Blog over (financieel) bewust leven

Label: flatex

Nadenken over mijn broker

Een ware schokgolf ging er eind augustus van dit jaar door FIRE land. De grootmeester van de Nederlandse FIRE beweging, collega-blogger Mr. FOB, heeft zijn beleggingsstrategie aangepast. Dat gebeurde eerder in 2018 ten gevolge van de MIFID-II regels waardoor veel Amerikaanse ETFs niet meer in Nederland te koop zijn. En nu dus alweer.

Dit keer is de aanleiding de berichtgeving in de media over de situatie bij De Giro. Die hebben een stevige tik op de vingers gekregen van de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Mr. FOB is er dus vertrokken, met medeneming van zijn vermogen. En de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) treft voorbereidingen voor een stevige schadeclaim tegen DeGiro wegens misleiding bij de beantwoording van vragen over risico’s die klanten liepen bij de bekende internetbroker. En ook afgelopen weekend stond er een uitgebreide reconstructie over de gang van zaken bij De Giro in het FD.

Zelf houd ik de ontwikkelingen in beleggingsland ook in de gaten. Eerder dit jaar schreef ik er al een uitgebreide blogpost over. Tijd om daar nog eens op door te bouwen…

Waarom een broker belangrijk is

Als je gaat beleggen dan heb je een ‘broker’ nodig. Een partij via welke je jouw aankopen en verkopen op de diverse aandelenmarkten kunt doen, en die jouw aandelenportefeuille beheert. En daarbij is het zaak om iets verder te kijken dan een mooie app en een gebruiksvriendelijke internetomgeving. Ik kijk ook naar tarieven, vermogensscheiding, de bankvergunning, het aanbod aan fondsen en aandelenmarkten, en nog wat andere dingen.

Tarieven

De tarieven die je betaalt aan de broker zijn belangrijk voor je uiteindelijke rendement. Dat eten ze namelijk gedeeltelijk op. Daar kun je genoeg rekenvoorbeelden van vinden als je even zoekt op internet. FinancElle heeft er onlangs over geschreven, en Mr. FOB werkt zijn overzicht regelmatig bij. Tarieven per transactie, in een aantal gevallen ook een servicefee per maand of per kwartaal voor het bewaren van je portefeuille. Welke broker voor jou het voordeligst is, hangt heel erg af van je beleggingsstrategie je volgt. Welke fondsen koop je, hoeveel transacties doe je, wat zijn je gemiddelde bedragen per transactie. En let ook op de kleine lettertjes. Bij één van mijn vorige brokers realiseerde ik mij pas na een paar jaar dat zij een ‘servicefee’ inhielden op elke dividendbetaling. Door over te schakelen naar een abonnement waar dat niet het geval was, verdiende ik in één klap meer dan € 100 per jaar. Goedkoop is ook niet alles, en gratis bestaat niet (meer). Dat blijkt maar weer uit de situatie bij DeGiro. Ik hoef niet persé de allergoedkoopste broker te hebben, als de prijs/kwaliteit verhouding maar goed voelt. Goede dienstverlening heeft een prijs.

Vermogensscheiding

Maar je wilt ook dat je vermogen veilig is. Bij DeGiro had dat zo maar heel erg mis kunnen lopen, en dan waren tienduizenden beleggers hun belegd vermogen geheel of gedeeltelijk kwijt geweest. Brokers zijn verplicht om het belegde vermogen van hun klanten strikt gescheiden te houden van hun eigen financiën. Dat is bij DeGiro niet altijd helemaal netjes verlopen. De portefeuilles van klanten horen te worden ondergebracht in een apart ‘bewaarbedrijf’, dat helemaal losstaat van de broker. En dat dus overeind blijft als de broker failliet gaat. Voordat ik kies voor een broker, doe ik altijd even onderzoek naar het bewaarbedrijf. Ik kijk dan ook of bijvoorbeeld de AFM daar opmerkingen over gemaakt heeft. Ik hoop maar dat ze daar, na de affaire met DeGiro, een beetje beter op letten…

Bankvergunning

Daarnaast heb ik jaren geleden al besloten dat ik alleen werk met brokers die een bankvergunning hebben. Mocht ik dan toevallig tussen twee beleggingstransacties in een hoog bedrag op die rekening hebben staan, dan is dat in elk geval tot € 100.000 gedekt door het depositogarantiestelsel. Het voelt ook gewoon beter. Ik heb dat geklooi van DeGiro met hun geldmarktfonds nooit begrepen. En ik houd niet van dingen die ik niet begrijp. Na het rapport van de AFM begrijp ik het een stukje beter. En ben ik blij dat ik dat risico niet gelopen heb.

