Geldnerd.nl

Bloggen over persoonlijke financiën

Tag: pensioenfonds

Pensioenpotjes samenvoegen

Het was maar een klein berichtje, eind vorige week. Tot mijn verbazing werd het niet erg uitgebreid opgepikt, behalve in de vakpers. Maar blijkbaar is het kabinet akkoord gegaan met een wetsvoorstel dat het samenvoegen van meerdere kleine pensioenen mogelijk maakt. Het wetsvoorstel zelf is nog niet openbaar, dat gebeurt pas als het kabinet het naar de Tweede Kamer stuurt.

Ook ik heb nog een klein pensioen, daar heb ik eerder over geschreven. Op zich niet storend, maar ik vind het wel een prettig en overzichtelijk idee om alles bij elkaar te hebben. Dus zodra het wetsvoorstel er is zal ik het eens gaan bekijken. En ik heb voor begin 2018 alvast een reminder in mijn agenda gezet om te kijken wat het oude pensioenfonds en het huidige pensioenfonds op dit gebied te bieden hebben.

Heb jij nog een vergeten pensioen?

Dekking(sgraad) zoeken

201609-pensioenHet is alweer een tijdje geleden dat ik geschreven heb over mijn pensioen. Eerlijk gezegd heb ik alle mediaberichten van de afgelopen maanden een beetje verdrongen. Ik had er gewoon even geen zin meer in. De rente blijft laag, dat is onlangs nog door de Europese Centrale Bank bevestigd, en daarmee blijft ook de rente waarmee de pensioenfondsen moeten rekenen om hun reserves te waarderen (te) laag. Langzaam maar zeker worden we voorbereid op weer een rondje verlaging van de pensioenen.

Eén berichtje bleef echter wel hangen. Het was een paar weken geleden, op televisie. Vertegenwoordigers van diverse pensioenfondsen werden geïnterviewd over de (te) lage dekkingsgraden. In beeld kwam een meneer van PGGM, het pensioenfonds voor zorg en welzijn. Hij deed de uitspraak dat hun dekkingsgraad met 15% zou stijgen als de rente 1% stijgt. Kaboem… Die kwam even bij mij binnen.

Voor de meeste pensioenfondsen zou dit de dekkingstekorten met één klap oplossen. Een rentestijging met 1%. Dan zitten we nog steeds op een historisch gezien lage rente.

En ik vraag me steeds vaker af: wie houdt wie nou voor de gek?

Pensioenoerwoud (3)

Ingewikkeld is de waardering van de pensioenreserves zeker. Op de website van de Universiteit Leiden vond ik een doctoraalscriptie uit 2007 over het oude Financieel Toetsingskader (FTK) dat gebruikt werd om de reserves van de pensioenfondsen te toetsen.

Ten tijde van de vernieuwing van het FTK las ik dit document met een overzicht van de wijzigingen. De essentie, lees ik ook in veel artikelen over de pensioendiscussie, is de manier waarop de rekenrente bepaald wordt, de rente die pensioenfondsen moeten gebruiken om de toekomstige verplichtingen te waarderen.

Kreupelgeld schreef in reactie op mijn eerdere blog het volgende: Stel dat een pensioenfonds nu 100 euro in kas heeft om daar over 20 jaar een verplichting van 200 euro mee te betalen. De 100 euro die ze nu nog tekort komen zal met rendement moeten worden aangevuld. Pensioenfondsen moeten nu rekenen met 3,3% rendement. Daarmee is de waarde van die 100 euro over 20 jaar 191 euro. Ze komen dan 9 euro tekort. De dekkingsgraad is dan 95%.

Het rendement dat de pensioenfondsen moeten gebruiken is de rekenrente. Helaas is dat een politiek instrument en dus kwetsbaar. De rekenrente is gebaseerd op de interbancaire rente, de rente waarvoor centrale banken en ‘gewone’ banken elkaar geld lenen. En die is al jaren kunstmatig laag door het huidige beleid van de Europese Centrale Bank om de economie te stimuleren. En dat zal nog wel even zo blijven. Maar op deze manier wordt de verlaging van de interbancaire rente doorgegeven aan de pensioenfondsen. En daarvoor was die rekenrente niet bedoeld…. Toch zie je dat de politiek nu geen stappen neemt om de pensioenfondsen / pensioenopbouwers / gepensioneerden te beschermen tegen de rekenrente. Dat bevestigt voor mij alleen maar dat de rekenrente (ook) een politiek instrument is.

Ik loop nog een beetje vast in het vinden van een duidelijke uitleg over de precieze waardering van de pensioenreserves. Dat onderzoek moet ik nog even voortzetten. Ik hoop dat ik daar de komende periode (met alle verhuisperikelen) aan toekom. Maar ik ben nog niet tevreden! Ik wil weten hoe die reserves gewaardeerd worden!

