Jouw administratie in 2024

De afgelopen jaren was het een mooie gewoonte. Rond deze tijd publiceerde ik een nieuwe versie van mijn administratiespreadsheet. Mijn trouwe Excel-sheet waarmee ik jarenlang mijn uitgaven en inkomsten bijhield, en die mij allerlei overzichten en inzichten gaf.

Maar vorig jaar schreef ik al dat het de laatste keer zou zijn. Ik ben immers overgestapt op GnuCash, een open-source boekhoudsysteem. En ik heb een serie blogposts geschreven over hoe ik GnuCash heb ingericht en gebruik.

Maar niet getreurd, de oude trouwe Excel-spreadsheet werkt ook gewoon nog. Gewoon 2023 veranderen in 2024 en je kunt er zo mee aan de slag. De handleiding staat er ook bij. Of gebruik GnuCash! Of doe het gewoon op papier, in een schriftje. Manieren genoeg om je inkomsten en uitgaven bij te houden, ook in 2024.

Voor mij is dat echt de basis. Als je niet weet wat er binnenkomt en wat er uitgaat, dan weet je niet hoe je er voor staat. Kun je niet gaan plannen. Is het heel moeilijk om bij te sturen. Mijn administratie is de basis van mijn persoonlijke financiële systeem. Het kost me nauwelijks tijd en geeft me heel veel rust. Dat gun ik iedereen.

Dus doe me ’n lol. Als je jouw inkomsten en uitgaven nog niet bijhoudt, begin er dan mee. Per 1 januari 2024. Je hoeft niet te betalen voor mijn spreadsheet. En GnuCash, en mijn blogjes over de inrichting, zijn ook helemaal gratis. Niks dure cursus of betaalde spreadsheets van sommige andere bloggers. Allemaal gratis. Ik vraag niet eens om je persoonlijke gegevens. Voor het geld hoef je het dus niet te laten. Of toch wel. Voor het zicht op jouw eigen geld. En dat hoeft helemaal niks te kosten.

Houd jij jouw inkomsten en uitgaven bij? Wat is jouw excuus om dat (niet) te doen?

De laatste administratiespreadsheet

Het einde van een tijdperk. Zo kun je deze blogpost wel karakteriseren. Sinds 2003 houd ik mijn financiële administratie bij in Excel. Begin 2017 heb ik voor het eerst mijn administratiespreadsheet online gezet. Sindsdien is er min of meer regelmatig een nieuwe versie verschenen. De laatste jaren probeer ik dat in december te doen, zodat mensen hun administratie voor het nieuwe jaar ermee in kunnen richten. Sinds een paar jaar is er ook een handleiding bij.

En vandaag verschijnt de nieuwe versie van de administratiespreadsheet voor 2023. Dat is naar verwachting de laatste die ik zal publiceren. Trouwe lezers weten wel hoe dat komt. In 2022 ben ik voor mijn administratie definitief overgestapt naar GnuCash. Op mijn Overzichtspagina vind je een aparte categorie met alle blogposts die ik daar over geschreven heb.

De afgelopen maanden heb ik GnuCash en de Excel administratie nog naast elkaar gebruikt. Dat werd al stapsgewijs lastiger. In GnuCash leg ik meer details vast, en het rekeningschema is ook anders. Per 1 januari stop ik dus ook met schaduwdraaien. In 2023 werk ik alleen nog met GnuCash voor mijn administratie.

En nu dus nog één laatste versie van de Excel administratiespreadsheet. Die is ietwat vereenvoudigd. Er zit geen functionaliteit meer in voor de potjes. Want die maakte de spreadsheet erg ingewikkeld. Het is nu gewoon een basale administratie. Ik laat de oude versie 2022 ook nog online staan, voor de liefhebbers.

In deze versie voor 2023 zijn verder slechts beperkte wijzigingen doorgevoerd ten opzichte van de versie voor 2022:

Heb je zelf al een eigen versie van een eerdere spreadsheet gemaakt, en ben je daar tevreden over? Maak daar dan gewoon een kopie van en start een nieuw boekjaar! Wil je nieuw beginnen met de administratie? Ga dan naar mijn Downloads-pagina voor de nieuwe spreadsheet en handleiding.

