Stand op de Brokermarkt 2022

  • Berichtcategorie:Beleggen

Als je wilt beleggen is een broker onmisbaar. Het is de partij tussen jou en de aandelenmarkt, die jou in staat stelt om aandelen, beleggingsfondsen, ETFs, opties, en al die andere levensgevaarlijke financiële massavernietigingswapens te kopen en verkopen. Elk jaar kijk ik wel een keertje hoe het gaat op de brokermarkt in Nederland. En soms ook tussendoor als daar aanleiding toe is. Ik maak geen gedetailleerde vergelijkingen tussen brokers. Er zijn anderen die dat veel beter kunnen dan ik, en wat het beste is voor jouw situatie hangt af van hoe je wilt beleggen en van persoonlijke voorkeuren. Maar ik kijk wel naar de grotere ontwikkelingen en de dingen die me opvallen. En wat dat betekent voor mijn eigen keuzes. Toen ik vorige week schreef over mijn overwegingen om (niet) terug te gaan naar één huisbank, realiseerde ik me ook dat het tijd werd om hier weer eens de thermometer in te steken.

Huidige broker: Saxo Bank

Door een aaneenschakeling van overnames is mijn beleggingsportefeuille terechtgekomen bij Saxo Bank. De migratie van de klanten van Binck Bank naar Saxo Bank was geen onverdeeld succes. Er zijn momenten dat ik denk dat het langzaamaan wat beter gaat met Saxo, maar er zijn ook nog genoeg momenten dat ik merk dat ze er nog niet zijn. Te laat zijn met de fiscale overzichten is zo’n moment. En in het eerste halfjaar van 2022 heeft het ook enkele keren langer dan twee werkdagen geduurd voordat mijn maandelijkse storting werd bijgeschreven op mijn Saxo rekening, en ik mijn maandelijkse aankoop kon doen. Maar de afgelopen maanden gaat dat gelukkig weer beter. Afkloppen en hopen dat het zo blijft. Vooralsnog heb ik de (vrijwel ontoegankelijke) helpdesk van Saxo dit jaar al vaker nodig gehad dan die van Binck in drie jaar.

Eind juli schreven het FD en daarna ook de NRC over lopende onderzoeken naar Saxo door zowel de Nederlandse toezichthouder AFM als door de Franse toezichthouder. Voor mij geen reden tot paniek. Hier hebben we immers toezichthouders voor.

Maar het zet me wel weer aan het denken. Ik heb bewust niet gekozen voor de goedkoopste beleggingsoptie die er is. Ik ben bereid om te betalen voor kwaliteit en veiligheid van mijn beleggingsportefeuille, een substantieel deel van mijn vermogen. Maar dan moeten die kwaliteit en veiligheid er natuurlijk wél zijn. Bij Binck had ik daar vertrouwen in, bij Saxo (nog steeds) niet. Misschien wordt het tijd om een tweede broker te nemen en mijn portefeuille te gaan spreiden?

De verdeling van mijn vermogen per einde tweede kwartaal 2022

Ontwikkelingen in de markt

Begin dit jaar plaatste Laura van Geest, voorzitter van het bestuur van de AFM, op social media een post met een aantal interessante ontwikkelingen. Samen met de Franse toezichthouder lobbyt de AFM voor betere afstemming tussen Europese toezichthouders. En ze geeft aan dat een aantal buitenlandse brokers, met name uit Cyprus, na druk van de AFM niet meer actief zijn op de Nederlandse markt. Maar dan blijft er nog genoeg te doen over.

Want de markt internationaliseert en het beleggingsaanbod in Nederland wordt naar mijn mening de afgelopen periode schraler. Niet dat ik de Cypriotische brokers mis… Dat zijn geen partijen die ik serieus kan nemen. Ik vind het ook te kwetsbaar. Cyprus is (ook financieel) een klein land. Dat zegt meestal iets over de kwaliteit en kwantiteit van toezicht. Bovendien betekent het dat er niet heel veel financiële slagkracht zal zijn als er problemen ontstaan. Dat zagen we ook bij IJsland toen IceSave in de problemen kwam. Dat probleem was financieel (te) groot voor IJsland, en het duurde even voordat het geld terugkwam. Nu hebben we in de Europes Unie weliswaar wat mechanismen hiervoor, maar ik heb geen oneindig vertrouwen in de Europese solidariteit. Voor mij dus liefst alleen partijen onder toezicht van Nederland of van een ander groot Europees land.