Omvang

Daarnaast zit ik niet graag bij een kleine broker met weinig klanten. ‘De omvang doet ertoe’ in de financiële sector. Een grotere partij krijgt lagere tarieven en is beter in staat om een veilig en technisch hoogwaardig handelsplatform te bouwen en te onderhouden.

Aanbod

Tsja, en dan het aanbod. Want uiteindelijk heb je een broker om aandelen en andere beleggingsproducten te kopen en te verkopen. Ik zoek dus een breed aanbod aan fondsen en aandelenmarkten. Uit het verleden heb ik hier slechte ervaringen mee. Ik belegde oorspronkelijk via mijn ‘huisbank’, de Rabobank. Dat was destijds de plek waar ik, zonder na te denken of te vergelijken, al mijn financiële diensten betrok. Bankieren, sparen, beleggen, verzekeren, de hypotheek, alles. En bij de Rabobank kon je beleggen op alle grote beurzen. Maar het fondsenaanbod was beperkt tot de fondsen van Robeco. Destijds onderdeel van de Rabobank. En die kenmerkten zich door hoge kosten en achterblijvende resultaten. Niet voor niets waren mijn beleggingen het eerste financiële product dat ik weghaalde bij de Rabobank.

Kleinere Lettertjes

En nog wat kleinere, maar daarom niet minder belangrijke, dingetjes. Ik ben geen voorstander van brokers die jouw effecten uitlenen. DeGiro doet dat bijvoorbeeld, tenzij je een (duurdere) Custody Account neemt. Bij Binck kan het ook, maar daar moet je de optie tenminste expliciet aanzetten. Standaard gebeurt het niet. Ook houd ik niet van ‘stiekeme’ tarieven voor bijvoorbeeld het ontvangen van dividendbetalingen of andere ‘speciale handelingen. En kijk ook even wat het kost als je ooit weer weg wilt gaan. DeGiro rekent minimaal € 100 per effectenregel om over te boeken naar een andere broker, bij Binck kost dat ‘maar’ € 25 per effectenregel. Over het algemeen zijn dit dingetjes die je niet ziet in het scherm voordat je op de ‘OPEN NU HEEL EENVOUDIG EEN REKENING’ knop drukt. Hiervoor moet je toch echt even in de voorwaarden en tariefoverzichten duiken. Doe dat dus ook!

De Markt

Voor mij valt de markt voor beleggingen uiteen in drie categorieën. De eerste categorie omschrijf ik als Videospelletjes en Andere Boeven. De tweede categorie is Beheerd Beleggen waarbij een partij jouw beleggingen voor jou beheert en de keuzes maakt op basis van een vooraf besproken profiel. En de derde categorie is Zelf Beleggen, waarbij je zelf aan de slag gaat op de beurs.

Beleggen is geen videospelletje

Een mooie uitspraak. helaas niet van mij. Ik las ‘m een tijdje terug bij The Simple Dollar. En ik vind ‘m erg toepasselijk. Want de laatste jaren zijn er diverse partijen op de markt verschenen die beleggen behandelen als ware het een videospelletje. Ze richten zich vooral op jongere beleggers en maken het wel erg laagdrempelig. In Amerika is er veel te doen over Robinhood, maar in Nederland vind ik partijen als Peaks, BUX, en Semmie, eigenlijk geen haar beter.

Al die apps en de dure beleggingsproducten daar achter kan ik dus niet serieus nemen. Dat heeft weinig te maken met beleggen. Dat is een heel duur videospelletje spelen. Je wordt verleid om zo veel mogelijk te handelen. Oftewel zoveel mogelijk kosten te maken / geld in de zakken van de broker te stoppen. Als jij handelt, verdienen zij. Ik blijf er dus weg en zal het ook nooit aan iemand aanraden, hoeveel geld ze me ook bieden….

