Blog over (financieel) bewust leven

Label: meten

Elektra, gas en water in 2020

Jaarlijks schrijf ik over ons verbruik van elektra, gas en water. Dat doe ik vooral om onszelf een beetje scherp te houden. De laatste keer was in oktober 2019, dus is het inmiddels weer tijd voor een update. De jaarafrekening van onze energieleverancier, die ik onlangs ontving, was hiervoor een goede reminder. Ons maandbedrag ging overigens omlaag, met € 4,00.

Sommige mensen schrijven dagelijks of wekelijks hun meterstanden op. Dat doen we niet hier in Huize Geldnerd. We hebben ook geen ‘slimme meters’. Die zijn ons nog nooit aangeboden. Als dat wel zou gebeuren, weet ik overigens niet of we ze zouden nemen. We hebben ze in onze situatie niet nodig, en hebben eigenlijk ook geen behoefte aan andere partijen die mee gaan kijken met ons verbruik. Ik geef de meterstanden keurig door als de leveranciers daar om vragen. En aan het eind van elk kwartaal noteer ik de meterstanden in een van mijn spreadsheets. Daar staat een doorlopende reminder voor in mijn agenda. Door de jaren heen verzamel je dan veel cijfermateriaal.

Energielabel C

Onlangs heb ik een energielabel aangevraagd voor ons huis, omdat het erop leek dat dit volgend jaar fors duurder wordt. We wonen in de onderste helft van een oud herenhuis uit 1906, dat in 2016 volledig gerenoveerd is. We hebben standaard dubbel glas en een gasgestookte combiketel uit datzelfde jaar, 2016. Verder zijn er weinig verduurzamingsmaatregelen mogelijk. Het huis heeft dikke muren van baksteen, maar geen spouwmuur (daar deden ze in 1906 nog niet aan). Verdere isolatie kan alleen met een heel drastische verbouwing, en zonnepanelen zijn op het kleine en gedeelde dak geen optie. Mogelijk komen er ooit andere kozijnen en beter glas, maar we weten nog niet of we hier nog zo lang willen blijven wonen. Dus hebben we nu energielabel C. En verder wachten we maar even af, in elk geval tot de gemeente z’n verduurzamingsstrategie publiceert.

De enige nieuwe energieverbruiker in ons huis is het koffie-apparaat. En wijzelf. Want sinds medio maart werken wij grotendeels thuis. In het voorjaar hebben we daardoor wel wat extra gas verstookt, en dat zal dit najaar en deze winter nog wel meer worden. Ook het elektriciteitsverbruik wordt hoger doordat we vrijwel elke dag thuis zijn, en ook niet meer lange weekenden of enkele weken elders verblijven voor vakantie. Het NIBUD heeft berekend dat thuiswerken gemiddeld € 2 per dag kost. De thuiswerkvergoeding in de recente CAO voor rijksambtenaren is ook op dat onderzoek gebaseerd.

Verder ben ik afgelopen jaar begonnen met het vervangen van de halogeenlampen door LED-verlichting, ik schreef er vorig jaar al over. Van de 34 halogeen-lichtpunten zijn er inmiddels 9 vervangen door LED. Ja, ook daarvoor houd ik een spreadsheet bij….

Normbedragen

Jaarlijks kijk ik even bij het NIBUD naar de vergelijkingsbedragen voor elektriciteits-, gas- en water-verbruik. Daar is dit jaar wat veranderd. Het gemiddelde elektriciteitsverbruik voor een tweepersoons huishouden was 3.005 Kwh, en is nu 2.860 Kwh. Het gemiddelde gasverbruik voor ons soort woning was 1.350 m3 en wordt nu 1.290 m3. Water was 93 m3 en blijft onveranderd.

Voor 2017, 2018 en 2019 heb ik gebruik gemaakt van de werkelijke meterstanden. Voor 2020 heb ik meterstanden tot en met het einde van het derde kwartaal. Voor het vierde kwartaal heb ik een prognose gemaakt, gebaseerd op het gemiddelde daadwerkelijke verbruik van het vierde kwartaal van 2017, 2018 en 2019. Het totale jaarverbruik 2020 is dus uiteraard nog een prognose.

Analyse

In de jaargrafiek zien we een stijgend verbruik in 2020, voor alle drie de categorieën Elektra, Gas en Water. Voor elektra en water zitten we boven het gemiddelde verbruik voor ons soort huishouden, bij gas zitten wij nog steeds ruimschoots onder dat gemiddelde verbruik. Overigens staat de verwarming hier, als ‘ie aanstaat, standaard op 19,5 graden Celsius. Heel af en toe, als dat oncomfortabel aanvoelt, maken we er 20,0 graden Celsius van.