Qua aanbieders is er het afgelopen jaar niet veel veranderd op de Nederlandse markt. De grootbanken ING, ABN AMRO en Rabobank zijn actief met een relatief duur en relatief schraal aanbod. Ik houd niet van de maatwerkfondsen die ze gelabeld aanbieden (bijvoorbeeld van Northern Trust), die kunnen ze namelijk eenzijdig aanpassen. En ik ben niet vergeten dat de grote banken de particuliere belegger ook zomaar in de steek laten als het speelveld niet meer gunstig voor ze is. Ik ben ooit zelf met mijn beleggingen bij de Rabobank vertrokken om die reden.

Dan zijn er Saxo Bank (eigendom van het Deense Saxo Bank) en DeGiro (eigendom van het Duitse Flatex) als grote gespecialiseerde brokers. Ik had ergens verwacht dat Flatex en DeGiro sneller en steviger geïntegreerd zouden worden, maar dat lijkt to op heden niet te gebeuren.

Schimmige verdienmodellen

Eind 2021 is ook de Duitse broker Trade Republic actief geworden in Nederland. Ze vallen onder Duits toezicht. Trade Republic lijkt qua businessmodel een beetje een Flatex-kloon: ‘gratis’ transacties aanbieden en het geld verdienen door de orders door te verkopen.

Daarmee valt Trade Republic voor mij in hetzelfde rijtje als DeGiro, Flatex, en Bux Zero. Partijen die voor mij als gebruiker een schimmig businessmodel hebben. Ik weet niet precies hoe ze hun geld verdienen. Ik weet wel zeker dat het geen liefdadigheidsorganisaties zijn. Ik weet niet precies wat ik betaal. Ik weet ook niet zeker of ik wel de ‘beste deal’ krijg, omdat de broker niet transparant is over wat er met mijn orders en portefeuille gebeurt. Dat is voor mij persoonlijk een rode vlag. Ik zal niet gauw gebruik maken van de diensten van een broker met een schimmig verdienmodel. Financieel Onafhankelijk Blog heeft eerder een review geschreven over Trade Republic.

De grootbanken kunnen er overigens ook wat van. Rabobank heeft volgens mij inmiddels z’n beleggingsaanbod uitbesteed (ik meen aan BNP Paribas maar kan dat nergens officieel bevestigd krijgen), dat wordt nog interessant als ze daar ooit strategisch van koers willen veranderen (en voor mij een reden om daar zeker niet naar toe te gaan). Als klant zie je er niets van. Overigens vind ik het nog steeds een strategische Blunder met Hoofdletter B van de Rabobank dat ze ooit Alex Vermogensbeheer verkocht hebben. Het beste beleggingsaanbod dat ze ooit gehad hebben. Eikels. En als ik op hun websites kijk dan zie ik dat de grootbanken mensen vooral richting Beheerd Beleggen proberen te bewegen. Daar valt voor de bank immers het meeste aan te verdienen.

Schraal aanbod

Als ik kijk op de overzichtspagina bij vergelijkingssite FINNER dan zijn er momenteel meer dan 25 brokers actief op de Nederlandse markt. Maar als je dieper kijkt, dan wordt de spoeling al snel heel dun. Partijen met schimmige verdienmodellen die orders doorverkopen en/of de effecten uitlenen, partijen onder buitenlands toezicht (in elk geval niet Nederlands of Duits), partijen die op Contracts For Difference of cryptovaluta gericht zijn, allemaal partijen die ik niet eens in overweging wil nemen. De transparantie in de sector is niet bepaald goed te noemen.