Hoe houd jij jouw administratie bij?

Administratiespreadsheet versie 2022

In december 2020 publiceerde ik voor het laatst een update van mijn administratiespreadsheet. Op tijd voor de start van het financiële jaar 2021. Want zo gebruik ik ze zelf, een nieuwe spreadsheet voor elk financieel jaar. Daar zijn de overzichten en grafieken ook op gebaseerd. Inmiddels heb ik zo een collectie van (steeds verder doorontwikkelde) spreadsheets sinds 2003. Sinds december 2020 heb ik bewust geen nieuwe versie gepubliceerd.

Gedurende het jaar overstappen van de ene versie van de administratie naar de andere blijft namelijk een lastig iets. Het werkblad Transactions overzetten is met kopiëren en plakken zo gedaan, maar de Settings en de budgetten blijven dan handwerk. Eigenlijk is 1 januari het enige geschikte moment om dat te doen, een nieuw jaar met een nieuwe (versie van de) spreadsheet. Dus ook nu, net voor de start van het nieuwe financiële jaar, weer een actuele versie. Zelf begin ik elk financieel jaar met een nieuwe kopie van mijn spreadsheet.

Overzicht wijzigingen

In augustus heb ik nog geschreven over de belangrijkste veranderingen die ik dit jaar heb doorgevoerd.

Sinds een tijdje kan ik bij de Rabobank een bestand met creditcardtransacties downloaden. Hiervoor heb ik een importfunctie gebouwd die de transacties ook automatisch verwerkt in mijn administratie. Dit was iets dat ik voorheen handmatig deed. Ook ben ik met mijn spaarbuffer overgestapt van Nationale Nederlanden (NN) naar Lloyds Bank. Mijn NN transacties moest ik handmatig verwerken, maar bij Lloyds kan ik ook een Excelbestand met transacties downloaden. Ook hiervoor heb ik een importfunctie gebouwd die mij handwerk scheelt. Dat waren de twee laatste grote handmatige handelingen in mijn administratie, ook dit is dus nu geautomatiseerd.

Daar staat tegenover dat de Kashbook app, waarmee ik transacties in contant geld registreerde, definitief ter ziele is. Hij werkt niet meer op iOS, en ik heb ‘m dus van mijn smartphone gegooid. Daarmee heb ik ook de importfunctie voor Kashbook-transacties uit mijn administratie verwijderd. Dat is niet heel erg, ik betaal de afgelopen jaren nauwelijks meer met contant geld. Mijn administratie heeft nog wel functionaliteit om transacties in contant geld handmatig te verwerken, dat is genoeg voor mij.

De gebruikersinterface is daarom ook iets veranderd. De knoppen voor de diverse macro’s staan nu niet meer bovenaan het Dashboard. Er was daar te weinig ruimte om alle functies kwijt te kunnen. Ze staan nu aan de rechterkant van het Dashboard. Ook heb ik de volgorde van de knoppen aangepast zodat ze nu gegroepeerd zijn naar functie.

In de administratie zijn verder nog wat kleine verbeteringen doorgevoerd. Zo heb ik de functionaliteit voor mijn potjessysteem en reserveringen verder verfijnd, en hier ook een paar grafieken voor toegevoegd.

Handleiding

Ook de Handleiding is aangepast aan de doorgevoerde wijzigingen. Je kunt zowel de nieuwe spreadsheet als de handleiding downloaden op mijn Downloads-pagina.

En ik schreef het al eerder, ik houd mijn administratie al bij sinds 2003. Het jaar 2022 wordt dus het twintigste jaar waarin ik mijn financiën bijhoud. Een jubileumjaar!

Hoe houd jij jouw administratie bij?