Een aparte categorie zijn de partijen via welke je in CFDs kunt handelen. Trading212 heeft zo’n tak, maar ook AvaTrade, Plus500 en eToro. CFDs zijn complexe hefboomproducten, wat betekent dat je meer dan je inleg kunt verliezen. Ik blijf mij verbazen dat die gedrochten gewoon verkocht mogen worden terwijl een eenvoudige Amerikaanse ETF te ingewikkeld is voor ons, eenvoudige beleggers. Een tijd geleden heb ik al uitgebreid geschreven over beleggen met CFDs en waarom ik daar nooit aan zal beginnen. Misschien zijn de videospelletjes en de boefjes leuk om even te proberen met een klein bedrag. Maar naar mijn bescheiden mening zijn ze absoluut niet geschikt voor iemand die beleggen wil inzetten als serieus instrument voor vermogensopbouw. Een aantal van deze partijen biedt ook ‘gewone’ brokerdiensten aan, maar ik vermijd ze.

Beheerd Beleggen

De tweede categorie is Beheerd Beleggen. Laten beleggen door iemand anders met jouw geld. Bekende namen hier zijn Meesman, Binck Forward en Comfort en Evi Van Lanschot. Maar in totaal zijn er in Nederland zo’n 160 partijen actief die Beheerd Beleggen / vermogensbeheer aanbieden. Vergelijkingswebsite Finner heeft een mooi overzicht en helpt je bij het kiezen van een goede partij. Beheerd Beleggen is prima als je geen zin hebt om zelf je keuzes te maken en er geen tijd en energie in wilt steken, maar wel mee wilt profiteren van het hogere verwachte rendement van aandelenmarkten op de langere termijn. Daar staan dan uiteraard wel hogere kosten tegenover. Het is een afweging. Vriendin is bijvoorbeeld een zeer tevreden gebruiker van Beheerd Beleggen.

Zelf Beleggen

Ik ben een groot voorstander van Zelf Beleggen. Zelf mijn aankopen en verkopen doen op de beurs. Dat is helemaal niet ingewikkeld en het vereist nauwelijks nog specifieke kennis. Het is met de beleggingsproducten van tegenwoordig helemaal niet moeilijk om zelf een breed gespreide portefeuille op te bouwen. daar heb je echt geen hulp van dure beleggingsadviseurs voor nodig. Dat geld kun je dus beter in je zak houden in je beleggingen stoppen en laten renderen. Mijn eigen strategie is daar een voorbeeld van, het kost me maandelijks een paar minuten om mijn nieuwe aankoop te doen.

Ook voor de in Nederland actieve brokers heeft Finner een handig overzicht. Daar filter ik eerst de CFD-traders (zie hierboven onder de categorie boefjes…) uit. Daarna zie je dat vrijwel elke grote Nederlandse financiële dienstverlener ook beleggen aanbiedt. De grote banken, Nationale Nederlanden (Fitvermogen met alleen NN fondsen), Aegon (met alleen eigen fondsen), ASN en Triodos (beide aardig voor mens en milieu). Ik laat ook de brokers die alleen eigen fondsen aanbieden, of een heel beperkt assortiment hebben, buiten beschouwing. Want soms verandert je beleggingsstrategie, of wil je een specifiek fonds kopen of met wat ‘speelgeld’ gaan klooien met opties of andere producten. Dan wil ik niet meteen moeten overstappen naar een nieuwe broker. Ik zocht immers een breed aanbod…

Dan houd je eigenlijk maar een paar keuzemogelijkheden over. Beleggen via een van de grootbanken, of via één van de gespecialiseerde brokers.

En dan wordt het dus een kwestie van persoonlijke voorkeur. Van welke beleggingsstrategie je gaat volgen. Welke fondsen je van plan bent te kopen. Hoe vaak je denkt te handelen. Daar moet je dus voor jezelf een idee van hebben om een goede keuze te maken. Je zult op de websites moeten kijken naar het assortiment, de tarieven en de kleine lettertjes. Dat is sowieso altijd verstandig om te doen…

Beleggen via de Grootbanken

Het assortiment van de grote banken is over het algemeen iets beperkter, maar dat hoeft natuurlijk geen probleem te zijn. Voordeel is natuurlijk wel dat de Nederlandse overheid de systeembanken (in elk geval Rabo, ABN AMRO, ING en SNS) niet failliet zal laten gaan. Dat is overigens maar een beperkte garantie wat mij betreft, want de beleggingstak kan natuurlijk wel afgesplitst worden, het is geen systeemtaak. Maar qua veiligheid scoren de systeembanken wel een extra plusje.

Nadeel vind ik wel dat ik, als ik wil beleggen, ook een bankrekening moet openen bij de betreffende systeembank. En dat zijn extra kosten, tenzij ik (weer) zou gaan beleggen bij mijn huisbank.