En ik negeer ook het aanbod voor beheerd beleggen en modelportefeuilles. Voor mij dus geen Meesman of Peaks of iets dergelijks. Mijn beleggingsstrategie is simpel. Ik wil zelf mijn eigen gekozen ETFs kopen op een echte aandelenbeurs. En dan kom ik niet verder dan de grootbanken, Saxo Bank, of het Amerikaanse Interactive Brokers (waar je als Nederlander gewoon rechtstreeks bij de Europese vestiging in Ierland een rekening kunt openen). En van de grootbanken valt voor mij de Rabobank dan ook nog af omdat het aanbod is uitbesteed. En ook wel omdat ze samenwerken met ‘cijfertjestovenaar’ PorteRenee, dat vind ik persoonlijk geen aanbeveling voor een serieuze financiële dienstverlener… 😈

Flatex/DeGiro gaat ondertussen vooral door met ruzie maken met de toezichthouder. Eind vorig jaar kregen ze ook nog weer een boete van de AFM. Ook dat is voor mij een rode vlag. Het wordt maar niet helder of ze nou iets gedaan hebben met de eerdere opmerkingen van de AFM.

Soms verlang ik er naar dat een marktpartij als Vanguard beleggen voor particulieren aan gaat bieden in Nederland. Hun ETFs blijven mijn favoriet. In Duitsland hebben ze nu een beleggingsplatform voor consumenten, maar ik vrees dat Nederland een te kleine markt voor ze is. Mochten ze meelezen: ik zal als eerste een rekening bij ze openen als ze hier beginnen!

Wat doet Geldnerd?

Kommer en kwel, denk ik als ik mijn bericht zo eens teruglees. De situatie rond mijn huidige broker Saxo Bank is niet ideaal. Maar goede alternatieven zijn schaars. Ik kom dan uit bij ABN AMRO (waar onze hypotheek en gezamenlijke bankrekening zijn ondergebracht) of bij Interactive Brokers.

Zoals ik al schreef: ik overweeg om een tweede beleggingsrekening te openen, naast mijn huidige rekening bij Saxo. Daar wil ik dan mijn nieuwe inleg gaan doen. En daarna stapsgewijs de portefeuille overhevelen vanuit Saxo, of die gewoon laten staan. Ook niet ideaal, het nodige werk, terwijl buy-and-hold juist gebaat is bij rust en saaiheid. Ik ga er nog eens rustig over nadenken…

Welke broker(s) gebruik jij? En waarom?

De stand op de brokermarkt

  • Berichtcategorie:Beleggen

Helemaal enthousiast ben ik nog niet over het platform van Saxo Bank. Als hoogopgeleide bevoorrechte witte oude man kan ik natuurlijk ook niet zo goed tegen veranderingen, mijn soort heeft het dus terecht moeilijk in deze wereld. Ik moet altijd even wennen aan een nieuwe omgeving.

Mijmeren over VTI/VXUS

Weten jullie nog, vroeger? Toen konden we handelen in hele goedkope en aantrekkelijke Amerikaanse ETFs. Net als veel andere FIRE-bloggers was Geldnerd ook een fan van VTI en VXUS. Maar de MIFID-II regelgeving maakte hier een eind aan. Of liever gezegd: de interpretatie die de AFM hieraan gaf. Want mijn onderzoekje destijds liet zien dat verschillende Europese landen deze regelgeving verschillend interpreteerden. De AFM was streng en accepteerde dus alleen verkoopinformatie in de Nederlandse taal. En Nederland is een klein marktje. Dus veel grote fondsen staken er geen energie in. En het aanbod in ETFs waar wij Nederlanders in konden handelen donderde naar beneden.

Gelukkig vonden we een redelijk alternatief in VWRL. De spreiding was iets minder en de kosten iets hoger, rekende Mr. FOB ons destijds voor. Maar het was ‘as good as it gets’.

Internationale Brokers

Nu is er natuurlijk al een tijdje een consolidatieslag aan de gang op de Europese markt van brokers, de bedrijven die wij particulieren nodig hebben om te kunnen handelen op de aandelenmarkten. Het is een ontwikkeling die ik met interesse volg. De grote Nederlandse banken zijn weer actiever op deze markt en hebben een (minder on-)aantrekkelijker aanbod dan 10 jaar geleden. En de grote brokers fuseren en worden overgenomen. Feitelijk zijn er nog drie grote partijen over. Twee daarvan, Binck/Saxo en Flatex/DeGiro, zijn volledig onderdeel van internationale bedrijven uit respectievelijk Denemarken en Duitsland. De derde, Lynx, gebruikt het platform van Interactive Brokers, een grote wereldwijd opererende partij.

