelte opgeruimd, kussens recht, de bakjes van Hondje schoon en bijgevuld, idem het koffie-apparaat, afwas weg, aanrecht leeg, doekje erover. Schoon. Opgeruimd. Rust. Daar hebben we de hele dag plezier van. Elke dag.

Ballast

Onze spullen zijn een grotere belasting voor het milieu dan ons reisgedrag of de hoeveelheid vlees die we eten, las ik een tijdje geleden in het AD. Mijn persoonlijke bezittingen (inclusief kleding) passen in 5 verhuisdozen en 2 koffers. Dat voelt prettig. Niet om snel weg te kunnen, want het bevalt me hier uitstekend. Maar wel omdat het betekent dat ik weinig ballast heb.

En toch kom ook ik nog om in de spullen. Onlangs bedacht ik dat ik geen fatsoenlijke ‘tussenjas’ had om op koudere en nattere voorjaarsdagen (het gemiddelde in Nederland?) ons Hondje uit te laten. En vervolgens realiseerde ik mij dat ik een opbergdoos heb met wandeluitrusting voor lange afstandswandelingen. Met daarin nog twee jassen die hiervoor geschikt zijn. En dan ben ik toch echt al een jaar of 10 met minimalisme bezig… Gelukkig had ik dit inzicht voordat ik een nieuwe jas kocht. En de jas uit de doos is misschien niet meer hip, maar dat heeft mij nog nooit geïnteresseerd. Ik heb een ‘klassieke’ kledingsmaak. En val qua leeftijd inmiddels ook wel onder de ‘klassiekers’.

Sneller en Complexer

Hebben jullie dat ook? Het gevoel dat de hele wereld steeds sneller en complexer wordt? Ik ben natuurlijk een ouwe zak en kan niet meer zo goed meekomen. Maar toch heb ik de stellige indruk dat het allemaal steeds complexer wordt. Het is ook makkelijker om iets complex te maken dan om het eenvoudig te maken, dat merk ik wekelijks in mijn werk. Het moet ook allemaal steeds sneller. Ik ben één van de weinigen die nog protesteert als er weer eens iets binnen twee dagen moet gebeuren zonder dat duidelijk is waarom dat moet. Meestal blijkt dan dat het helemaal niet hoeft. Dat scheelt een hoop onrust.

Ik heb daar geen zin meer in. Begin dit jaar ben ik overgegaan naar een vierdaagse werkweek. Daarmee ben ik, voor mijn gevoel, uit de Megasekte van de Hardwerkenden gestapt. En dat bevalt uitstekend. Op dinsdagavond komt Zaagmans om de week doormidden te zagen. De vierdaagse werkweek in combinatie met het thuiswerken geeft enorm veel rust en regelmaat. Daar word ik een blijer mens van.

Optimaliseringsdrang

Naast dat ik al bijna zes jaar schrijf op deze blog, volg ik ook heel veel andere financiële blogs. Een nogal beweeglijke collectie, want bloggers komen en gaan. En als je veel leest dan zie je ook opvallende overeenkomsten en verschillen. Ik zie op de meeste plekken een enorme optimaliseringsdrang. Wat is de allerbeste hypotheek, de beste beleggingsstrategie, de allergoedkoopste broker, het beste fonds, net die ene euro extra verdienen en besparen.

Het klopt, kosten zijn een belangrijke factor in het uiteindelijke rendement. Maar de ontwikkeling van de huizenmarkt en de aandelenmarkten heeft uiteindelijk veel meer impact op mijn rendement. En juist daar heb ik geen invloed op. Dat kan ik niet compenseren met dat ene Eurootje extra besparen. Dan ben ik maar een jaartje later financieel onafhankelijk, toch? Of eerder, als de markt meezit. Dat is wat het Stoïcisme ons leert. Voel je niet slecht over zaken die je niet direct kan veranderen, maar accepteer en waardeer dat juist.

Genoeg

Het gevoel hebben dat je genoeg hebt. Dat is de zoektocht. Want als je steeds meer wilt wordt de reis eindeloos.

Wanneer is het voor jou genoeg?

