Mijn hersenen draaien overuren sinds de twijfel over de toekomst van mijn spreadsheets weer heeft toegeslagen. Twijfelen is niet nieuw voor me, ik schreef bijna anderhalf jaar geleden al een blogpost over de vraag of er toekomst zou zijn voor mijn administratie. Maar de twijfel is nu wel een stuk concreter.

Zoals gezegd ben ik eens goed gaan kijken naar GnuCash. Dat heb ik grondig gedaan, maar ik ben nog niet klaar. Ik heb de volledige Concepts and Tutorial Guide doorgelezen. En heb het geïnstalleerd en ben eens gaan ‘spelen’. Dat leidt nog wel tot een paar interessante vervolgvragen.

Ik voer helemaal geen administratie…

Mijn administratiespreadsheet is natuurlijk eigenlijk helemaal geen echte boekhouding. Wat ik daar doe is een beetje mijn inkomsten en uitgaven bijhouden in categorieën. Het is geen boekhouding volgens het systeem van dubbel boekhouden. Als ik dat wil gaan doen dan komt er wel wat meer bij kijken. ik ben weliswaar werkzaam als financieel manager, maar zelf geen gediplomeerd boekhouder. Daarom ben ik begonnen om alle standaardsituaties die voorkomen in mijn boekhouding uit te werken volgens het dubbel boekhoudsysteem, om te kijken hoe dat zou werken. Dat is nog best een klus, overigens… En ik heb natuurlijk het bijhouden van de administratie zo eenvoudig mogelijk gemaakt. Mijn beleggingsrapportage wordt volledig automatisch ingelezen en verwerkt nadat ik deze gedownload heb. De transacties in mijn administratie gaan voor meer dan 90% automatisch, ik hoef alleen maar handmatig het grootboekrekeningnummer in te vullen voor die paar boekingen per week die mijn spreadsheet nog niet herkent. Dat scheelt veel tijd. Het lijkt erop dat ik GnuCash dit ook kan leren.

En het is niet alleen de administratie…

Was het maar allen de administratie, waar ik er overigens twee van heb. Een voor mij persoonlijk en eentje voor de gezamenlijke huishouding met Vriendin. Dat doe ik nu ook in twee verschillende spreadsheets (maar wel met dezelfde opzet). Dat kan ik ook in GnuCash op die manier inrichten. Maar mijn stelsel van spreadsheets is veel meer dan een administratie. Ik houd mijn beleggingen er in bij, en gebruik Excel dus ook als beleggingsmanagementpakket. En ik houd ook de stand van zaken rond ons huis en de hypotheek erin bij. Dus management van activa en leningen. En het is tegenwoordig vooral een rapportagetool. Steeds weer verzin ik nieuwe indicatoren, rapportages of grafiekjes om nog beter inzichtelijk te krijgen hoe ik er financieel voor sta.

GnuCash is een boekhoudpakket. Geen portfoliomanager. Je kunt er activa en leningen in zetten. Maar de informatie uit mijn beleggingsspreadsheet en hypotheekspreadsheet worden wel lastig te reproduceren. Al zijn er allerlei extraatjes gebouwd door enthousiastelingen. Zo is er GnuCash Portfolio, maar dat werkt alleen als je GnuCash gebruikt met een SQLite database, en allerlei andere toevoegingen, meestal gebouwd in Python. Maar daarmee word je wel weer afhankelijk van andere stukjes software en de enthousiastelingen die dat bouwen en onderhouden. Of je moet er eentje als basis nemen en het zelf gaan onderhouden en uitbreiden, natuurlijk. Python leren staat ook al een tijdje op mijn to-do lijst.

Maar ook de rapportages…

Ik moet wel kijken of ik zelf rapportages kan bouwen. Want alle noodzakelijke gegevens zitten namelijk wel in GnuCash, namelijk de beleggingstransacties en de boekingen van en naar de beleggingsrekening. En ook de betalingen voor de hypotheek. Als ik de boekhouding netjes ga voeren worden ze ze zelfs meer gedetailleerd uitgesplitst dan nu het geval is. Rente en aflossing apart uitgesplitst. Dan nog wordt het de vraag of ik al mijn rapportages en grafieken kan reconstrueren. Dat zijn er inmiddels ongeveer vijftig.

Een aparte categorie rapportage is de prognose, waarmee je probeert de toekomst te voorspellen. Zo’n functie heb ik maar in één spreadsheet zitten, namelijk die de hypotheek bijhoudt. Daar kan ik kiezen wat ik doen met mijn sneeuwbal en de extra aflossing, en de prognose vertelt me dan wanneer ik hypotheekvrij ben. Dat zie ik nog niet zomaar mogelijk zijn met GnuCash.

En hoe zit dat over 10 jaar…?

Terwijl ik bezig was met mijn testtraject, las ik een tweet van de Amerikaanse blogger en FIRE-icoon Get Rich Slowly over zijn gedwongen migratie vanuit Quicken 2007, met vele begripvolle en herkennende reacties daaronder. Migreren was tot daar aan toe, maar hij raakte een heel stuk historie kwijt. Dat zette me ook wel weer aan het denken. Want ook ik heb een historie, al sinds 2003, in Excel spreadsheets zitten. In spreadsheets zonder macro’s en in spreadsheets met macro’s. De data heb ik altijd nog en kan ik ook in LibreOffice of andere pakketten bekijken. De rapportages en grafieken die door de macro’s worden gegenereerd zijn het ding.

Dus heb ik ook nog even verder rondgekeken. Als (gratis) open-source oplossing voor beleggingen vind ik Portfolio Performance. Maar het nadeel vind ik wel dat dit een Duitse stand-alone oplossing is. Ik heb mijzelf de afgelopen jaren enorm verwend door al mijn spreadsheets aan elkaar te knopen om één integrale blik op mijn geld te creëren. Ik kom er langzaam maar zeker achter dat zoiets niet bestaat, tenzij je maandelijks een stevig abonnementsbedrag wilt betalen en je data wilt uitleveren aan commerciële partijen. Die voor de langere termijn ook geen zekerheid kunnen bieden. Naast GnuCash zie ik verder ook KMyMoney en Skrooge als open-source oplossingen voor personal finance, al is die laatste alleen op Linux beschikbaar. Beide wel opties om ook nog eens naar te kijken.

Kortom, ik ben er nog niet uit. Ik heb mezelf een groot plezier gedaan met de spreadsheets die ik de afgelopen jaren gebouwd en uitgebreid en gekoppeld heb. Maar ik ben ook steeds dieper een fuik ingezwommen. De fuik van vastzitten aan Excel en Visual Basic. Een fuik waar ik niet zomaar uit kan komen…

Heb jij nog ideeën?

error