Daarmee is de markt voor (zelf) beleggen voor particulieren wat mij betreft een stuk overzichtelijker geworden. Je gaat naar een grote bank (onder Nederlands toezicht) of je kiest voor een gespecialiseerde broker. Ik weet dat ik hiermee vooruitloop op de verdere integratie van DeGiro in FLATEX, en dat de integratie van Binck in Saxo ook nog niet volledig is afgerond. En ik doe hiermee een aantal kleinere brokers misschien tekort (of niet). Maar ik houd van overzichtelijk, en dit zijn de partijen die ik zelf op dit moment zou overwegen.

Toezicht en de weg naar Brussel

Saxo benadrukt dat Binck gewoon onder AFM-toezicht staat. Dat doet FLATEX al niet meer met DeGiro, al is de verhouding tussen DeGiro en de AFM nog steeds niet optimaal en heeft FLATEX onlangs een groot deel van de top van DeGiro vervangen. FLATEX DeGiro heeft zich per 22 april 2021 laten registreren als ‘bijkantoor’ in Nederland, blijkt uit het vergunningenregister van De Nederlandsche Bank (DNB). Dat betekent dat FLATEX in Nederland actief mag zijn op hun Duitse vergunning en dus niet meer rechtstreeks onder de controle van AFM en DNB valt. Maar onder de Duitse toezichthouder BAFIN, die de afgelopen jaren ook wat problemen heeft gehad… Volgens mij gaat het een kwestie van tijd voordat Saxo hetzelfde gaat doen.

Maar het zijn natuurlijk wel internationaal opererende ondernemingen. De integratie van Binck in Saxo betekent op dit moment feitelijk dat de klanten van Binck worden overgezet van de technische omgeving van Binck naar de internationale technische omgeving van Saxo.

Het lijkt me voor zo’n internationaal bedrijf nog een hele klus om ervoor te zorgen dat hun systemen voldoen aan de verschillende eisen (interpretaties) van de toezichthouders in de verschillende landen. Nu denk ik ook dat de nationale toezichthouders deze strijd op termijn altijd zullen verliezen. Er is immers één Europese regeling die de basis is voor de nationale regelgeving. En als er tegenstrijdigheden zitten in de lokale interpretaties dan is dat via de Europese toezichthouder en Europese rechter op te lossen. Het is een langdurige weg met hobbels naar de verdere Europese integratie van de financiële markten. Maar de voordelen van het bedienen van jouw klanten door heel Europa vanuit één systeem lijken me evident. Saillant detail: in het Saxo-systeem kan ik bijvoorbeeld de eerdergenoemde VTI en VXUS wel zien, maar ik mag er niet in handelen…

En de kleintjes dan?

Maar Geldnerd, ga je het dan niet hebben over Peaks en Bux en Semmie en al die kleintjes? Nee. Inzake Peaks lees ik vooral bloggers die erover geschreven hebben en commissie ontvangen voor klanten die ze aanbrengen en nu ermee stoppen omdat de kosten toch wel erg hoog zijn. En bij Bux ga ik eerst maar eens even afwachten hoe ze zich ontwikkelen. Ze zijn begonnen vanuit de optiek ‘beleggen is een spelletje’, en dat soort partijen kan en wil ik niet serieus nemen. Ze zeggen dat ze nu serieuzer zijn. Maar dit soort partijen kunnen binnenkort wel extra aandacht van de toezichthouders verwachten, las ik begin deze week in het FD. We zullen zien. Voorlopig blijf ik nog maar even gewoon zitten bij Saxo.

Kijk jij ook regelmatig naar de brokermarkt?

Effecten van MIFID-2 op mijn beleggingen

  • Berichtcategorie:Beleggen

Sinds begin 2018 is het lastiger om te beleggen in niet-Europese ETFs. Ik heb er een hele serie blogposts aan gewijd en een tijdje geleden nog deelgenomen aan een Europese evaluatie van deze regelgeving. Die consultatie is inmiddels afgerond, maar nieuws over de opvolging hiervan heb ik nog niet langs zien komen. Dat houd ik uiteraard in de gaten! Want het blijft toch steken dat anderen bepalen wat ik wel en niet mag kopen.