Wordt vervolgd. Wederom.

Pensioenoerwoud (2)

Mijn pensioen wordt opgebouwd bij het ABP. Ik ben dus maar eens gaan kijken op hun website. Daar vind ik dat ze momenteel uitgaan van een gemiddelde levensverwachting van 87,5 jaar. Omdat ik volgens de huidige regels op mijn 67e met pensioen mag, zou ik dus 20,5 jaar mogen genieten van het pensioen. Als zij mij inderdaad € 55.000 per jaar gaan uitbetalen (dat lijkt heel veel, maar vergeet die 25 jaar inflatie niet…), dan hebben ze daar dus een ‘potje’ van 20,5 x 55.000 = € 1.127.500 voor nodig. Dat potje hoeven ze uiteraard niet al helemaal gevuld te hebben als ik met pensioen ga, ook daarna kunnen ze nog rendement halen over het nog in het potje zittende deel. Al zullen tegen die tijd de regels vast weer aangepast zijn, en de pensioenleeftijd zal mee gaan stijgen met de levensverwachting. Ik denk dat mijn werkelijke pensioenleeftijd dichter bij de 70 uit zal gaan komen.

Hier heb ik ook even een grafiekje gemaakt. Het pensioen wat volgens mijn jaarlijks overzicht al veilig gesteld is (‘dit krijgt u ieder jaar als uw dienstverband nu eindigt’) is € 21.164. Uitgaande van 20,5 jaar pensioen zit er dus al 20,5 x 21.164 = € 433.862 in ‘mijn’ pensioenpot. Op dit moment wordt er jaarlijks iets minder dan € 19.000 in mijn pensioenpot bijgestort (werknemersdeel + werkgeversdeel). Dus uitgaande van

  1. € 433.862 nu in de pot
  2. € 18.720 jaarlijks bijstorten in de pot (het bedrag van 2016)
  3. Met pensioen in 2038
  4. Daarna jaarlijks € 55.000 uitkeren
  5. Jaarlijks een rendement van X%

moet dat leiden tot een pensioenpot die tussen mijn 87e en 88e verjaardag leeg is. Zie onderstaande grafiek.

201602 Mijn Pensioenpot

En nu mogen jullie raden wat het jaarlijkse rendement X is wat daarvoor behaald moet worden?

1,0%.

Dat zou ze moeten kunnen lukken toch? Misschien zelfs iets meer voor hun eigen kosten en zo? Nu is het uiteraard zo dat er niet zoiets is als ‘mijn pensioenpot’. We betalen aan en eten uit de ‘grote ruif’.

Dus waarom moet ik me dan zorgen maken? Of is er toch iets meer aan de hand met de manier waarop de pensioenfondsen hun reserves moeten waarderen? Op het eerste oog staat op de website van het ABP een aardige uitleg over hun financiële situatie. Maar zodra je meer wilt weten wordt het lastiger. Als je bijvoorbeeld zoekt naar informatie over de waardering van hun verplichtingen en de rente wordt je hiermee afgescheept. Je kunt wel zeggen dat het een ingewikkelde rekensom is, maar dat is nou net wat ik wil begrijpen! Dan heb ik toch een beetje het gevoel dat ik met een kluitje in het riet gestuurd word. Als ik dan ook nog op de pagina met bestuursleden lees dat ze allemaal transparantie belangrijk vinden, krijg ik een beetje vieze smaak in mijn mond. Want zelfs als je het wilt begrijpen, is nergens de informatie te vinden zodat je het kunt begrijpen.

Hoe moeten de pensioenfondsen hun reserves waarderen? Wat zijn de effecten? Hoe staan ze er echt voor? Wordt vervolgd….

Eigen Pensioenpot?

Het is alweer een tijdje geleden dat ik over onze pensioenen heb geschreven. Terwijl het de afgelopen weken dreigende berichten regende. De dekkingsgraden dalen, de pensioenen zouden gekort moeten worden, ons hele stelsel zou op de helling moeten. Het lijkt erop dat we langzaam maar zeker voorbereid worden op het ergste. Terwijl ons pensioenstelsel in internationale vergelijkingen steeds als een van de beste gezien wordt. Wie is er nou gek?

Ik ben bezig met het beter proberen te begrijpen van ons pensioenstelsel, hopelijk kan ik daar binnenkort wat blogjes over publiceren. Maar ook in dat onderzoek loop ik tegen een muur aan. Probeer maar eens informatie te vinden over hoe de reserves precies berekend worden. Op de websites van de grote pensioenfondsen lukt het me niet. Er zijn wel wat promotie-onderzoeken te vinden op de websites van diverse universiteiten. Maar het eenvoudig en toch helder met cijfers onderbouwd uitleggen, daar waagt niemand zich aan (lijkt het).