Op basis van de afgelopen periode vind ik het nog moeilijk om in te schatten wat de oorzaken van deze stijgingen zijn. Zeer waarschijnlijk is dat toch ons thuiswerken, en het feit dat we niet enkele keren voor één of twee weken buitenshuis geweest zijn. Verder is ons gedrag thuis namelijk niet veranderd. We zullen zien hoe zich dit het komende jaar ontwikkelt. En ik ben ook wel benieuwd naar ons daadwerkelijke verbruik in het vierde kwartaal van 2020. Als dat substantieel afwijkt van de prognose op basis van het gemiddelde van afgelopen jaren, dan is dat een eerste indicatie.

Het Verre Warme Land

Nu het weer herfst is, denk ik iets vaker terug aan het Verre Warme Land (VWL) waar wij woonden van eind 2013 tot medio 2016. En waar het 365 dagen per jaar heerlijk warm was. Ook daar hield ik de meterstanden bij, in elk geval van de woning waar we het grootste deel van die tijd gewoond hebben. Dat was van 1 maart 2014 tot 1 mei 2016, iets meer dan twee jaar dus. Ik heb dus het verbruik even vergeleken met de Nederlandse situatie.

  • Ons elektriciteitsverbruik was daar ongeveer 5.700 Kwh per jaar. Dat is ruim 60% meer dan hier in Nederland. Niet vreemd als je bedenkt dat er elke nacht een airconditioning stond te draaien om het klimaat in de slaapkamer draaglijk te maken. En de enorme Amerikaanse koelkast met ingebouwde ijsmachine, en dito Amerikaanse wasmachine, zullen ook niet echt geholpen hebben… De verbruikskosten (omgerekend naar de wisselkoers van begin oktober) waren maar ongeveer 20% hoger dan hier in Nederland. De prijs per Kwh was weliswaar veel hoger, maar de belastingen waren er dan weer veel lager.
  • Ons waterverbruik lag rond de 225 m3 per jaar. Dat is bijna het dubbele van wat we hier in Nederland verbruiken. vanwege het klimaat douchten we meestal twee keer per dag. En ons huis had een tuin die tweemaal per dag automatisch bewaterd werd. Deed je dat niet, dan waren alle planten binnen enkele dagen morsdood. En dan hadden wij niet eens een zwembad, anders was ons verbruik nog veel hoger geweest. Het waterverbruik kostte ongeveer 2,5 keer zoveel als het waterverbruik in Nederland ons kost. Het was niet goedkoop om daar te wonen.
  • Gas kwam daar in grote flessen. Dat gebruikten we om te koken en voor de warmwatervoorziening. Helaas weet ik niet meer hoeveel gas er in één fles zat, ik kan dus niet meer nagaan hoeveel gas we verbruikt hebben. Het waren in die periode 9 flessen, dat kon ik nog wel terugvinden in mijn spreadsheet.
  • En mocht het je interesseren: in het VWL hadden we geen riolering maar een septic tank. Die is tussen maart 2014 en mei 2016 7 keer geleegd, in totaal 96 m3 afvalwater. Dat is gemiddeld iets meer dan 125 liter per dag.

Hoe zit het met jouw energieverbruik?

Het financiële dashboard

Het is alweer een hele tijd geleden dat ik voor het laatst schreef over mijn wens om een integraal vermogensdashboard te ontwikkelen. Een rapportage die mij laat zien hoe ik er in totaal financieel voor sta. Het huis, de beleggingen, en al die andere financiële factoren. Informatie die in delen verstopt zit in mijn financiële spreadsheets waar ik eerder over schreef. Met een tekening die inmiddels alweer achterhaald is. Tegenwoordig heeft de hypotheek z’n eigen spreadsheet, inclusief allerlei grafieken en rapportages.

Mijn beleggingsspreadsheet heeft alle historie sinds de startdatum van mijn leven na de scheiding, dus sinds 1 januari 2013. Mijn administratiespreadsheet is per jaar. De hypotheekspreadsheet heeft de hele historie van onze hypotheek. Ik bouw formules in al mijn spreadsheets zo dat “datum” altijd een variabele is. Hiermee kan ik dus de stand van de betreffende waarde (bijvoorbeeld % aandelen en obligaties) op iedere gewenste datum reconstrueren.

Een aantal weken geleden werd mij in de reacties bij een blogpost gevraagd naar de stand van zaken rond mijn financiële dashboard. Daarom bij deze een uitgebreider bericht daarover.

Wat ik in mijn dashboard doe, is aan het eind van elk kwartaal de standen opnemen van alle variabelen die ik nodig heb om al mijn grafieken en rapportages samen te stellen. Dat kost elk kwartaal een minuut of 5. Ik heb dus voor elk jaar uiteindelijk 4 waarden in het dashboard staan: 31 maart, 30 juni, 30 september en 31 december. Die kwartaalstanden haal ik nu nog handmatig op, maar dat wil ik uiteindelijk wel automatiseren. Dus automatisch uit de beleggings- en administratiesheets laten halen. Maar dat ombouwen is iets voor een koud en stormachtig winterweekend, denk ik. Want behoorlijke klus.

