Kijken naar de Variabele Lasten

Onlangs keek ik weer eens naar de vaste lasten in Huize Geldnerd. Dat zijn de uitgaven op basis van een contract of vaste afspraken, die dus naar hun aard lastig te beïnvloeden zijn. Ik kan een goedkoper internetcontract nemen, of verhuizen naar een goedkoper huis in een goedkopere gemeente om de gemeentelijke belastingen te verlagen. Niet onmogelijk, wel grote stappen met soms grote consequenties. Dus kwam ik tot de conclusie dat daar niet meer heel veel op te besparen valt. Maar dan is er ook nog die andere categorie lasten. De variabele lasten.

Definitie

Binnen de bedrijfseconomie zijn Variabele Lasten dat deel van de totale kosten waarvan de omvang afhankelijk is van de omvang van de activiteiten van de onderneming. Binnen mijn persoonlijke administratie zijn het de uitgaven die niet verbonden zijn aan vaste afspraken of een contract, maar waar ik toch niet zonder kan.

In die categorie valt ondermeer voedingsmiddelen. We moeten immers eten. Of ik een croissantje met camembert van de traiteur eet, of een fabrieksboterham met huismerk-pindakaas, is in ons geval een keuze (ik weet dat niet iedereen in dezelfde luxepositie verkeert). Ook zijn er andere huishoudelijke uitgaven. Die zijn soms lastig te onderscheiden van voeding, want bijvoorbeeld wasmiddelen en schoonmaakmiddelen kopen we veelal bij dezelfde supermarkt en splits ik niet per item uit in onze administratie.

Verder in ons geval ook Horeca-uitgaven, en kosten voor Mobiliteit. In Huize Geldnerd is dat af en toe het huren van een auto, OV-kosten betalen Vriendin en ik van onze eigen rekening en niet van de gezamenlijke rekening. Hondje is een geval apart. Die heeft vaste lasten (de uitlaatservice en het zorgplan) en variabele lasten, zijn voer, snoepjes, speeltjes en de overige medische kosten. Met name die laatste varieert nogal eens. En er is een categorie Overige, waarin dingen als cadeautjes vallen, en af en toe contant geld pinnen voor uitgaven op de markt.

Deze uitgaven zijn variabel en dus min of meer te beïnvloeden. Maar dat raakt vaak ook je gevoel van comfortabel leven. Hier zitten dus lastige keuzes in die iedereen op zijn of haar eigen manier en vanuit de eigen drijfveren maakt. Je kunt er dus ook hartstochtelijk over van mening verschillen. Wat de een absoluut noodzakelijk vindt, vindt de ander juist totale onzin…

Analyse

Lang leve wederom mijn gedetailleerde administratie! Die al sinds 2003 ongeveer dezelfde indeling in categorieën kent. Ik heb wederom een schat aan gegevens beschikbaar om terug te kijken. Ik heb weer de periode sinds 1 januari 2017 als uitgangspunt genomen. Eind 2016 zijn we immers verhuisd naar Geldnerd HQ en sindsdien is onze levensstijl min of meer constant. Dat maakt dat de maanden in deze periode onderling goed vergelijkbaar zijn.

Onze totale variabele lasten per maand zijn nogal…. variabel.

Na een eerste analyse bleek dat vooral te komen door de huishoudelijke uitgaven en de variabele lasten van Hondje. In de eerste zat ook de aanschaf van diverse meubels, die heb ik er uitgefilterd. En de variabele lasten van Hondje werden vertekend door af en toe een omvangrijke rekening van de dierenarts (en het feit dat betalingen aan de uitlaatservice soms net over de maandgrens heengaan waardoor er ook negatieve uitschieters ontstaan).

Uiteindelijke zijn er drie categorieën die ik nader bekeken heb: Voeding, Horeca, en Huishoudelijke Uitgaven

Voeding

Het beeld bij Voeding is niet helemaal zuiver. Want de voornaamste categorie in deze groep zijn onze uitgaven in de supermarkt, en zoals ik al opmerkte kopen wij daar ook een aantal dingen die in de groep Huishoudelijke Uitgaven vallen (zoals schoonmaakmiddelen en wasmiddel). Maar als ik door Excel een lineaire trendlijn laat tekenen (de stippellijn in onderstaande grafiek) dan valt welt op dat de uitgaven fors gestegen zijn. Van ongeveer € 425 begin 2017 naar ongeveer € 575 per maand nu. Een stijging van 35% in 4,5 jaar.