Afgelopen week mengde De Nederlandsche Bank (DNB) zich ook weer in het debat. Bij de presentatie van het jaarverslag sprak Klaas Knot onder andere over het Nederlandse pensioenstelsel, en dat werd bijvoorbeeld door RTL Nieuws opgepikt.

De Nederlandsche Bank wil iedereen een eigen potje met geld geven. Er worden dan geen uitkeringsgaranties mee gegeven, maar het geld wordt wel gespreid belegd en de risico’s worden gedeeld. De generatiekloof willen ze dichten door te beleggen in leeftijdsgroepen.

Interessante gedachte, maar het neigt mij nog teveel naar het in stand houden van de pensioenfondsen. Ik zie steeds minder toegevoegde waarde voor die duurbetaalde megalomane organisaties. En als de schijnzekerheid van de gegarandeerde uitkering toch gaat verdwijnen, dan mag het pensioenfonds van mij mee verdwijnen. Scheelt een hoop kosten. En de werkgevers hebben de risico’s al lang weggeorganiseerd (heel slim, jongens…). Bij tekorten valt er bij hen toch al niks meer te halen… Van mij mag het voorstel dus nog een stukje verder gaan.

Geef mij de mogelijkheid, zelfs de verplichting, om een deel van mijn salaris belastingvrij te beleggen in een persoonlijk pensioenfonds. Daar kan de financiële sector vast heel snel mooie producten voor maken. Gewoon een speciale pensioenrekening naast mijn beleggingsrekening bij mijn aandelenboer. Stort daar uiteraard ook het werkgeversdeel bij (op dit moment betaalt mijn werkgever 2/3 van de pensioeninleg, ikzelf 1/3). En dan als Belastingdienst ook niet zeuren als ik vrijwillig (tijdelijk) een groter deel van mijn salaris op die rekening wil storten.

Voor mensen die geen zin hebben om zich erin te verdiepen kunnen er dan een aantal standaardprofielen worden aangeboden, die bijvoorbeeld automatisch veiliger gaan beleggen naarmate je pensioendatum dichterbij komt. En de meer actieve beleggers (zoals ik) willen graag zelf met hun profielen kunnen spelen. Na de pensioendatum kun je dan uit je eigen pensioenpot periodieke uitkeringen laten doen, maar met het restkapitaal bijvoorbeeld ook doorbeleggen. Net zo lang tot je pot leeg is.

DNB stelt dat gepensioneerden nog steeds een waardevast pensioen verwachten, terwijl we ook de komende 10 jaar nergens op hoeven te rekenen. Voor mij een extra reden om zelf de teugels in handen te willen nemen. Maak mijn pensioenpot maar over, ABP! Mijn idee zou ook een oplossing kunnen zijn voor het pensioenprobleem van veel ZZP’ers en andere zelfstandigen, die nu feitelijk buiten het Nederlandse pensioenstelsel vallen.

Geldnerd Persoonlijk Pensioenfonds, ik zie het wel zitten. Mijn voorstel ziet vast allerlei beren op de weg over het hoofd, dus ik sta open voor alle verbetersuggesties. Maar ik ben vooral benieuwd: wat is jouw ideale pensioenstelsel?

Pensioen zelf doen?

De afgelopen weken worden we langzaam maar zeker voorbereid op nieuwe aanpassingen van onze pensioenen. En dat terwijl internationale onderzoeken de afgelopen jaren volhielden dat het Nederlandse pensioenstelsel één van de beste ter wereld was. Ik weet niet meer wat ik er nog van moet geloven.

Ik begin me steeds ongemakkelijker te voelen bij de pensioenfondsen. Laat me het maar zelf doen, denk ik steeds vaker. Maar ja, dat mag niet.

Vandaag heb ik wel een scenario-analyse gemaakt met behulp van mijn lange-termijn spreadsheet. Hoeveel moet ik jaarlijks extra gaan sparen om mijn pensioendoelen toch te halen in een situatie waarin mijn pensioenuitkering halveert? Het is heel simpel. Wat mijn pensioen niet gaat opbrengen, moet ik aanvullen uit mijn eigen vermogen.

Dat betekent dat ik nu een groter deel van mijn inkomen moet gaan sparen. Aan de knop van mijn gewenste rendement ga ik vooralsnog niet draaien, dat is met 5% per jaar al behoorlijk agressief. Uiteraard staat er nog niks vast over eventuele pensioenwijzigingen. Maar het ziet er niet naar uit dat het op korte termijn beter wordt. Ik ga dus per direct maatregelen nemen om inderdaad meer te sparen.