De invoering van MIFID-2 had destijds een grote impact op mijn beleggingskeuzes. Voorheen had ik (en vele anderen met mij) een voorkeur voor twee Amerikaanse ETFs van Vanguard. Ten eerste Vanguard Total International Stock ETF (VXUS) voor aandelen wereldwijd exclusief de Verenigde Staten, en daarnaast voor de aandelen uit de Verenigde Staten Vanguard Total Stock Market ETF (VTI). Twee fondsen met zeer lage kosten en een goede wereldwijde spreiding. Die konden we niet meer kopen, en dus zijn de meeste financiële bloggers overgeschakeld op Vanguard FTSE All-World UCITS ETF (VWRL). Iets duurder, maar het minst slechte alternatief. Overigens las ik onlangs bij Mr. FOB dat De Giro zijn ‘oude’ VTI en VXUS niet eens meer wil bewaren. Hij heeft ze dus omgezet naar Lynx. Ik heb van mijn eigen broker Binck dit soort mailtjes nog niet ontvangen gelukkig.

Er is nog een verschil tussen VTI / VXUS en VWRL. Die eerste twee staan genoteerd in Amerikaanse dollars, en die laatste in Euro’s. De valutaverhoudingen in mijn portefeuille begonnen dus te verschuiven. Meer Euro, en minder Amerikaanse dollars. Dat is niet noodzakelijkerwijs een slecht ding. Valutaverschillen brengen valuta-risico. Uiteindelijk heb ik Euro’s nodig om, nadat ik stop met werken, hier mijn boodschappen te kunnen betalen. En valutakoersen kunnen door de tijd heen behoorlijk fluctueren. Voor de waarde van mijn portefeuille maakt het nogal wat uit of je USD 1,40 krijgt voor een Euro, of USD 1,05. Beide hebben we de afgelopen 10 jaar gezien.

Ik geloof trouwens niet dat ons valutastelsel in elkaar gaat storten en dat we daarom maar alles in Bitcoins of andere alternatieve valuta moeten stoppen. Daarvoor zijn de belangen om de huidige situatie te handhaven eenvoudigweg te groot. Je ziet sinds de crisis van 2008 al dat overheden en centrale banken al het mogelijke doen om de huidige manier van werken te ondersteunen. Hoe lang dat nog lukt is de ‘one million dollar question’. Of toch de ‘one million bitcoin question’? Geld is immers pas geld als een ander er (ook) waarde aan hecht.

Maar goed, terug naar mijn beleggingsportefeuille. Ik ben dus eigenlijk, dankzij MIFID-2, gestopt met het kopen van fondsen genoteerd in Amerikaanse dollars, en overgeschakeld op het kopen van fondsen genoteerd in Euro’s. In september 2019 heb ik bovendien ‘opgeruimd’ in mijn portefeuille. Er gingen een aantal dollarfondsen uit, en die werden vervangen door eurofondsen. Het zorgt ervoor dat de verhoudingen in mijn portefeuille nogal verschoven zijn.

Overigens maakt het alleen ‘optisch’ wat uit. De belangrijkste ETF in mijn portefeuille is VWRL. Dat is een wereldwijd mandje van duizenden aandelen. Die weer grotendeels in dollars genoteerd zijn. Dus alhoewel de koers van VWRL in euro’s berekend wordt, merk je een stijging of daling van de dollar toch gewoon in die koers van VWRL. Toch ‘voelt’ het anders, omdat ik een koers in euro op mijn scherm zie. Ik houd mezelf graag voor de gek, dat weten jullie.

In een grijs verleden heb ik ook wat fondsen in andere valuta gehad, maar dat is al lang geleden. Ik weet nog hoe geschokt ik was toen ik voor het eerst zag dat de koers van het fonds daalde en mijn waarde in Euro toch hoger werd. En daarna toen ik voor het eerst zag dat de koers van het fonds steeg en mijn waarde in Euro toch lager werd. Het was mijn eigen kennismaking met het begrip valuta-risico.

Welke effecten zie jij in jouw portefeuille?

Opnieuw ten strijde voor onze ETFs!