En wanneer je jouw beleggingen aanhoudt bij dezelfde bank als je hypotheek, dan loop je het risico dat deze bij faillissement tegen elkaar worden weggestreept.

Gespecialiseerde brokers

Maar er zijn ook nog gespecialiseerde brokers. En als je je daarin verdiept, dan zie je de effecten van een enorme consolidatieslag. Er zijn eigenlijk nog maar drie ‘clusters’ over. Elk met z’n eigen specifieke voor en nadelen. Schematisch heb ik geprobeerd dat weer te geven in onderstaande figuur.

Allereerst het cluster ‘Flatex / DeGiro’. Waarbij DeGiro eind 2019 is overgenomen door New Bird On The Block Flatex. Een overname die voor mij in een iets ander daglicht is komen te staan door de publicaties over de problemen bij DeGiro, maar goed. Ik ben, na alle publicaties, erg blij dat mijn beleggingen niet bij DeGiro zitten. Ik ben ook erg blij dat ik niet aan affiliate marketing doe en geen stukjes op mijn blog heb geschreven om mensen aan te moedigen klant te worden bij DeGiro. Dat is (was) best lucratief voor kleine bloggers zoals ikzelf, maar ik doe daar niet aan mee. Ik ben erg benieuwd hoe Flatex en DeGiro er over een paar jaar uitzien op de Nederlandse markt. Vooralsnog roept Flatex dat DeGiro als zelfstandig merk actief zal blijven, maar dat heb ik wel vaker gehoord….

Bij Binck bijvoorbeeld, het tweede cluster. Die riepen hetzelfde toen ze Alex Vermogensbeheer overnamen. De merknaam Alex is inmiddels helemaal verdwenen. Binck is overgenomen door het Deense Saxo Bank, wat op haar beurt weer in handen is van een Chinees bedrijf, Geely. Ik merk er nog weinig van maar dat zal vast wel komen. Voor zover bekend zijn er geen openstaande issues met de AFM, wel lees ik berichten over een niet-zo-fijne bedrijfscultuur.

En dan is er nog een derde groep van zelfstandige brokers. Ik noem ze het ‘IB-cluster’. Het zijn zelfstandige brokers, waarvan Lynx de bekendste is. Maar ook bijvoorbeeld Today’s Groep en Mexem (waar ik nog nooit van gehoord had totdat ik ze in het overzicht van Finner zag staan) reken ik tot dit cluster. Wat ze gemeenschappelijk hebben, is dat ze allemaal gebruik maken van het platform van Interactive Brokers (IB).

Interactive Brokers is het grootste beleggingsplatform van de Verenigde Staten. Je kunt als derde partij ook gebruik maken van hun platform, feitelijk zet je er dan een eigen website voor, maar de transacties en de effectenbewaring worden afgehandeld door (onderdelen van) Interactive Brokers. Dat betekent dat je afhankelijk bent van het effectengarantiestelsel van de Verenigde Staten. Ook krijg ik niet helder hoe je beschermd bent bij calamiteiten bij Interactive Brokers. Mexem staat bovendien niet onder Nederlands toezicht van de AFM. Het zal best een goed platform zijn van IB, maar er zit mij teveel onzekerheid omheen waar het de bescherming van mijn vermogen betreft.

Dwalen van Broker naar Broker

Ik ben de afgelopen 12 jaar drie keer van broker gewisseld: van Rabo naar SNS Fundcoach naar Alex naar Binck (intracompany, voordat Binck Alex volledig integreerde). Ik blijf nog even rustig zitten want Binck bevalt mij goed. Al volg ik de ontwikkelingen wel, want zoals je hierboven ziet is de markt behoorlijk in beweging.

De jaarlijkse kosten van het aanhouden van mijn portefeuille bij Binck bedragen op dit moment een paar honderd euro. Dat is de maandelijkse servicefee en de optelsom van mijn transactiekosten. Het gaat om minder dan 0,15% van mijn portefeuille, dat heb ik best over voor goede service en een veilig vermogen.

Bizar genoeg denk ik overigens dat je op dit moment bij DeGiro veiliger bent dan de afgelopen vijf jaar het geval is geweest. De AFM zit er bovenop (al had ik dit graag een paar jaar eerder gehoord), en Flatex heeft er alle belang bij om mee te werken met de AFM en niet teveel klanten kwijt te raken. Wel merk ik in mijn omgeving dat veel mensen een bittere nasmaak hebben over het risico dat ze hebben gelopen en de onwaarheden die verteld zijn, en dat ze daarom weg willen. Ik weet ook niet wat ik zou doen als mijn beleggingen op dit moment bij DeGiro lagen.

