De financiële nalatenschap

Zoals jullie weten heb ik een Achterblijversdocument. Het document om in de situatie van overlijden het regelen van mijn praktische zaken makkelijker te maken. Maar dat is maar één deel van het verhaal. Dat realiseerde ik me* door deze blogpost van Budgets Are Sexy.

* Het is ’zich realiseren dat’ of ‘beseffen dat’. Niet ‘zich beseffen dat’. Als je schrijft ‘ik besef mij dat’, dan heb je niet goed opgelet bij het vak Nederlands op school. Ik heb daar een bloedhekel aan…

Testament

Acht jaar geleden stonden Vriendin en Geldnerd op het punt om samen naar het Verre Warme land te vertrekken. Om een aantal zaken goed te regelen hebben we destijds een samenlevingsovereenkomst opgesteld. En daarbij hebben we ook allebei een testament op laten maken. Voor Geldnerd was dat niet de eerste keer, voor Vriendin wel.

Die testamenten zijn al opgesteld met de mogelijke aankoop van een gezamenlijke woning in gedachten. Dat is uiteindelijk Geldnerd HQ geworden, eind 2016 na terugkeer uit het Verre Warme Land. Geldnerd en Vriendin hebben daarbij afgesproken om ons aandeel in de woning en de inboedel aan elkaar na te laten. Ook hebben we elkaar aangemeld voor het Nabestaandenpensioen bij ons pensioenfonds, de Absoluut Bodemloze Put. Op deze manier is gegarandeerd dat de achterblijvende partij gewoon in Geldnerd HQ kan blijven wonen. het nabestaandenpensioen is meer dan voldoende om de woonlasten te kunnen dragen. Of we dat zouden willen is een tweede, zo’n groot huis met zoveel herinneringen. Maar verhuizen hoeft in elk geval niet (meteen), dat geeft rust.

Voor de rest van onze vermogens (die houden we strikt gescheiden) hebben we elk andere bestemmingen. Die staan ook keurig in onze testamenten. En in onze testamenten staan ook executeurs genoemd. Dat zijn de mensen die ervoor moeten zorgen dat het testament ook netjes afgehandeld wordt.

Wat moet je meteen doen?

Als ik vandaag zou overlijden, dan wordt het even druk. Mijn crematie moet geregeld worden. Die wat mij betreft overigens simpel is. Ik volg de ontwikkeling van minder milieu-onvriendelijke technieken met interesse, maar voor nu lijkt ‘de fik erin en de pijp uit’ mij de meest voor de hand liggende techniek.

Verder zijn er diverse administrativia die moeten gebeuren. Daar heeft de overheid een mooie internetpagina voor gemaakt. Die maakt er, na het beantwoorden van wat eenvoudige vragen, een soort handige checklist van. Het aangeven van overlijden bij de gemeente is belangrijk, en je moet zorgen dat je de verklaring van overlijden krijgt. Die is namelijk nodig om veel dingen af te handelen.

De rest kan even wachten in mijn situatie. Ons huishouden kan draaien op één salaris. Dat is inclusief het betalen van de hypotheek. Door de extra aflossingen zijn de maandlasten namelijk beperkt. Er is dus geen acute nood om heel snel dingen te regelen.

De financiën afhandelen

In mijn geval is het wel handig om snel contact te hebben met het ABP om te zorgen dat de uitkering van het nabestaandenpensioen gaat lopen. En ook zal Vriendin een afspraak moeten met onze huisbank, tevens hypotheekverstrekker. Daar kunnen dan de formaliteiten geregeld worden die te maken hebben met de op dat moment nog resterende hypotheek. Als ik nog een paar jaar wacht met overlijden, dan hoeft dit niet eens meer omdat de hypotheek volledig zal zijn afgelost.

Verder moet de executeur een rondje maken langs mijn financiële dienstverleners. Mijn persoonlijke huisbank, de bank waar mijn buffer geparkeerd staat, en de broker waar mijn beleggingsportefeuille staat. Die moeten geïnformeerd worden over mijn overlijden, en de executeur moet zorgen dat de rekeningen worden afgehandeld en dat het geld toegankelijk wordt. Als het geld beschikbaar is, kan het verdeeld worden tussen de partijen die in mijn testament genoemd staan.

In mijn Achterblijversdocument staat een keurig lijstje met alle financiële dienstverleners waar ik gebruik van maak. Ik houd het ook eenvoudig, geen gedoe met meerdere brokers of 20 spaarrekeningen bij verschillende aanbieders. Daarmee maak ik nu mijn eigen leven makkelijk, maar zijn de dingen na mijn overlijden ook vrij eenvoudig af te handelen voor mijn nabestaanden.

De rest afhandelen

Na de financiën zijn er nog een paar extra dingen om af te handelen. In mijn Achterblijversdocument staat keurig een lijstje met alle reguliere abonnementen die op mijn naam staan. De mobiele telefoon, mijn lijfblad, dat soort dingen. Het zijn er op het moment dat ik dit schrijf (slechts) vijf. Die zal de executeur dan opzeggen. Hopelijk heeft die persoon ook nog het geduld om een zoveel mogelijk online accounts van mij te verwijderen en digitale sporen uit te wissen. Mijn wachtwoorddatabase geeft een compleet overzicht. Mijn Achterblijversdocument bevat ook instructies wat er moet gebeuren met mijn servers.