Ik houd in het dashboard geen maandstanden bij, dat vind ik teveel focus op de korte termijn. Vroeger heb ik wel gewerkt met halfjaarlijkse of jaarlijkse standen, maar dat vind ik weer een te lange termijn. Uiteindelijk ben ik uitgekomen op kwartaalstanden, dat werkt voor mij het beste.

Al mijn grafieken en rapportages zijn geautomatiseerd. In mijn Dashboard spreadsheet zit bijvoorbeeld een pagina Grafieken. Daar kies ik de naam van de grafiek uit een lijst, ik kies een startkwartaal en een eindkwartaal, en de grafiek wordt ververst uit de dataset met kwartaalstanden. Ik heb zelfs een speciale ‘Anonimiseer’ knop ingebouwd. Die haalt de y-as weg zodat ik de grafiek meteen kan gebruiken op mijn blog. Ik publiceer geen grafieken waaruit de actuele hoogte van mijn vermogen af te leiden is, dat is niet relevant voor het verhaal dat ik wil vertellen. Ik heb ook een pagina Rapportages, die werkt vergelijkbaar. Ik kies bijvoorbeeld het rapport ‘Balans’, begin- en eindkwartaal, en de spreadsheet bouwt ‘m dynamisch op uit de dataset met kwartaalstanden.

Ik heb heel veel grafieken en dashboards van anderen bestudeerd. Iedereen doet het anders. Het is erg persoonlijk wat je belangrijk vindt en welke indicatoren je wilt volgen in de tijd. Het is ook persoonlijk of je dit maandelijks wilt doen, per kwartaal (zoals Geldnerd), per halfjaar, per jaar of nog anders. Dus ik weet nog niet of ik de spreadsheet met mijn dashboard ooit ga publiceren. Zoiets persoonlijks moet iedereen echt zelf bouwen, vind ik. Mijn grafiekencollectie wordt nog steeds uitgebreid, geïnspireerd door dingen die ik bij andere bloggers zie. Zo heb ik onlangs mijn eigen versie gebouwd van de hypotheekgrafiek van Geld-Is-Tijd. De mijne is gelukkig een stuk eenvoudiger, wij hebben maar één lineair hypotheekdeel en verder niets.

Onderstaand enkele voorbeelden van grafieken en rapportages in mijn Dashboard.

De bovenstaande grafiek komt sinds dit jaar terug in elke kwartaalrapportage. Je zite in één oogopslag per kwartaal de stand van mijn Eigen Vermogen, de kwartaalgroei en mijn spaarpercentage. Eigen vermogen en spaarpercentage zijn voor mij nog steeds de belangrijkste indicatoren.

Ik heb ‘m wel gebouwd maar kijk er zelden naar, omdat ik nog niet van plan ben om te stoppen met werken zodra dat kan. Per kwartaal zegt het niet alteveel, maar kijken naar stijgende lijntjes in grafieken is altijd leuk. Mijn percentage financiële onafhankelijkheid. Dat percentage bereken ik door te kijken naar mijn totale uitgaven in dat betreffende kwartaal (dus inkomen minus spaarpercentage). Daar zet ik tegenover mijn passieve inkomsten (met name dividendinkomen) plus mijn eigen vermogen maal de Safe Withdrawal Rate (SWR). Op dit moment reken ik met een SWR van 3,5%, maar ik kan het makkelijk veranderen op het Instellingen-werkblad van mijn Dashboard. Zodra het percentage de 100% passeert ben ik officieel Financieel Onafhankelijk. In de praktijk zal dat veel eerder zijn, ik hanteer het model van mijn FIRE Calculator en moet vooral de tijd tussen stoppen met werken en start van de pensioenbetalingen overbruggen.

In formulevorm ziet dat Percentage Financieel Onafhankelijk er als volgt uit:

Ook deze grafiek komt tegenwoordig regelmatig terug in mijn kwartaalrapportages. Dividend is een van de passieve inkomsten, dividendbelasting is een van de speerpunten van mijn beleggingsstrategie.

Een balans maak ik jaarlijks al sinds 2003. Eerst als ‘grapje’, toen Ex een keer zei dat we een erg bedrijfsmatige boekhouding voerden. Maar al snel realiseerde ik mij dat ook voor een huishouden een balans heel veel nuttige informatie geeft. Het eigen vermogen is niet voor niets een van de belangrijkste getalletjes aller tijden. Maar ook de ontwikkeling van je schuldenratio is een belangrijk gegeven om door de tijd heen te volgen, net als de verhouding tussen je verschillende vermogenscomponenten. Daar wil ik mijn dashboard de komende periode ook nog verder op uitbreiden. Dat is ook het leuke van een hobby als dit: het is nooit af!