Naast Mr. FOB zijn ook verschillende andere bloggers na aan het denken over wat ze gaan doen met hun beleggingen. Kaskoe schreef erover, en Reclamelinkjes zonder waarschuwing Fire For Women heeft onlangs een reclamepraatje blogpost over Binck geschreven.

Hoe kies jij jouw broker?

Stille revoluties in Beleggingsland?

De wereld van het beleggen klinkt best wel spannend, en sommige mensen vinden het geen fijn idee dat de waarde van hun inleg kan dalen. En ook achter de schermen rommelt het. Er zijn grote veranderingen aan de gang bij de tussenpersonen waar je als particulier je centjes kwijt kunt.

Beleggen in vroeger tijden

Toen Geldnerd ooit begon met beleggen, vele jaren geleden, was dat het domein van de grootbanken. Die boden hun klanten toegang tot ‘de beurs’ en een select aantal fondsen, meestal van hun eigen fondshuis. Geldnerd had z’n hele financiële huishouding destijds bij de Rabobank geparkeerd, en daar was je dus veroordeeld tot de fondsen van Robeco (dat toen een volledige dochter van de Rabobank was). De kosten van handelen waren hoog. Als ik in mijn archief kijk, dan werd er rond het jaar 2000 rustig € 12 gerekend voor een order in een AEX-fonds die een waarde van minder dan € 1.000 had. En ook de (verborgen) kosten van de Robeco-fondsen waren hoog. Ik verdiepte me daar destijds nog totaal niet in, maar in een oud jaarverslag vond ik een cost ratio van ruim 1,1%. Dat zijn ongekende kosten voor hedendaagse begrippen.

In mijn beleggingsspreadsheet van het jaar 2008 (toen maakte ik voor elk jaar nog een nieuwe sheet!) duikt ineens SNS Fundcoach op. Het bedrijf Fundcoach was een aantal jaren eerder opgericht, en inmiddels overgenomen door SNS Reaal. Het presenteerde zich als de eerste Nederlandse fondsensupermarkt, had een breder aanbod en hanteerde ook fors lagere tarieven. Vanaf dat moment zie ik ook meer ‘exotische’ beleggingen opduiken in mijn portefeuille. Fondsen van Blackrock en Merrill Lynch bijvoorbeeld, maar ook het eerste Vanguard fonds duikt op in mijn beleggingen, net als het Noorse Skagen.

Goed voorbeeld doet goed volgen. Inmiddels was er ook Alex Vermogensbeheer. Daar heb ik net na mijn echtscheiding een deel van mijn vermogen ondergebracht, uiteindelijk heb ik van 2013 tot 2017 van hun diensten gebruik gemaakt. SNS Fundcoach en Alex zijn overigens beide overgenomen door Binck Bank, en inmiddels volledig geabsorbeerd. Binck biedt nog wel een dienst aan met de naam Fundcoach, maar de merknaam Alex is volledig verdwenen. En Binck Bank is natuurlijk inmiddels overgenomen door het Deense Saxo Bank. Die overigens inmiddels voor ruim 51% eigendom is van de Chinese autofabrikant Geely, las ik toen ik er wat dieper in dook. Ik weet niet of ik daar nou meteen zo enthousiast van word….

Versnippering

De Nederlandse beleggingsmarkt is inmiddels ook behoorlijk versnipperd. DeGiro heeft als goedkope broker stevig aan de weg getimmerd, maar is inmiddels overgenomen door de nog goedkopere ‘new kid on the block’ Flatex. En dan is er ook nog Lynx. Daarmee hebben we de belangrijkste brokers wel gehad, denk ik. Alhoewel vergelijkingssite Finner een uitgebreider overzicht heeft.

Maar goed, er valt dus het nodige te kiezen. En voor een breed aanbod aan beleggingsopties hoef je echt niet meer de hoofdprijs te betalen. Mr. FOB houdt een uitgebreid overzicht bij van de goedkoopste opties om te beleggen, bij verschillende beleggingsprofielen. En al die tijd zaten de Grootbanken in de verdediging. Te duur, te log, en het aanbod te beperkt. Een weldenkende belegger zit dus niet meer bij één van de grote banken?