Ik heb nog niks geregeld voor mijn overige bezittingen. Dat is niet veel, als ik nu zou verhuizen dan passen mijn persoonlijke bezittingen (inclusief kleding) in tien verhuisdozen. Daar moet ik toch nog eens over nadenken, en misschien deze methode (die ze in Zweden schijnen te gebruiken) nog eens overwegen. Maar eigenlijk ben ik ook helemaal nog niet van plan om te overlijden. Dus ik heb nog even de tijd, hoop ik.

Hoe is jouw nalatenschap geregeld?

Mijn jaarlijkse morbide klusje

Onlangs werd ik getriggerd door een blog van Veel Voor Minder, die onverwacht weer een uitvaart en nalatenschap te regelen had. En rond dezelfde tijd kwam er een melding uit mijn agenda. Het was weer tijd voor mijn jaarlijkse morbide klusje, namelijk het bijwerken van mijn Achterblijversdocument. Het document om in de situatie van overlijden het regelen van mijn praktische zaken makkelijker te maken. Veilig opgeborgen in een kluis, maar wel zo dat mijn dierbaren er bij kunnen.

Want zo’n document maken is één ding, maar je moet het wel bijhouden. Ook dit jaar was ik weer verbaasd over alles wat er veranderd was rond de onderwerpen in dit document:

  1. Mijn eigen ICT-beveiligingsmaatregelen zijn aangescherpt. Voor vrijwel alle belangrijke accounts, bijvoorbeeld ook mijn beleggingen, heb je nu tweefactor-authenticatie nodig via de Authy-app op mijn mobiele telefoon. De omschrijving hiervoor moest dus aangepast worden.
  2. Ik ben het afgelopen jaar van werkgever veranderd, de contactgegevens hiervoor moesten aangepast worden. Ook heb ik een andere zorgverzekeraar genomen, ook die gegevens zijn nu aangepast.
  3. Mijn beleggingen zijn verhuisd van Binck naar Saxo Bank, en mijn spaarrekening is verhuisd van Nationale Nederlanden naar Lloyds Bank.
  4. In het document staat ook een lijstje met mijn persoonlijke abonnementen. Daarvan konden er twee verwijderd worden en één nieuwe toegevoegd.

Al met al best wel veel wijzigingen voor één jaar. Maar wel goed dat dit weer bijgewerkt is, het is onderdeel van de (gemoeds)rust reinheid en regelmaat. Volgend jaar gaan we er weer eens doorheen.

Heb jij een Achterblijversdocument? En werk je dat regelmatig bij?

Als ik er niet meer ben

Nog even en ik ben aan mijn derde testament toe. En ik ben nog lang geen 50… Mijn eerste testament maakten mijn ex en ik toen we samen een huis kochten. We hebben bewust gekozen voor een financiering op basis van één inkomen, en wilden ook de zaken goed regelen ‘voor het geval dat’. Een van de eerste dingen die ik tijdens de echtscheiding heb gedaan, is dat testament herroepen. Want haar laten erven als er iets met mij zou gebeuren leek me niet zo’n fijn idee (en dat gevoel was wederzijds…).

Toen ik een aantal jaren later een samenlevingsovereenkomst afsloot met Vriendin, hebben we direct ook allebei een testament laten maken. De notaris gaf een fijne korting, en op dat moment was onze overweging ook om de zaken goed te regelen ‘voor het geval dat’. We zouden namelijk niet al te lang daarna naar het Verre Warme Land vertrekken. Het testament is eenvoudig. Mijn aandeel in een eventuele woning en inboedel gaan naar Vriendin. De rest wordt verdeeld over enkele goede doelen en familieleden van ‘de volgende generatie’.

Inmiddels zie ik alweer allerlei relevante ontwikkelingen. Zo ben ik aan het nadenken over een Leventestament. De rompslomp eromheen (jaarlijks bijwerken) schrikt me nog een beetje af. Maar het komt wel tegemoet aan één van mijn grootste angsten: dat er iets met mij gebeurt en ik als ‘kasplantje’ verder zou moeten. Dat is voor mij een heel persoonlijk iets, dat wil ik echt niet.

Ook lees ik steeds meer over het ‘Digitaal Testament’. Nu een steeds groter deel van mijn leven uit nulletjes en eentjes bestaat is dat ook wel iets om over na te denken. Sowieso ga ik eens per jaar door al mijn gebruikersaccounts heen en verwijder de accounts van websites die ik niet meer gebruik. Dat valt nog niet altijd mee, maar gelukkig zijn er websites die kunnen helpen.

Ik heb ook een document gemaakt met daarin allerlei praktische zaken, zoals een overzicht van waar mijn bankrekeningen lopen. Dat document werk ik jaarlijks bij, en mijn beoogd executeur testamentair heeft een kopie. Ik wil het voor mijn nabestaanden niet lastiger maken dan noodzakelijk.

Onlangs las ik dat, als er geen erfgenamen zijn, de erfenis afgewikkeld wordt door de overheid. Eventueel geld dat overblijft komt in beheer bij het ministerie van Financiën, in de zogenaamde ‘consignatiekas’. Daar wordt het 20 jaar bewaard, en dan vervalt het aan de Staat. Recente cijfers kon ik niet vinden, maar blijkens antwoorden op Kamervragen zat er in 2011 € 24,9 miljoen in de consignatiekas.

De rubriek ‘Geld en Recht’ van het Algemeen Dagblad heeft in december 2015 overigens een handige checklist gepubliceerd voor het maken van een testament.

Hoe heb jij de zaken geregeld voor ‘als je er niet meer bent’?