Rust, Reinheid en Regelmaat

Vroeger, toen Geldnerd nog een Geldnerdje was, gold het adagium ‘Rust, Reinheid en Regelmaat’ als de basis voor een gezonde opvoeding. Terug te voeren op Florence Nightingale en de herontdekking van Hippocrates. Tegenwoordig is dit adagium (zoals alles in onze discussiesamenleving) op z’n zachtst gezegd omstreden. Noem mij ouderwetsch, maar ik denk dat ‘de drie R-en’ nog steeds een goede basis zijn voor een (geestelijk) gezond leven. In Huize Geldnerd tenminste wel!

Nu we feitelijk weer aan huis gekluisterd zouden moeten zijn (er is ons gevraagd om contacten en reisbewegingen te beperken, immers) worden veel mensen weer geconfronteerd met hun eigen directe leefomgeving. En dan gaan ze op zoek naar manieren om orde te creëren in hun woning, lees ik. Anderen gaan zelfs op zoek naar een ander huis op een andere plek. De stad uit, naar de rust en ruimte van het platteland. Als die trend doorzet komt er in Nederland een heel ander soort woningnood. Een groot te kort aan boerderijtjes met lapjes grond. Maar veel mensen zouden al heel blij zijn met een aparte werkkamer thuis, denk ik.

We hebben in ons huis het voorrecht van ruimte. Toen we het kochten dachten we dat het wel een slagje kleiner mocht zijn. Het had meer kamers dan we nodig hadden. Inmiddels zijn we daar blij mee, Geldnerd en Vriendin hebben elk een eigen werkkamer en zijn dus niet veroordeeld tot werken in woonkamers, keukens, zoldertjes en washokken. Dat is een bevoorrechte positie, daar zijn we ons tijdens elke videovergadering weer van bewust. Het is op zichzelf al een factor die rust geeft. Aan het einde van de werkdag trekken we de deur van de werkkamer achter ons dicht, en het werk is uit beeld. Geen spoor van werk in de woonkamer of in onze slaapkamer.

Maar toch kun je veel doen als je minder ruimte hebt. Het vraagt een beetje planning en een beetje discipline. Maar je krijgt er veel rust voor terug.

In de huidige thuiswerktijd vind ik mijn dagelijkse opruimrondje extra belangrijk. Zorgen dat alles op z’n plekje ligt, zorgen dat de keuken na elke maaltijd opgeruimd achterblijft, dat de was en de afwas bij zijn en opgeruimd worden. Waren we in het verleden 8 – 10 uur per (werk)dag afwezig en zagen we de troep niet, nu zie je dat elke keer als je een kopje koffie of thee of iets anders komt halen. En dat gaat tussen je oren zitten. In Huize Geldnerd zorgen we er dus voor dat die troep er niet is.

Ook zorg ik, net als op kantoor, dat ik elke dag aan het einde van de werkdag mijn werkplek schoon achterlaat. Mijn aantekeningen en actielijstje zijn bijgewerkt. Ik weet hoe laat en waarmee ik morgenochtend aan de slag moet. Welke stukken ik eventueel nog moet lezen. En op de laatste werkdag van de week (meestal de donderdagmiddag) gaan de werktelefoon en tablet in de kast in mijn werkkamer, en daar komen ze pas maandagochtend weer eruit. Uit het zicht, uit het hoofd. Ik word niet aan mijn werk herinnerd als ik in het weekend even achter mijn bureau ga zitten om mijn administratie bij te werken of een blogpost voor te bereiden.

Het klinkt misschien allemaal een beetje simplistisch en kinderachtig. Maar voor mij werkt het. De rust, reinheid en regelmaat zorgt ervoor dat ik een beetje gezond blijf. Want er zijn in deze ingewikkelde tijd al genoeg dingen waar we ons druk over moeten kunnen maken. We schijnen allemaal helemaal van de leg te raken van de coronastress. Dus alle beetjes helpen om dat te voorkomen.

Hoe zorg jij in jouw leven voor rust, reinheid, en regelmaat?

Elektra, gas en water in 2020

  • Berichtcategorie:Wonen

Jaarlijks schrijf ik over ons verbruik van elektra, gas en water. Dat doe ik vooral om onszelf een beetje scherp te houden. De laatste keer was in oktober 2019, dus is het inmiddels weer tijd voor een update. De jaarafrekening van onze energieleverancier, die ik onlangs ontving, was hiervoor een goede reminder. Ons maandbedrag ging overigens omlaag, met € 4,00.