De werkelijkheid is genuanceerder. Ik zie de pieken in de coronatijd duidelijk hoger liggen dan daarvoor. Vroeger lunchten we vijf dag per week op kantoor. De kosten daarvan zaten in onze persoonlijke uitgaven, niet in de gezamenlijke uitgaven, en vallen dus buiten dit overzicht. Nu lunchen we thuis en betalen dat uit het gezamenlijk boodschappenbudget.

Maar goed, is dit veel? Het is een substantieel deel van onze maandelijkse uitgaven, dat zeker. Gelukkig is daar altijd het NIBUD, die een mooie pagina met vergelijkingsbedragen heeft. Daar vind ik ook de dagelijkse minimale kosten voor voeding per persoon. Voor een vrouw in de leeftijd van 14 tot 50 jaar is dat € 5,97, voor een man in de leeftijd van 14 tot 50 jaar is dat € 6,69. Bij elkaar is dat € 12,66 per dag oftewel gemiddeld € 385,08 per maand.

Daar zitten we fors (€ 190 oftewel 50%) boven. Deels zal dat komen omdat er ook andere huishoudelijke uitgaven in deze groep zitten, en deels omdat we luxere keuzes maken en dus niet op de minimale kosten uitkomen. Zo gebruiken we veel biologische producten. Een factor is ook dat de dichtstbijzijnde goedkope supermarkt op 3 kilometer afstand van ons huis ligt. Bovendien lees ik dat dagelijkse boodschappen de afgelopen anderhalf jaar ook echt duurder geworden zijn. Maar het maakt wel dat dit een categorie is waar, indien wenselijk of nodig, nog op te besparen moet zijn. Voor nu doen we dat niet, goed eten vinden we erg belangrijk.

Horeca

Er zit natuurlijk een klein verband tussen uitgaven aan voeding en horeca-uitgaven. Geldnerd en Vriendin gingen pré-corona graag uit eten. En de corona-periode zien we dus terug in onze horeca-uitgaven, dat schreef ik begin dit jaar ook al. Waarbij je goed kunt zien dat we in de zomer van 2020 wel naar buiten mochten, en ook de heropening van de horeca in mei 2021 is terug te zien. Ik verwacht dat we vanaf 2022 het oude gemiddelde weer oppakken, gecorrigeerd voor inflatie prijsverhogingen in de horeca. Ook dit is dus een categorie waar, indien wenselijk of nodig, nog wel op te besparen moet zijn.

Ik heb inmiddels in mijn administratie een aparte kostencategorie aangemaakt voor Afhaal- en Bezorgmaaltijden. Die heb ik met terugwerkende kracht verwerkt tot en met 2019. Tot op heden verdween dat namelijk op één grote hoop met alle andere horeca-uitgaven, maar dit willen we wel apart kunnen volgen.

Huishoudelijk

In de Huishoudelijke Uitgaven zit nog één luxe categorie, de schoonmaakster die eens in de twee weken Geldnerd HQ grondig onder handen neemt. Dat maakt dat wij in onze vrije tijd ook echt vrij zijn, en alleen af en toe kleinere klusjes hoeven te doen. Dat is een weloverwogen luxe, die ook wegbezuinigd kan worden indien wenselijk of nodig. Verder zitten hier kleine uitgaven voor kamerplanten en de tuin en noodzakelijke dingetjes voor klein onderhoud, zoals de vervanging van kapotte lampen. Niet echt dingen waar uitgebreid op te bezuinigen valt.

Overige

Verder is het niet erg spannend. De variabele lasten voor Hondje zijn eigenlijk niet zo variabel, als ik zijn medische capriolen weg laat. Een zak voer per maand, dat is tegenwoordig verplicht dieetvoer, en een zakje snoepjes, dat is het wel. Daar valt niet echt op te besparen. En de uitgaven in de categorie Overig zijn helemaal beperkt en incidenteel, soms gaan er maanden voorbij tussen twee uitgaven in deze categorie.

Conclusies

Op boodschappen en horeca moet, indien echt nodig, nog wel een paar honderd euro per maand te bezuinigen zijn. Maar dat is niet iets waar we nu energie in willen steken. En als nodig kan er ook nog ruim € 100 per maand bespaard worden door de schoonmaakster op te zeggen. Maar ook dat is voorlopig een bewuste keuze en die houden we dus aan.