Nieuwe versie Administratiespreadsheet

Geldnerd is onder andere bekend vanwege zijn spreadsheets. Mijn administratie, mijn beleggingen, mijn hypotheek, allemaal hebben ze een spreadsheet waarin ik gedetailleerd bijhoud hoe dingen zich ontwikkelen en hoe geld door ons huishouden heen stroomt. Al sinds begin 2017 kun je mijn spreadsheets hier ook downloaden.  Gewoon, helemaal gratis. Ik vraag geen vergoeding en vraag zelfs niet om een e-mail adres achter te laten

Ik heb lang geaarzeld voordat ik daarmee begon. Het gebruik van de spreadsheets vraagt namelijk wel enige kennis. Van administratie, van beleggen, maar vooral van Excel. En ik heb geen tijd en geen zin om de hele dag vragen om ondersteuning te beantwoorden. De spreadsheets publiceer ik vooral als voorbeeld, om te laten zien wat er allemaal kan met Excel, en hoe je jouw financiën onder controle zou kunnen houden als je net zo’n cijferneuroot bent als Geldnerd.

Gelukkig valt het aantal vragen heel erg mee. Meestal lukt het me ook nog om te antwoorden. Het helpt ook mijzelf, niet zelden komt er een nieuw idee uit voort dat ik vervolgens ook in mijn eigen versies ga gebruiken. Zo werkt het twee kanten op. Ik heb dus zeker geen spijt dat ik hiermee begonnen ben. Deze spreadsheets zijn een beetje wat ik zelf had willen vinden toen ik in 2003 begon met mijn eigen financiën, dus ik hoop nog steeds dat andere mensen ermee geholpen zijn. Al is het maar ter inspiratie.

Waarom een administratie bijhouden?

Je kunt absoluut geen weloverwogen beslissingen nemen over jouw geld als je niet weet hoe het binnenkomt en hoe je het uitgeeft. Punt. Klaar. Wil je gaan sturen, dan zul het bij moeten houden. Dat kan zo summier of uitgebreid als je zelf wilt. Maar niets doen en verwachten dat jouw vermogen op magische wijze gaat groeien? Dat is slechts voor heel weinig mensen weggelegd.

Ik heb zelf meerdere tools getest voor mijn administratie. Uiteindelijk ben ik uitgekomen bij een uitgebreide zelfgebouwde spreadsheet in Excel. Als test heb ik de gezamenlijke administratie inmiddels wel helemaal in GnuCash gezet. Maar uiteindelijk zijn Excel (en alternatieven als LibreOffice Calc e.d.) de enige tools die je 100% naar je eigen wens kunt inrichten.

Nieuwe versie

Regelmatig bouw ik nog nieuwe functies. Sinds begin 2017 heb ik ruim 200 grotere en kleinere wijzigingen doorgevoerd in mijn  spreadsheets. Ja, daar houd ik ook een spreadsheet van bij, uiteraard. Nieuwe functies, verbeterde functies. Daarvan hadden er ruim 80 betrekking op mijn administratiespreadsheet. Tussentijds zijn er dus regelmatig nieuwe versies verschenen. Die kwamen er ook als lezers mij meldden dat een bank weer eens z’n exportbestanden veranderd had. En inmiddels ben ik zelf het overzicht ook een beetje kwijt.

Tijd dus voor een opruimactie. Ik heb een ‘schone’ kopie gemaakt van mijn eigen actuele administratiespreadsheet. Die is geschoond van persoonlijke informatie en gevuld met voorbeelddata. Dit is dus eigenlijk de spreadsheet zoals ik ‘m zelf op dit moment ook gebruik. Gebouwd en getest onder Windows 10 met Office 365. Met dus ook alle uitgebreide grafieken en mijn potjessysteem.

Handleiding

In een eerdere versie zat ook een soort van handleiding. Die is nu ook apart te downloaden, met onder andere veel aanvullingen van lezeres F (waarvoor hartelijk dank!). Handleiding en actuele versie van de spreadsheet sluiten nog niet helemaal op elkaar aan, dus opmerkingen en aanvullingen zijn welkom.

Downloaden

Je kunt de meest actuele versie van mijn administratiespreadsheet downloaden op mijn Downloads pagina. Ruim 8.000 mensen hebben dat al gedaan, zag ik in mijn statistieken. Of begin zelf eenvoudig met het bouwen van jouw eigen sheet die met je meegroeit, aan de hand van de blogpost die ik daar begin 2020 over schreef. Waarbij je dan bijvoorbeeld stapsgewijs elementen van mijn spreadsheet overneemt.