  • Berichtcategorie:Beleggen

In 2018 werd ook ik ‘slachtoffer’ van de Europese Unie. Door de MIFID-2 regelgeving moest ik mijn portefeuille omgooien. Voor wie het niet meer (of: nog niet) weet: de MIFID-2 regels van de Europese Unie schrijven vanaf 2018 voor dat er voor elk beleggingsinstrument een document met essentiële beleggingsinformatie (EID) beschikbaar moet zijn. Ook voor ETFs. En de Nederlandse Autoriteit Financiële Markten heeft erbij verzonnen dat die informatie alleen in het Nederlands beschikbaar mag zijn. Doe je dat niet, dan mag het product in Nederland niet verhandeld worden. Dat is nergens voor nodig, andere landen staan ook andere talen dan hun primaire landstaal toe. Zuur, want daardoor zijn diverse goedkope en aantrekkelijke Amerikaanse ETFs voor Nederlandse beleggers vrijwel niet meer toegankelijk. Terwijl je in Nederland bijvoorbeeld nog wel gewoon in veel complexere (en riskantere) CFDs mag handelen.

Ik heb destijds een aantal brieven en mails gestuurd aan de AFM. En ook steeds keurig antwoord gekregen, maar uiteindelijk niet bereikt wat ik hoopte te bereiken. Namelijk dat er zou worden toegestaan dat onze favoriete Amerikaanse ETFs weer gewoon aangeboden mochten worden in Nederland. Maar het bleef wel in mijn hoofd zitten, en ik bleef zoeken naar kansen om dit punt opnieuw op te pakken.

En die kans is er nu. De Europese Commissie is namelijk bezig met een evaluatie van de effecten van de Markets in Financial Instruments Directive and Regulation (MiFID and MiFIR), de Europese richtlijn die de oorzaak is van onze ETF-ellende. Onderdeel van deze evaluatie is een consultatie via het internet, waar je ook als gewone burger aan deel kunt nemen. Die consultatie is open tot 20 april en kun je hier vinden.

Afgelopen weekend ben ik er een paar uurtjes voor gaan zitten. Het was wel even doorbijten. Er is ook een korte(re) vragenlijst, maar zelf heb ik de uitgebreide vragenlijst ingevuld. Sommige vragen zijn overduidelijk bedoeld voor bedrijven of belangengroepen, die heb ik overgeslagen. Maar grote delen van de consultatie heb ik wel ingevuld. Er was veel ruimte voor vrije tekst om je standpunten uit te leggen, dat was fijn. Ik heb zelfs mijn briefwisselingen met de AFM kunnen toevoegen als onderdeel van de vragenlijst.

Ik hoop dat nog meer mensen de moeite nemen om deel te nemen aan de consultatie. Hoe meer, hoe beter het is! Uit eigen ervaring weet ik dat punten uit dit soort evaluaties altijd serieus meegenomen worden.

Uit de vragenlijst bleek dat de EU zelf ook een beetje verrast is door de effecten die MIFID gehad heeft op het aanbod van sommige beleggingsproducten voor particuliere beleggers. Daarmee is het doel (een gelijk speelveld in de EU) uit beeld. En het is ook niet de bedoeling dat hefboomproducten (zoals CFDs) breder beschikbaar zijn dan minder riskante producten als ETFs. Ze worstelen ook nog met innovaties als cryptocurrencies en peer-to-peer lending. Allemaal onderdelen waar ik specifieke vragen over tegenkwam waar ik mijn ei mening goed over kwijt kon.