Het is wel een veilige gedachte dat we, met wat goede wil, nog een besparingspotentieel van enkele honderden euro’s per maand hebben. Daarnaast zouden we kunnen stoppen met de extra aflossing op de hypotheek en als het echt moet zelfs met de sneeuwbal. Bij elkaar is dat ruim 40% van de uitgaven in onze gezamenlijke huishouding. Zelfs als één van onze inkomens volledig weg zou vallen, komen we niet in de problemen. Dat geeft rust. En het maakt dat ik me ook weer eens realiseer hoe bevoorrecht wij zijn. Daar af en toe even over nadenken kan ook geen kwaad.

Hoe is het met jouw variabele lasten?

Tussenstand financiën eind april

Geldnerd doet normaliter niet aan maandberichten. Dat vind ik een te korte termijn. Ik laat jullie per kwartaal weten hoe het met mijn financiën gaat, al sinds het derde kwartaal van 2016. Maar dit zijn bijzondere tijden, die de gebruikelijke financiële patronen behoorlijk overhoop gooien. Op macro-economisch niveau, maar ook op het ‘n=1’ niveau van Geldnerd. Zeer tegen de gewoonte in krijgen jullie dus een korte maandupdate.

Wat wel normaal bleef

Het fundament van mijn financiële systeem bleef gelukkig gewoon overeind. Ik heb gewoon mijn salaris ontvangen, en alle normale automatische boekingen zijn uitgevoerd. De gezamenlijke huishoudrekening is aangevuld, en de hypotheek is betaald. Ook de extra aflossing inclusief sneeuwbal heeft gewoon plaatsgevonden. Mijn potjes zijn gewoon bijgevuld met de maandelijkse bijdrage. Dat geeft rust.

Veranderende uitgaven

Ruim 7 weken zitten wij nu thuis. We gaan alleen de deur uit voor noodzakelijke boodschappen en om Hondje uit te laten. Dat leidt tot veranderingen in ons bestedingspatroon. We geven meer uit aan boodschappen, omdat we nu 7 dagen per week 3 maal daags thuis eten. We gaan niet uit eten, want de horeca is gesloten. Maar we hebben ook het idee dat de boodschappen duurder zijn, dat de grootgrutters toch wel een beetje profiteren van de huidige crisis. Bewijzen kan ik het niet, want op dat detailniveau houd ik de boodschappen niet bij.

Daar staat tegenover dat we ook ‘anders’ uitgeven. Normaal laten we elke 6 – 8 weken de grote boodschappen een keer thuisbezorgen. We hebben geen auto, dus dan is het handig om niet met houdbare, zware en grote boodschappen te hoeven slepen. Dat patroon is verstoord, want in Geldnerd City was de afgelopen maanden geen bezorgmoment te krijgen. En we gaan er geen abonnement voor nemen… Daarnaast zijn we wat meer gaan kopen bij speciaalzaken, ook om de middenstand in onze eigen buurt te steunen.

Ik heb mijn grafiek uit deze booodschappenblog bijgewerkt met de gegevens van 2019 en de eerste 4 maanden van 2020. Dan zie je dat de afgelopen maanden allemaal aan de hoge kant zijn, en ruimschoots hoger dan de NIBUD-norm voor boodschappen. Het maandelijks gemiddelde in de eerste 4 maanden van 2020 is € 457,94, en over heel 2019 was dat € 372,72. Tegelijkertijd valt dat ook nog wel mee, als je in ogenschouw neemt dat we in 2019 gemiddeld € 160 per maand uitgaven in de horeca. Dat ligt met € 90 per maand op dit moment een stuk lager (eens per week laten we iets thuisbezorgen in deze periode). Dat scheelt dus eigenlijk niets. En dan reken ik niet de Eurootjes mee die we normaliter uit ons eigen zakgeld uitgeven aan koffie en het bedrijfsrestaurant op kantoor.

Mijn spaarpercentage vaart er wel bij. Ook in april zit dat boven de 60%. Ik verwacht dat dit in mei anders wordt, want ik heb een paar grote uitgaven in de planning zitten.