Sommige mensen schrijven dagelijks of wekelijks hun meterstanden op. Dat doen we niet hier in Huize Geldnerd. We hebben ook geen ‘slimme meters’. Die zijn ons nog nooit aangeboden. Als dat wel zou gebeuren, weet ik overigens niet of we ze zouden nemen. We hebben ze in onze situatie niet nodig, en hebben eigenlijk ook geen behoefte aan andere partijen die mee gaan kijken met ons verbruik. Ik geef de meterstanden keurig door als de leveranciers daar om vragen. En aan het eind van elk kwartaal noteer ik de meterstanden in een van mijn spreadsheets. Daar staat een doorlopende reminder voor in mijn agenda. Door de jaren heen verzamel je dan veel cijfermateriaal.

Energielabel C

Onlangs heb ik een energielabel aangevraagd voor ons huis, omdat het erop leek dat dit volgend jaar fors duurder wordt. We wonen in de onderste helft van een oud herenhuis uit 1906, dat in 2016 volledig gerenoveerd is. We hebben standaard dubbel glas en een gasgestookte combiketel uit datzelfde jaar, 2016. Verder zijn er weinig verduurzamingsmaatregelen mogelijk. Het huis heeft dikke muren van baksteen, maar geen spouwmuur (daar deden ze in 1906 nog niet aan). Verdere isolatie kan alleen met een heel drastische verbouwing, en zonnepanelen zijn op het kleine en gedeelde dak geen optie. Mogelijk komen er ooit andere kozijnen en beter glas, maar we weten nog niet of we hier nog zo lang willen blijven wonen. Dus hebben we nu energielabel C. En verder wachten we maar even af, in elk geval tot de gemeente z’n verduurzamingsstrategie publiceert.

De enige nieuwe energieverbruiker in ons huis is het koffie-apparaat. En wijzelf. Want sinds medio maart werken wij grotendeels thuis. In het voorjaar hebben we daardoor wel wat extra gas verstookt, en dat zal dit najaar en deze winter nog wel meer worden. Ook het elektriciteitsverbruik wordt hoger doordat we vrijwel elke dag thuis zijn, en ook niet meer lange weekenden of enkele weken elders verblijven voor vakantie. Het NIBUD heeft berekend dat thuiswerken gemiddeld € 2 per dag kost. De thuiswerkvergoeding in de recente CAO voor rijksambtenaren is ook op dat onderzoek gebaseerd.

Verder ben ik afgelopen jaar begonnen met het vervangen van de halogeenlampen door LED-verlichting, ik schreef er vorig jaar al over. Van de 34 halogeen-lichtpunten zijn er inmiddels 9 vervangen door LED. Ja, ook daarvoor houd ik een spreadsheet bij….

Normbedragen

Jaarlijks kijk ik even bij het NIBUD naar de vergelijkingsbedragen voor elektriciteits-, gas- en water-verbruik. Daar is dit jaar wat veranderd. Het gemiddelde elektriciteitsverbruik voor een tweepersoons huishouden was 3.005 Kwh, en is nu 2.860 Kwh. Het gemiddelde gasverbruik voor ons soort woning was 1.350 m3 en wordt nu 1.290 m3. Water was 93 m3 en blijft onveranderd.

Voor 2017, 2018 en 2019 heb ik gebruik gemaakt van de werkelijke meterstanden. Voor 2020 heb ik meterstanden tot en met het einde van het derde kwartaal. Voor het vierde kwartaal heb ik een prognose gemaakt, gebaseerd op het gemiddelde daadwerkelijke verbruik van het vierde kwartaal van 2017, 2018 en 2019. Het totale jaarverbruik 2020 is dus uiteraard nog een prognose.