Ook wil ik me de komende periode wat meer verdiepen in ons pensioenstelsel en de rekenregels. Want ik lees overal dat de lange-termijn rente zo’n invloed heeft op de dekkingsgraad, omdat pensioenfondsen die rente moeten gebruiken voor de waardering van hun bezittingen. Ik wil dat beter begrijpen. Want die lange-termijn rente gaat vast ook weer een keertje stijgen.

Hoe kijk jij naar de huidige pensioen-commotie?

Doorsnee?

Het begin van het einde van het solidariteitsbeginsel? Vandaag op diverse plekken het bericht dat een pensioenfonds heeft besloten om een einde te maken aan de doorsneepremie (ondermeer hier en hier).

De doorsneepremie verwijst naar een pensioenregeling waarbij de pensioenpremie voor iedereen gelijk is vastgesteld, zonder dat rekening gehouden wordt met verschillen in geslacht, leeftijd, gezondheidstoestand of andere mogelijke factoren. Het is één van de hoekstenen van het Nederlandse pensioenstelsel. De premie, meestal een percentage van het salaris of van de pensioengrondslag, is voor iedereen gelijk. Als je dat los gaat laten, staat de deur open voor nog veel meer veranderingen.

Er wordt al jaren gediscussieerd over de (on)houdbaarheid van de doorsneepremie. Tegenstanders zeggen ondermeer dat in dit systeem de jongeren meebetalen aan het pensioen van de ouderen. Zij stellen dat er per Euro pensioen voor een jongere medewerker nu een lagere inleg mogelijk is, omdat de pensioenpremie voor een jonge werknemer veel langer kan worden belegd dan de pensioenpremie die voor een oude werknemer wordt betaald. Een groter deel van het pensioen van jonge werknemers komt dus uit rendement.

Geldnerd is het daar niet helemaal mee eens, want een jonge werknemer wordt vanzelf oud en dan wordt er in ons systeem vanzelf gecompenseerd voor die relatief hoge premie eerder in zijn of haar loopbaan. Maar dit gaat wel minder vaak op, omdat mensen tegenwoordig vaker ‘switchen’ in hun loopbaan. Deels wordt het effect ook opgevangen door inflatiecorrectie. Want de jongere werknemer heeft over 40 jaar natuurlijk meer Euro’s nodig om dezelfde koopkracht te hebben als de oudere werknemer nu. Een deel van de pijn zit er waarschijnlijk ook in dat die inflatiecorrectie de laatste jaren vaak achterwege blijft. En dat heeft voor de jongeren over 40 jaar een grotere impact.

Het zal nog niet meevallen om een goede oplossing te vinden. Het Nederlandse pensioensysteem wordt vaak geprezen om zijn toekomstvastheid. En de solidariteit biedt ook voordelen, want de risico’s delen levert echt nog steeds een beter pensioen op voor alle deelnemers.

Wat vindt jij van deze voorgenomen afschaffing van de doorsneepremie?

Vergeten Pensioen

Aan het begin van mijn loopbaan ben ik een aantal keren van baan gewisseld. Met mijn pensioen was ik toen nog helemaal niet bezig. Af en toe kreeg ik brieven waar het woord pensioen opstond. Die stopte ik dan in mijn mapje met het woord ‘Pensioen’ erop. En als ik ergens in dienst kwam riep ik iets over pensioenoverdracht. Dan kreeg ik formulieren om te tekenen en terug te sturen. Klaar. Alles onder controle. Dacht ik.

In januari 2011 las ik over MijnPensioenoverzicht. In dat register kun je zien waar je pensioen hebt opgebouwd.

Ik had het uiteraard niet nodig, want ik was ‘in control’. Maar uit nieuwsgierigheid ben ik toch even gaan kijken. Inloggen was simpel met mijn DigiD. En wat bleek? Ook ik had een Vergeten Pensioen. Eén deelpensioen van één van mijn vroegere werkgevers was niet overgedragen, en stond daar maar te staan. Het ging toch om een paar duizend Euro per jaar. Tegen de tijd dat ik met pensioen ga, kan ik daar echt nog wel een paar kopjes koffie van kopen!

Ik heb me snel gemeld bij het betreffende pensioenfonds, en sindsdien krijg ik weer keurig de overzichten, en houd ik ze op de hoogte bij adreswijzigingen. Het is van belang dat je je zelf meldt bij de pensioenfondsen, want het pensioen is een Haalschuld. Dat betekent dat je zelf actie moet ondernemen om ervoor te zorgen dat je krijgt waar je recht op hebt. Als de Pensioenfondsen zelf niet meer weten waar je woont, omdat je nooit meer iets van je hebt laten horen, blijft het geld op de plank liggen.

De pensioenen die je privé hebt afgesloten bij verzekeringsmaatschappijen zijn niet in het register opgenomen.

Heb jij je pensioen helemaal in beeld?

© 2017 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