Werk je met een oudere versie van mijn spreadsheet en wil je gebruik maken van de nieuwe versie? Werk dan de Settings bij in de nieuwe versie. Kopieer de transacties en jouw Precoding werkblad. En als je andere kostencategorieën gebruikt moet je die uiteraard ook even aanpassen.

Hoe houd jij jouw administratie bij?

De afgelopen jaren heb ik regelmatig uitgebreid geschreven over mijn administratiespreadsheet. Lees hoe het allemaal begon en waarom ik mijn spreadsheets weggeef. En hoe ik in 2018 een volledig vernieuwde versie bouwde. Maar ook hoe frustrerend het kan zijn als banken steeds maar dingetjes veranderen.

Hoe houd je een kasboek bij?

Het bijhouden van een kasboek, ik heb er al vaak over geschreven. Jarenlang heb ik er een haat/liefde verhouding mee gehad. Het bijhouden was best veel werk, zeker toen ik nog vaak met contant geld betaalde en het op papier bijhield. Geldnerd is niet altijd een spreadsheet-tijger geweest. Maar steeds kwam ik er toch bij terug. Het is gewoon noodzakelijk als je echt wilt weten waar je geld naar toe gaat. En dan is 1 januari, die alweer bijna voor de deur staat, natuurlijk een mooie datum om te beginnen. Een nieuw jaar, een nieuw decennium zelfs, nieuwe kansen om je financiën en je leven op orde te brengen.

Voor de opkomst van de smartphones (Opa Geldnerd…) was papier bijna onvermijdelijk voor een kasboek. Tegenwoordig is het een stuk gemakkelijker. Er zijn apps. En het is makkelijker geworden om elektronisch te betalen. Tegenwoordig betaal ik meestal contactloos met mijn pinpas, of via Apple Pay op mijn telefoon. Dat betekent dat de transactie gewoon automatisch meekomt met de boekingen, die ik elke week download bij mijn bank en verwerk in mijn administratie. Ter vergelijking, in 2013 deed ik in totaal 954 betalingen, waarvan 286 met contant geld. In 2019 deed ik tot en met 21 december in totaal 429 betalingen, waarvan slechts 2 met contant geld (en ja, ik heb het totale aantal transacties ook fors verminderd). In 2013 deed ik overigens ook bijna 300 betalingen met de Chipknip, wie weet nog wat dat was…!

Maar niet iedereen wil of kan alles elektronisch betalen. En dan is een kasboek toch eigenlijk wel onmisbaar, tenminste als je ‘in control’ wilt zijn.

Hoe je dat doet maakt eigenlijk niet zoveel uit. Als je in de appstore van jouw telefoon zoekt op ‘kasboek’ dan vind je tientallen mogelijkheden, gratis en betaald. Maar je kunt ook gewoon de notitie-app gebruiken, of een papieren blokje, en ze regelmatig overtypen in een spreadsheet. Kies een methode die bij je past. Ik adviseer wel om het uiteindelijk in een spreadsheet te zetten, want dat maakt het gebruik van de gegevens een stuk makkelijker.

Want daar gaat het uiteindelijk om. Aan alleen vastleggen wat je uitgeeft heb je niet zoveel. Af en toe zul je er even rustig voor moeten gaan zitten. En een wat uitgebreidere analyse moeten maken van waar je geld naartoe gaat. Je houdt het kasboek niet bij als doel, maar als middel om je eigen gedrag te analyseren en bij te sturen.

Het eerste wat je vastlegt is uiteraard wat er nu in je portemonnee zit. Je beginsaldo. Dan kun je altijd narekenen of de huidige inhoud van je portemonnee klopt met je kasboek. Daarna begin je de transacties bij te houden. In elk geval leg je de volgende informatie vast:

  • Datum van de transactie
  • Bedrag
  • Waar en waaraan je het geld besteed hebt

Sommige mensen leggen inkomsten en uitgaven in aparte kolommen vast, maar je kunt ook alles in één kolom vastleggen en een minnetje voor de uitgaven zetten (of de inkomsten). Dat maakt niet uit. Kies je eigen systeem en pas het consequent toe. En oh ja, nieuwe gewoontes hebben tijd nodig om in te ‘slijten’, om onderdeel te worden van je systeem. Gun jezelf daar de tijd voor. Geef dus niet op 5 januari alweer op!