Analyse

In de jaargrafiek zien we een stijgend verbruik in 2020, voor alle drie de categorieën Elektra, Gas en Water. Voor elektra en water zitten we boven het gemiddelde verbruik voor ons soort huishouden, bij gas zitten wij nog steeds ruimschoots onder dat gemiddelde verbruik. Overigens staat de verwarming hier, als ‘ie aanstaat, standaard op 19,5 graden Celsius. Heel af en toe, als dat oncomfortabel aanvoelt, maken we er 20,0 graden Celsius van.

Op basis van de afgelopen periode vind ik het nog moeilijk om in te schatten wat de oorzaken van deze stijgingen zijn. Zeer waarschijnlijk is dat toch ons thuiswerken, en het feit dat we niet enkele keren voor één of twee weken buitenshuis geweest zijn. Verder is ons gedrag thuis namelijk niet veranderd. We zullen zien hoe zich dit het komende jaar ontwikkelt. En ik ben ook wel benieuwd naar ons daadwerkelijke verbruik in het vierde kwartaal van 2020. Als dat substantieel afwijkt van de prognose op basis van het gemiddelde van afgelopen jaren, dan is dat een eerste indicatie.

Het Verre Warme Land

Nu het weer herfst is, denk ik iets vaker terug aan het Verre Warme Land (VWL) waar wij woonden van eind 2013 tot medio 2016. En waar het 365 dagen per jaar heerlijk warm was. Ook daar hield ik de meterstanden bij, in elk geval van de woning waar we het grootste deel van die tijd gewoond hebben. Dat was van 1 maart 2014 tot 1 mei 2016, iets meer dan twee jaar dus. Ik heb dus het verbruik even vergeleken met de Nederlandse situatie.

  • Ons elektriciteitsverbruik was daar ongeveer 5.700 Kwh per jaar. Dat is ruim 60% meer dan hier in Nederland. Niet vreemd als je bedenkt dat er elke nacht een airconditioning stond te draaien om het klimaat in de slaapkamer draaglijk te maken. En de enorme Amerikaanse koelkast met ingebouwde ijsmachine, en dito Amerikaanse wasmachine, zullen ook niet echt geholpen hebben… De verbruikskosten (omgerekend naar de wisselkoers van begin oktober) waren maar ongeveer 20% hoger dan hier in Nederland. De prijs per Kwh was weliswaar veel hoger, maar de belastingen waren er dan weer veel lager.
  • Ons waterverbruik lag rond de 225 m3 per jaar. Dat is bijna het dubbele van wat we hier in Nederland verbruiken. vanwege het klimaat douchten we meestal twee keer per dag. En ons huis had een tuin die tweemaal per dag automatisch bewaterd werd. Deed je dat niet, dan waren alle planten binnen enkele dagen morsdood. En dan hadden wij niet eens een zwembad, anders was ons verbruik nog veel hoger geweest. Het waterverbruik kostte ongeveer 2,5 keer zoveel als het waterverbruik in Nederland ons kost. Het was niet goedkoop om daar te wonen.
  • Gas kwam daar in grote flessen. Dat gebruikten we om te koken en voor de warmwatervoorziening. Helaas weet ik niet meer hoeveel gas er in één fles zat, ik kan dus niet meer nagaan hoeveel gas we verbruikt hebben. Het waren in die periode 9 flessen, dat kon ik nog wel terugvinden in mijn spreadsheet.
  • En mocht het je interesseren: in het VWL hadden we geen riolering maar een septic tank. Die is tussen maart 2014 en mei 2016 7 keer geleegd, in totaal 96 m3 afvalwater. Dat is gemiddeld iets meer dan 125 liter per dag.

Hoe zit het met jouw energieverbruik?

Nieuwe kortlopende CAO Rijk

Ruim twee jaar geleden kregen wij rijksambtenaren een nieuwe CAO. Met de vervanging van het vakantiegeld en de eindejaarsuitkering door een Individueel Keuze Budget (IKB) en een paar salarisverhogingen waarmee ik de inflatie bij kon houden. Maar formeel liep deze CAO tot 1 juli 2020, dus hij was al een paar maanden verlopen.

Aan het begin van de corona-crisis las ik op ons intranet dat de onderhandelingen tussen de werkgever en de vakbonden waren uitgesteld vanwege de toen geldende ‘intelligente lockdown’. En net voor de zomer werden ze hervat, maar liepen ze eigenlijk ook meteen weer vast. En verder bleef het stil.