Heb jij een financieel dashboard?

Elektra, gas en water revisited

Een tijdje geleden heb ik (en een aantal bloggers met mij) geschreven over ons energie- en waterverbruik. Daarin werd duidelijk dat met name ons elektriciteitsverbruik fors hoger was dan van een huishouden van twee personen en een Hondje verwacht mag worden. En alhoewel we stilletjes Hondje ervan verdenken om stiekem alle lampen aan te doen als wij niet thuis zijn, en een wietplantage te hebben in zijn eigen hok, kan dat toch niet de oorzaak zijn van het hoge elektriciteitsverbruik.

Vrij snel daarna heb ik een verbruiksmeter gekocht. Daarmee ben ik de afgelopen periode alle (naar verwachting) grote verbruikers in ons huis een tijdje gaan meten. Onlangs vroeg onze energieleverancier weer naar de meterstanden ten behoeve van de jaarafrekening, en het derde kwartaal van 2019 zit er op (dat is ook een vast moment om de meterstanden op te nemen). Bovendien heb ik de afgelopen periode een aantal gedragsveranderingen doorgevoerd, zoals het standaard uitschakelen van het stekkerblok met alle opladers als er geen apparaten aan hangen. Tijd dus voor een update over ons verbruik en een analyse van de grootverbruikers.

Jaarverbruik

Allereerst de ontwikkelingen in ons verbruik. De jaarafrekening hebben we onlangs ontvangen. En die leidde tot een terugbetaling en een (kleine) daling van de termijnbedragen voor komend jaar. Dat is een goed teken, toch? En dat zie ik ook als ik naar ons elektriciteitsverbruik per kwartaal kijk. Dat is fors gedaald. De maatregelen hebben dus effect gehad. Komend kwartaal zijn ook de laatste halogeenlampen uit de voorraad op, en beginnen we aan de overgang naar LED-verlichting. Dat zal ook nog een besparing opleveren. Maar zelfs als het verbruik in het vierde kwartaal van 2019 hetzelfde is als in 2018 en 2017, dan komen we voor gas en elektra fors lager uit dan in 2018. Zie de onderstaande grafiek, waarin de prognose voor het vierde kwartaal verwerkt is.

Analyse elektriciteitsverbruik

Tussen begin februari en medio september heb ik op allerlei plekken in ons huis het stroomverbruik gemeten. Onder andere alle verwachte ‘grootverbruikers’ zoals onze TV- en mediahoek, mijn netwerkcentrum (met router en servers), en de wasmachine. Maar ook mijn SONOS audio-apparatuur, en het stekkerblok van waaruit mijn laptop, smartphone en tablet gevoed worden, moesten eraan geloven. Zelfs Dobby de robotstofzuiger ontkwam niet aan de verbruiksmeter.

Op alle plekken heb ik drie of vier weken gemeten, om een goed beeld te krijgen van het gemiddelde verbruik. Het gemeten verbruik heb ik omgerekend naar een verbruik per dag, en dat vermenigvuldigd met 365 om een verwacht jaarverbruik te krijgen. Op deze manier heb ik ruim 40% van ons verwachte jaarverbruik in beeld gebracht. Niet meegenomen zijn onze ovens, de afwasmachine, de koelkast, en de diepvries. Die ik overigens, na het constateren van het hoge verbruik begin dit jaar, een grote schoonmaakbeurt heb gegeven. Ook de verlichting ontbreekt in dit plaatje.

Omschrijving Verwacht
Jaarverbruik
(kWh)
% van
Jaarlijks
Verbruik
Netwerkcentrum39214,2%
Wasmachine35312,8%
TV- en mediahoek2589,4%
Oplaadblok1314,8%
Robotstofzuiger391,4%
SONOS:1200,8%
Gemeten verbruik1.19343,3%
Verwacht verbruik 20192.755

Verlichting

Geldnerd HQ heeft een enorme hoeveelheid inbouwspotjes in de diverse plafonds. In totaal zijn er 28 grote en 6 kleinere spots in ons huis verwerkt. Op dit moment zijn dat nog traditionele halogeenspotjes van 35W per stuk. De LED-opvolger is al geselecteerd, die verbruikt slechts 6W. De komende jaren zullen de halogeenspotjes, zodra ze kapot gaan, vervangen worden door LED-spotjes met dezelfde specificaties. Vooral de keuken (6 grote en 3 kleine spots) en de badkamer (7 grote en 3 kleine spots) zijn grootverbruiker, schat ik zo in. Maar ook de gang op beide etages (elk 5 spotjes) heeft de nodige lichtpunten, als is het licht daar maar heel weinig aan.

Hoe is het met jouw elektriciteitsverbruik?

© 2021 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