Hoe ziet dat er dan uit? Nou, zo bijvoorbeeld!

DatumBedragOmschrijving
01-01-202052,50Beginsaldo
02-01-2020– 30,00Naar de kroeg met X en Y
02-01-202010,00Terugbetaald door X
03-01-2020– 2,60Koffie @ Stationskiosk

Over kasboekjes wordt veel geschreven. Bijvoorbeeld bij Leuke Geit. De meeste mensen die serieus met hun geld bezig zijn komen er vroeg of laat, al dan niet tijdelijk, bij terecht.

Houd jij een kasboek bij? Of ben je van plan er een te beginnen?

Hoe denk ik nu over…. Het kasboek?

Inmiddels ben ik ruim drie jaar aan het schrijven op dit blog. Bijna 500 berichten heb ik inmiddels geplaatst. En ik heb dus ook heel veel onderwerpen aangeraakt. En regelmatig geef ik daarbij aan dat ik vooral ook blog om mijn gedachten te ordenen, en mijn denken over financiën te ontwikkelen. Drie jaar is al best wel een lange tijd. Het leek me daarom leuk om er eens wat onderwerpen ‘uit het verleden’ uit te lichten, en te bekijken hoe ik daar nu over denk. Lees je mee?

In mijn eerste maand als Geldnerd schreef ik ondermeer over mijn kasboek. Iets wat ik lang niet gebruikt heb, een hele tijd wel, en daarna ook weer niet. Ooit begonnen met een heel klein papieren boekje. Daarna werd dat boekje vervangen door een app op mijn smartphone.

Toen ik het betreffende blogje schreef, woonden we in het Verre Warme Land. Daar gebruikte ik nog best veel contant geld, elektronisch betalen was er nog niet zo ver doorgedrongen als in Nederland. En ik hield er geen kasboekje bij. Dan verlies je dus het zicht op een deel van je uitgaven. En dat is jammer, want ongemerkt kan er dan best een behoorlijk bedrag weglekken.

Een half jaartje later kwam ik terug in Nederland. En daar was inmiddels het contactloos betalen doorgebroken. Dat zat nog niet op mijn bankpas, maar ik heb meteen een nieuwe aangevraagd. En sindsdien is het aantal transacties met contant geld sterk afgenomen. Gedurende 2018 heb ik tot nu toe 1 keer € 40 gepind, en de helft daarvan zit nog in mijn portemonnee. In totaal heb ik 6 keer met contant geld afgerekend. Al mijn andere transacties gebeuren dus met de pinpas, veelal contactloos. Daarmee is mijn kasboekje grotendeels overbodig geworden.

Ik heb er twee jaar geleden nog wel een functie voor gebouwd in mijn administratiespreadsheet. Vanuit mijn kasboek-app kan ik rapportages versturen. Die worden met één druk op de knop automatisch geïmporteerd en verwerkt. Maar die functie gebruik ik dus nog maar een paar keer per jaar. Ik overweeg om nog een functie te bouwen waarbij ik transacties met contant geld handmatig kan invoeren en verwerken via een formulier, om daarmee de app op mijn smartphone overbodig te maken. Die enkele transactie met contant geld schrijf ik dan wel even op in mijn notitieboekje op de smartphone, en verwerk ik handmatig de eerstvolgende keer dat ik mijn administratie bijwerk.

Ik ben dus nog steeds fan van kasboekjes. Of liever gezegd: ik vind het belangrijk om van elke euro te weten waar die naar toe gaat. Ik houd nog steeds mijn kasboek bij. En ben ook van plan om dat te blijven doen.

Ontwikkelt jouw denken zich ook?

Einde van de inhoud

Geen pagina's meer om te laden