Tot eind september. Toen was er ineens een ‘akkoordje’. Met een beperkte set onderwerpen en een beperkte looptijd, de CAO geldt namelijk voor de periode 1 juli 2020 tot en met 31 december 2020. Op de website van de Rijksoverheid kun je het onderhandelingsakkoord downloaden.

Tijdens een saaie vergadering heb ik het onderhandelingsakkoord even doorgelezen. Allereerst heb ik natuurlijk even opgezocht wat het mij financieel op gaat leveren.

  • Per 1 juli 2020 stijgen de salarissen met 0,7%, dit wordt vanaf november uitbetaald (in november dus terugwerkende kracht voor de periode vanaf 1 juli).
  • In november krijgen we een eenmalige uitkering van € 225 (bij volledig dienstverband van 36 uur, anders pro rata). Er staat in het akkoord niet of dit bruto of netto is. Ik neem maar aan dat het bruto is, en dat ik dus ongeveer de helft meteen weer mag afdragen aan de collega’s van de Belastingdienst.
  • In december krijgen we een eenmalige thuiswerkvergoeding van maximaal € 363 netto, gebaseerd op dit onderzoek van het NIBUD. Die moeten we zelf aanvragen ergens de komende maanden. En die wordt dan verrekend met eventuele declaraties die je dit jaar al gedaan hebt als je bijvoorbeeld een beeldscherm of een bureaustoel of andere werkplekvoorzieningen voor thuis hebt gekocht. Dat soort aankopen konden we namelijk, tot een maximaal normbedrag per voorziening, declareren. Ik heb nog niets gedeclareerd, en zou dus recht hebben op de volledige thuiswerkvergoeding.

Er komt dus nog wat extra geld binnen dit jaar. Dat gaat helpen om de kleine achterstand in mijn spaardoelstelling voor 2020 in te lopen.

Over de thuiswerkvergoeding ontstond online de nodige discussie. Zo stond er een column van een boze mevrouw die ik niet ken in het Algemeen Dagblad. Ik ben het overigens wel met haar eens dat het niet netjes is dat de politiek nog niet heeft besloten om zorgmedewerkers extra salaris te geven. Maar om dat nou af te reageren op rijksambtenaren? Dan moet je je misschien een beetje verdiepen in de scheiding der machten en de schaduwmacht in Nederland. Maar gelukkig kreeg die boze mevrouw best veel reacties op haar column. En ook Japke-d. Bouma kreeg veel reacties toen ze online over de thuiswerkvergoeding begon. Iemand schreef zelfs dat ambtenaren nooit goede arbeidsvoorwaarden mogen hebben zolang er mensen zijn die het erger hebben. We hebben als overheid al best veel moeite om talent aan te trekken, dus of dit daarbij helpt waag ik te betwijfelen…

Zelf vind ik het wel getuigen van realiteitszin en visie, die thuiswerkvergoeding. Het akkoord zegt namelijk ook dat de rijksoverheid toe zal gaan naar (structureel) hybride werken, oftewel vaker thuiswerken en minder op kantoor dan voor de crisis. Dat leidt tot interessante vraagstukken rond ondermeer ambtelijk vakmanschap, persoonlijke ontwikkeling, duurzaamheid (minder vervoerbewegingen), betrokkenheid bij en het onderdeel zijn en blijven van een organisatie, en hoe werknemers in teams goed kunnen blijven functioneren. Als manager worstel ik daar ook best wel mee en ben ik echt op zoek naar manieren om in de huidige omstandigheden het werk goed te doen en mijn team gelukkig te houden. Er is in het akkoord afgesproken om daar onderzoek naar te gaan doen.

Er zijn verder afspraken gemaakt over het verduurzamen van vervoer, ook voor lange dienstreizen wordt nu vaker de trein genomen en de mogelijkheden voor het gebruik van de fiets voor woon-werkverkeer worden verruimd (onder andere met een pilot leasefietsen). En vanaf 1 juli 2020 hebben partners recht op doorbetaling van 100% van hun inkomen tijdens de maximaal 5 weken aanvullend geboorteverlof (normaliter was dat een uitkering ter hoogte van 70% van het dagloon).