De terugkeer van de kolossen?

Het afgelopen jaar viel het me op dat de grote banken zich toch weer begonnen te roeren. Er werd weer geadverteerd met hun beleggingsaanbod. Deels heeft dat natuurlijk te maken met de sterke stijging van de aandelenbeurzen. En ook met de rentestand. Banken moeten hun overtollig spaargeld stallen bij de Europese Centrale Bank, en daar betalen ze momenteel netto rente voor. Eigenlijk hebben ze dus liever dat hun spaarklantjes het geld in aandelen steken. Dat is goedkoper voor de bank.

Puur uit nieuwsgierigheid heb ik een tijdje geleden het aanbod van de Rabobank weer eens bekeken. Het was voor het eerst in meer dan 10 jaar dat ik mij daar in verdiepte. Dat kwam ook omdat een lezer mij vroeg om eens te kijken naar zijn portefeuille, die volledig bij de Rabobank geparkeerd stond. Voor mij is het nog steeds niet aantrekkelijk. De kern van mijn portefeuille wordt gevormd door een handvol exchange-traded funds (ETFs) van Vanguard en iShares. Maar geen enkel fonds uit mijn portefeuille is verkrijgbaar bij de Rabobank. Rabo rekent tot € 100.000 0,06% per kwartaal, en over het meerdere 0,03%, met een minimum van € 5 en een maximum van € 100 (Binck: maandelijks €3,50 + 0,01% van de portefeuille). Daarmee ben ik bij Binck veel goedkoper uit. De transactietarieven van Rabo zijn wel lager dan vroeger, maar met één transactie per maand ben ik bij Binck echt goedkoper uit. En beleggers bij DeGiro betalen één keer per maand zelfs helemaal geen transactiekosten als ze een fonds uit de kernselectie kopen. Ook bij ABN AMRO vind ik de kosten nog niet echt laag en het assortiment beperkt, ook hier kan ik geen enkel fonds uit mijn huidige portefeuille verhandelen.

Banken willen het zelf doen

Onlangs las ik een interessant artikel in het FD. Het ging over de manier waarop de grote banken proberen om iets meer geld over te houden aan hun beleggende klanten. Niet door de tarieven te verhogen (die zijn al vrij hoog, zagen we net), maar door de fondsen die ze aanbieden goedkoper te maken. Ze maken namelijk eigen fondsen. Het is een langere-termijn gevolg van het provisieverbod, dat in Nederland in 2014 is ingegaan. Nu de fondsaanbieders de banken niet meer mogen betalen voor het voeren (en aanprijzen) van hun producten, lopen de banken inkomsten mis. Bovendien willen steeds meer beleggers (goedkoop) passief beleggen en liefst ook duurzaam, een gebied waar (te) weinig aanbod is. Dus gaan de grote banken het zelf doen, maar wel elk op een andere manier.

ING wordt zelf een soort van fondshuis, en gaat huisfondsen samenstellen met vooral individuele aandelen en obligaties. Alleen voor specialistische categorieën, zoals schuld uit opkomende markten, worden externe beleggingsfondsen gebruikt. ABN AMRO, blijkbaar Nederlandse marktleider in vermogensbeheer, maakt ook deels eigen huisfondsen met individuele aandelen en obligaties, Verder gebruiken ze hun Franse dochtermaatschappij ABN Amro Investment Solutions om te bekijken welke manager het beste is voor specialistische categorieën. ABN bepaalt hoe die het fonds moet beheren en tegen welke kosten, er komt dan een soort speciaal fonds exclusief voor ABN-klanten. Rabobank maakt gebruik van BlackRock, de grootste vermogensbeheerder ter wereld, die voor Rabo gaat bekijken welke fondsen aan hun eisen voldoen. BlackRock regelt dan ook een speciaal fonds voor Rabo-klanten. Het is een juridische constructie voor de beleggingen. Ik weet niet hoe het jou vergaat, maar ik word niet meteen enthousiast. Want ‘huisfonds’ heeft voor mij toch de smaak van ‘te klein en te duur’. ING en Rabobank beginnen hier net mee, maar het artikel sluit af met de constatering dat ABN AMRO de kosten voor klanten niet verlaagd heeft. Het gaat dus opnieuw om de eigen winstmarge, lijkt het.