Ik ben in mijn antwoorden uitgebreid ingegaan op het feit dat de Nederlandse Autoriteit Financiële Markten heeft besloten dat alleen Nederlandstalige essentiële informatiedocumenten (EID’s) in Nederland zouden worden toegestaan. Daardoor zijn veel zeer aantrekkelijke buitenlandse beleggingsproducten (bijvoorbeeld Amerikaanse low-cost ETF’s) niet meer beschikbaar voor Nederlandse consumenten. Dit beperkt de vrije keuze voor Nederlandse particuliere beleggers, vermindert hun opties om een eigen pensioenvoorziening op te bouwen, en het brengt hogere kosten en meer risico met zich mee. Er is geen gelijk speelveld in Europa. Andere landen, bijvoorbeeld België en Luxemburg, staan ook Engelstalige EID’s toe. Het transparantie- en risicoprofiel voor de gemiddelde ETF is totaal anders dan voor een hefboomproduct zoals een CFD (contract for difference). Als gevolg van de Nederlandse regelgeving kan ik een eenvoudige ETF zoals VXUS niet verhandelen. Ik heb ervoor gepleit dat marktautoriteiten van lidstaten moeten worden verplicht om ten minste één andere taal dan de moedertaal voor EID’s toe te staan, of dat producten die in één EU-lidstaat zijn toegestaan, daarmee ook automatisch in de andere lidstaten verhandeld mogen worden. Vrij verkeer van mensen, goederen, kapitaal en diensten is immers een kernwaarde van de Europese Unie.

Het Nederlandse provisieverbod mag wat mij betreft dan wel weer in heel Europa worden ingevoerd. ik geloof oprecht dat het gezorgd heeft voor een eerlijker markt waarin aanbieders van beleggingen eerder naar het belang van de klant kijken, en niet alleen maar naar welk product hun de meeste provisie oplevert. Ik vind het ook erg jammer dat aanbieders als FLATEX dat provisieverbod via de achterdeur ondermijnen.

De vragen over nieuwe ontwikkelingen vond ik ook interessant. Instrumenten zoals blockchain, cryptocurrencies en peer-to-peer leenplatforms maken het met hun gedecentraliseerde karakter bijna onmogelijk gemaakt voor marktautoriteiten om ze in de gaten te houden. Daar heeft de EU nog niet echt een oplossing voor.

Best nog wel leerzaam dus, meedoen aan zo’n consultatie. En voor een goed doel, misschien kunnen we over een tijdje weer handelen in een breder en goedkoper aanbod aan ETFs!

Doe jij ook mee?

Voorbereid op BREXIT

Het is zover. De Britten zijn uit de Europese Unie gestapt / gegooid / gestruikeld / gevallen. Van mij had het niet gehoeven. Ik geloof heilig in meer samenwerking, niet minder. Ook al doet een Unie soms gekke dingen. Maar een paar duizend jaar op een eiland doet blijkbaar gekke dingen met je psyche, en dan wil je dus blijkbaar weg.

Je voelt je als gewoon burger machteloos in dit soort situaties. De uitslag van het referendum in 2016 was 51,9% voor BREXIT en 48,9% tegen, bij een opkomst van 72,2%. Een kleine marge. Soms ben ik voorstander van een opkomstplicht bij verkiezingen en referenda… En ik ben ook benieuwd wat de uitkomst nu zou zijn, drie jaar later, als dezelfde vraag zou worden voorgelegd. Of over vijf jaar, als we meer zicht hebben op de gevolgen. Alhoewel ik ook het beeld heb dat de tegenstellingen juist scherper geworden zijn, dat veel mensen juist extremer vóór of tegen zijn gaan ‘voelen’.

De BREXIT-soap zal overigens nog wel even voortduren. Van de ‘gaan ze of gaan ze nou niet?’ fase gaan we gewoon over naar de volgende stap: komt er nou een handelsakkoord of niet? De deadline voor eind van het jaar is erg kort. En wat er daarna komt is ongewis. Ik zou dus even oppassen met bankrekeningen of investeringen in het Verenigd Koninkrijk, want je weet niet wat er overblijft van het vrij verkeer van kapitaal en de wederzijdse deposito-garanties.

Vooralsnog ga ik niet direct geraakt worden door de BREXIT. Indirect misschien wel als we met z’n allen weer een recessie in struikelen waarbij de schuld deels bij de BREXIT gelegd kan / zal worden. Wel hebben we voorlopig geen vakantie naar Groot-Brittannië gepland. Uit protest. Ik wil om vergelijkbare redenen ook niet naar de Verenigde Staten, zolang ze daar een wortel als president hebben.

Wel heb ik, iets eerder dan gebruikelijk, mijn jaarvoorraad whisky ingeslagen. Zodat ik even vooruit kan, mochten er toch gekke dingen gebeuren.

Heb jij je voorbereid op de BREXIT?