Ook zijn er afspraken gemaakt over sociale veiligheid. Die zijn nodig, want steeds vaker komen ambtenaren binnen het Rijk in een situatie terecht waarin hun functioneren (publiekelijk) ter discussie wordt gesteld en zij met naam en toenaam in de media worden genoemd. Dat heeft er zelfs toe geleid dat collega’s hun functie opgeven. Ik ben blij dat daar ook meer aandacht voor komt.

Hoe gaat het met jouw arbeidsvoorwaarden?

Gluren op mijn thuiswerkplek?

  • Berichtcategorie:ICTWonen

De thuiswerkplek. Daar gebeurt het tegenwoordig. In het verleden was het vooral de plek waar ik één keer per week mijn administratie doe. Waar ik blogjes schreef en voorbereidde. Waar ik lekker zat te knoeien met mijn spreadsheets. Urenlang puzzelen om nieuwe functionaliteiten uit te werken of problemen op te lossen. En gemiddeld één dag per week zat ik er de hele dag, mijn thuiswerkdag. Om mijn mail bij te werken, stukken te lezen / redigeren / schrijven, en af en toe een telefonische bespreking te doen.

De Thuiswerkdag

Dat veranderde op maandag 16 maart. De eerste dag van inmiddels een lange thuiswerkperiode. Vanaf dat moment zit ik er elke werkdag, meestal vanaf een uur of 8 tot een uur of 6. Ik begin met opstarten, inloggen op de kantoorwerkplek en even de mail checken. Om 08.30 uur heb ik een dagstart met mijn MT-leden. Even een half uurtje met de managers die aan mij rapporteren. We nemen door hoe de diverse processen er voor staan, en hebben in deze periode ook even bijzondere aandacht voor de medewerkers. Zijn er zieken, gaat het met iedereen nog een beetje OK in deze bizarre tijden, dat soort dingen. Normaal ook belangrijk, maar extra op dit moment. Vanaf 09.00 uur beginnen de ‘gewone vergaderingen’. In die zin zijn mijn dagen niet anders dan ‘vroeger’. Het gaat vooral via de video. Ik heb momenteel drie tools in gebruik, afhankelijk van de partijen die er deelnemen. Meestal gaat het via Cisco Webex, soms via Microsoft Teams, Skype for Business of FaceTime. Tussen 12.00 en 13.00 proberen Vriendin en ik samen te pauzeren om te lunchen, daarna gaat het vergaderen eigenlijk door tot een uur of vijf. Tussendoor ook nog losse telefoontjes en e-mails. Ik heb een aantal reguliere overleggen geschrapt. Je komt er in deze situatie achter dat sommige vergaderingen echt overbodig zijn. Dat gaan we wat mij betreft zo houden als deze situatie weer normaliseert. Nooit meer terug naar de oude situatie dus. En ik sluit de dag af met het opschonen en ordenen van mijn actielijstje, en het maken van een lijstje met gespreksonderwerpen voor de dagstart met mijn MT voor de volgende dag. Het gaat allemaal op een of andere manier wat gestructureerder dan ‘vroeger’ op kantoor.

De Thuiswerkplek

De inrichting van mijn thuiswerkplek is niet ingewikkeld, in lijn met mijn minimalistische principes. Ik heb een goede, verstelbare bureaustoel. En ook een in hoogte verstelbaar bureau. Beide zijn goed ingesteld. De werkgever mag dan verantwoordelijk zijn voor de arbo-omstandigheden op mijn thuiswerkplek, in de praktijk heb ik daar nog nooit iets van gemerkt. Ik zorg voor mijzelf. Mijn werklaptop ligt op kantoor in een kluisje, maar die sleepte ik sowieso al niet mee naar huis. Thuis werk ik op mijn privé-laptop. Vaak staat de tablet ernaast, video op de een en vergaderstukken op de ander. Meestal met mijn draadloze oordopjes in. Al houden die het, met de uren die ik vergader, geen hele dag uit. Ik heb een hekel aan draden en kabels. En ook aan papier.