Het meest zichtbaar is mijn veranderende uitgavenpatroon in de No Spend Days (NSDs). Dat zijn de dagen waarop ik niks betaal met mijn creditcard, pinpas, of contant geld. Normaliter zijn dat er 9 – 12 per maand. In maart 2020 kwam het aantal NSDs een stuk hoger uit, op 20. En in april zelfs op 28. Ik heb mijn administratie er op nageslagen, en inderdaad heb ik in april maar 2 keer iets uitgegeven van mijn eigen rekening.

Aandelenmarkten

Tussen medio februari en eind maart daalde mijn portefeuille met ongeveer 25%. Ik rekende op een verdere daling, omdat we (naar mijn bescheiden mening) de economische gevolgen van deze crisis nog lang niet scherp in beeld hebben. We zitten in een situatie waar de klap kunstmatig verzacht wordt met enorme steunpakketten van regeringen en centrale banken, met sterk stijgende schulden tot gevolg. Dat kan niet eindeloos doorgaan. Ik ging er dus rustig van uit dat mijn beleggingsportefeuille nog eens 25% van z’n waarde kwijt zou raken en dat ik voor het eerst in de historie rode vlakken zou zien in mijn beleggingsgrafiek.

Tot mijn verbazing gebeurde dat niet. Nog niet, in elk geval. De beurs toonde herstel. Het voelt een beetje als een ‘gebakken lucht rally’, in stand gehouden door de steunpakketten en de hoop op een vaccin. Momenteel staat mijn portefeuille nog ruim 15% onder de piek van februari, rekening houdend met de gebruikelijke inleg die ik ook in februari, maart en april gedaan heb. Of het stand houdt? Ik weet het niet. Ik ga er eigenlijk van uit dat we nog wel een paar stevige correcties van 10% of meer te verwerken krijgen. Maar ik klaag niet over de huidige stijging. Iedere Euro die er nu weer bij komt kan straks weer een daling verzachten. We gaan gewoon door, we zitten in de markt voor de lange termijn.

Bijzondere tijden zijn het. We zullen zien hoe dit zich de komende maanden en jaren ontwikkelt.

Hoe ging het in april met jouw financiën?

Welke uitgaven wil ik in 2018 niet meer doen?

  • Berichtcategorie:Administratie

Zelf vind ik dat ik elke maand nog best veel geld uitgeef ‘voor mijzelf’. Eerder heb ik geschreven dat ik maandelijks de helft van mijn salaris weg boek naar de beleggingsrekeningen, de spaarrekening, en de aflossing van het huis. En toch was mijn spaarpercentage ‘maar’ 37,4%. Tijd dus om eens in de administratie van 2017 te duiken en te kijken waar mijn geld naartoe is gegaan.

Iedere uitgave die je wel of niet doet is een keuze. Ik ben geen consuminderaar, die als doel heeft (al dan niet uit noodzaak) om zo min mogelijk uit te geven. Ik kijk vooral of mijn werkelijke uitgaven in de pas lopen met mijn bestedingsplan. Of ik de afwijkingen kan verklaren en of ik het ook goed besteed geld vind. En dat was voor 2017 op een paar punten wel een pijnlijke exercitie.

Onvoorzien?

Geldnerd en Vriendin hebben afgelopen jaar toch nog wel wat dingetjes aangeschaft voor de inrichting van ons huis. Dat doen we 50/50. Ik had hier niet voor gebudgetteerd, maar heb er wel ongeveer € 2.000 aan besteed. Voor 2018 verwacht ik een (fors) lager bedrag, ik heb er € 750 voor gebudgetteerd.

Daarnaast heb ik een nieuwe fiets gekocht, omdat mijn vorige fiets binnen enkele maanden gestolen werd. Dat was een onvoorziene uitgave van ongeveer € 400. Ook bij abonnementen heb ik mijn budget behoorlijk overschreden, maar dat is een verschuiving in de tijd. Mijn abonnement op The Economist liep tot begin 2018, maar heb ik in 2017 al verlengd voor drie jaar. De volgende verlenging heb ik financieel dus gepland voor 2020 (en die gaat dan begin 2021 in).

De laatste echte budgetoverschrijding is voor de tandarts en mondhygiënist. Ik had hier ongeveer € 160 begroot, maar na de jaren in het Verre Warme Land moest er dringend wat achterstallig onderhoud aangepakt worden. De kosten in 2017 waren ruim € 600. Voor 2018 verwacht ik hier overigens een nog veel hoger bedrag, maar daar heb ik voor gereserveerd. Daar schrijf ik een andere keer wel over.