Het Wensenlijstje

Na al deze weken heb ik toch wel wat wensen als het om de inrichting van mijn werkplek gaat. Dat meldde ik al in mijn eerdere verslag over deze quarantaine. Daar heb ik dus over nagedacht. En dat zelfs zonder affiliate links en ander gedoe…

Ik begin vooral te merken dat ik voortdurend naar beneden zit te turen op een niet al te groot scherm. Een groter scherm moet er dus komen, in hoogte verstelbaar. Misschien wel zoiets. Dan kan ik tenminste in het weekend ook 160 kolommen tegelijk bekijken in mijn spreadsheets. Of toch iets bescheideners?

En dan wil ik eigenlijk ook een beter toetsenbord. Draadloos uiteraard, want ik heb een hekel aan kabels. oplaadbaar, pratend met Bluetooth. Zoiets dus, al zal ik dan wel de batterijen apart op moeten laden.

Met een aparte monitor heb ik ook een separate webcam nodig, mijn huidige webcam zit in de rand van het laptopscherm. Misschien deze wel, met een geïntegreerd klepje voor mijn privacy.

Tsja, en dat past natuurlijk allemaal niet op de poorten van mijn laptop. Die is nog geen jaar oud, en wil ik graag nog een aantal jaren blijven gebruiken. Dus heb ik een berichtje gestuurd aan mijn laptopleverancier. Ze hebben namelijk allerlei soorten docking stations, maar op hun website word ik niet heel goed wijs welke er nu bij mijn laptop past. Volgens de ondersteuners van mijn leverancier wordt het dan deze.

En dan wil ik ook graag een goede draadloze koptelefoon. Met active noise cancelling en een ingebouwde microfoon voor de online vergaderingen. Oplaadbaar. Daar moet ik nog even goed naar kijken. En eigenlijk is onze WIFI na ruim drieëneenhalf jaar ook wel aan een upgrade toe. We gebruiken van die netwerkapparaten die via het stopcontact werken, dat gaat prima in ons huis. Dat vertrekt vanuit de meterkast, waar het internet binnenkomt en ons modem en de router staan. Met aansluitpunten in mijn werkkamer en de woonkamer. Die zou ik willen upgraden naar een nieuwere generatie. En dan ook een extra aansluitpunt realiseren in de nieuwe werkkamer van Vriendin. Dan ontstaat er geen file meer als we allebei tegelijk in een videovergadering zitten.

Da’s wel genoeg hè? Misschien nog een setje externe luidsprekers om het af te maken? Vroeger zou ik al deze dingen meteen besteld hebben. Nu heb ik eerst maar eens een lijstje gemaakt en de bedragen bij elkaar opgeteld. Ruim € 2.000 is het. Dus ik ga eerst maar eens even wachten en hier rustig over nadenken.

Wie zal dat betalen?

De hulp van de werkgever is op dit moment beperkt. Als onderdeel van het Individueel Keuzebudget (IKB) kan ik per vijf jaar € 1.851 belastingvrij besteden aan de inrichting van mijn thuiswerkplek. Maar dat mag alleen besteed worden aan stoffering en meubilair, en niet voor een computer en randapparatuur. Wat denkt mijn werkgever, de vakbonden, en de belastingdienst? Dat we allemaal nog met perkament en ganzeveer achter hoge schrijftafels zitten?

Er wordt wel gesproken over een aanvullende regeling. De overheid zal wel moeten. Het is wel duidelijk dat de rijksoverheid als een van de laatste sectoren weer ‘terug naar normaal’ zal gaan. Dat komt omdat wij ambtenaren sowieso nutteloos zijn door voorbeeldgedrag en de druk die wij op het openbaar vervoer leggen, en ook omdat het in onze kantoorkolossen met strikte werkpleknormen best lastig wordt om de ‘anderhalve meter samenleving’ door te voeren. Dus wellicht dat er ergens de komende maanden een bedragje vanuit de werkgever komt. Die is immers wel verantwoordelijk voor de arbo-omstandigheden, ook bij thuiswerken.

Maar uiteindelijk moet ikzelf natuurlijk het leeuwendeel betalen. Vandaar dat ik er goed over na wil denken. Gelukkig heb ik een potje voor gadgets en technologie, dat inmiddels ook redelijk gevuld is.

Hoe ziet jouw thuiswerkplek eruit?