Daarnaast heb ik behoorlijke bedragen uitgegeven voor mijn hobby’s: zeilen en lange-afstandswandelen. Mijn wandelschoenen hebben het verblijf in het Verre Warme Land uiteindelijk niet overleefd, en moesten dus vervangen worden. En datzelfde gold voor mijn zeilpak. Met wat kleine dingetjes eromheen, ging dit alles bij elkaar om bijna € 2.000.

Om over na te denken…

Er zijn drie categorieën uitgaven waar ik toch nog even over nadenk.

Allereerst mijn uitgaven aan kleding. Mijn kledingbudget in 2017 was € 4.000, werkelijke uitgaven waren € 4.075. Dat is heel wat meer dan sommige collega-bloggers. Tegelijkertijd heb ik mijn garderobe afgelopen jaar enorm gerationaliseerd en geminimaliseerd, en dat bevalt me nog steeds uitstekend. Na analyse merk ik ook nu weer dat 3/4 van dit budget besteed wordt aan kleding voor mijn werk. Denk aan kostuums, overhemden, stropdassen, en schoenen. Maar het blijft erg veel geld.

Er zit een dilemma achter. Als Geldnerd nog één of twee stapjes klimt op de carrière-ladder, dan komt hij in aanmerking voor een vergoeding voor representatiekosten. Die onder andere bedoeld zijn voor kleding. En die dat zakelijke kledingbudget volledig zouden compenseren. Maar met stapjes op de carrière-ladder komen ook extra verantwoordelijkheden en extra uren. En ik weet oprecht niet of ik daar nog zin in heb. Of zich dat verhoudt met mijn HOT-streven.

Dan de horeca. In deze categorie zitten thuisbezorgde maaltijden, en bezoekjes aan cafés en restaurants. Daar heb ik zelf € 1.050 uitgegeven. En samen met Vriendin nog eens € 3.000. Ruim 70% is besteed tijdens zo’n 40 restaurantbezoekjes, en € 400 aan 20 maal eten thuis laten bezorgen. € 600 is besteed in cafés en aan (dure) kopjes koffie buiten de deur. Maar met het schaamrood op mijn kaken beken ik dat ik ook minimaal eens per week een snackmomentje heb gehad. Ik herken het ook wel helemaal. Laat in de middag / vroeg in de avond, op weg van werk naar huis, door een groot station met allerlei verleidingen. Niet goed voor mijn gewicht, niet goed voor mijn gezondheid, niet goed voor mijn portemonnee. Een van mijn voornemens voor 2018 is om dit niet meer te doen, en om ook fors te minderen met de kopjes koffie. De eerste weken van dit jaar is dat gelukkig een succesvol voornemen.

Dan mijn lunchkosten en andere catering op kantoor. Daar heb ik € 1.250 aan uitgegeven. Ook dat bedrag heb ik nader uitgesplitst. Het is besteed aan ruim 200 koffie’s en cappuccino’s (€ 550) en 140 keer lunchen in het bedrijfsrestaurant (€ 700). Dat vind ik eigenlijk echt teveel. Tegelijkertijd zie ik mezelf echt niet ‘Lunchpreppen’. Ik heb in elk geval besloten de kopjes koffie in 2018 minstens te halveren. Dat moet ook lukken, we hebben sinds een tijdje veel betere koffie-automaten waar (gratis) veel lekkerder koffie uitkomt!

Tenslotte

Mijn koffie- en snackgedrag vind ik echt wel een verbeterpunt. Dat moet in 2018 beter, goedkoper en gezonder. Onlangs las ik een heel interessante blog bij The Simple Dollar over zelfbeheersing, dat ga ik goed ter harte nemen.

Hier zit dus ook nog wel wat bezuinigingspotentieel, denk ik zomaar. Ik reken erop dat ik dit jaar gemiddeld genomen een paar duizend euro goedkoper uit kan zijn dan in 2017. Dat is goed, want dan wordt dat spaarpercentage van 40,0% geen enkel probleem. Al heb ik ook voor 2018 wel wat grote uitgaven begroot. Zo heb ik dit jaar een nieuwe bril nodig (en die is al een aantal jaar met varifocale glazen, want Opa Geldnerd, dus duur). En ook ga ik dit jaar vrijwel zeker mijn laptop vervangen. Maar beide uitgaven staan keurig in de begroting.

Wat vind jij van je eigen uitgaven?