Tenslotte

Terug naar de grootbanken? Ik niet. Wel volg ik met interesse de ontwikkelingen bij Binck Bank (mijn broker) na de overname door Saxo Bank, en de ontwikkelingen bij de combinatie van DeGiro en Flatex. Want vooralsnog lijken me dat de combinaties met het meest brede en goedkoopste beleggingsaanbod.

Kijk jij ook af en toe naar wat er gebeurt in beleggingsland?

Beleggingstijden veranderen…

Nee, vooralsnog is het niet de beurs die zwaar verandert. Maar wel het handelen op de beurs voor particulieren. Afgelopen weekend werd bekend dat DeGiro, een van de grootste online brokers van Nederland, wordt overgenomen door Flatex, de Duitse prijsvechter die een aantal maanden geleden met veel mediageweld de Nederlandse markt betrad (waarna ik hun verdienmodel geanalyseerd heb in een blogpost die verdacht veel lezers uit Duitsland getrokken heeft).

De markt

Het rommelt al een tijdje in beleggingsbrokerland. In de Verenigde Staten is een ware prijzenslag aan de gang waarbij een aantal brokers zelfs ‘gratis’ beleggen aanbiedt. De combinatie van Flatex en DeGiro volgt nadat in de Verenigde Staten een consolidatieslag heeft plaatsgevonden. De ene grote broker, Charles Schwab, nam recent een andere grote broker, TD Ameritrade, over voor 26 miljard dollar. daar moet je heel wat aandelen voor kopen en verkopen voordat dat terugverdiend is. En ook in Nederland is de concurrentie hevig, het FD schreef er onlangs een uitgebreid artikel over.

De situaties in Europa en in de Verenigde Staten zijn maar beperkt vergelijkbaar, zoals het FD terecht opmerkt. Amerika is een veel grotere markt waar beleggen veel gebruikelijker is, omdat de meeste Amerikanen zelf voor hun pensioen moeten zorgen. Bij ons is er wel iets van een Europese markt, maar je hebt in elk land met aparte toezichthouders te maken die regels anders kunnen interpreteren. Zelf heb ik dat eerder dit jaar gemerkt toen ik keek naar de MIFID-II regelgeving. Ook de regels voor reclame verschillen per land, net als de taal en de cultuur.

En zo kennen we in Nederland sinds 2014 een provisieverbod, waardoor brokers geen vergoeding meer mogen ontvangen voor het aanbieden van bepaalde beleggingsproducten. Dat leidde namelijk tot adviezen die niet noodzakelijkerwijs in het belang van de klant zijn (maar in het belang van de inkomsten van de broker). Dat betekent dat brokers in Nederland hun geld op een andere manier moeten verdienen. Duitsland heeft geen provisieverbod, en daar zit dus een deel van het verdienmodel van Flatex.

Goedkoop, goedkoper, gratis…?

Toch is beleggen ook in Nederland niet duur, als je tenminste een beetje oplet. Het uitvoeren van de transactie vindt plaats door een paar bits en bytes heen en weer te schuiven tussen jouw broker en de beurzen. Maar zo’n broker heeft dus wel heel veel ICT-systemen nodig en moet aan allerlei regels voldoen. Dat betekent dat de marges op een transactie vaak flinterdun zijn, zeker in de lagekosten-structuur van Flatex en DeGiro. Je hebt dus volume nodig, grote aantallen transacties. Wederom het FD schreef dinsdag over de te verwachten strategie van het fusiebedrijf.

En volume komt er met deze overname. Actief in vijftien Europese landen met naar verwachting meer dan 35 miljoen transacties in 2020. De totale Europese markt voor online brokers was vorig jaar goed voor circa 280 miljoen transacties. Ik doe er daarvan een stuk of 15, elke maand 1, soms 2…

Synergie = snijden?

Maar met alleen maar volume ben je er niet. Een overname heeft alleen zin als je synergie kunt creëren. Kostenvoordelen. Oftewel alles via één omgeving laat lopen. Want twee omgevingen onderhouden kost extra geld. Toen Alex Vermogensbeheer door Binck Bank werd overgenomen, duurde het ook niet lang voordat Alex alleen nog maar een merknaam in de Binck-omgeving was, en afgelopen jaar is het Alex-merk helemaal verdwenen.

Flatex geeft op dit moment aan beide namen en ook de verschillende bedrijfsmodellen te willen handhaven, en ook de kantoren van DeGiro in Amsterdam en Sofia behouden. Tegelijkertijd spreken ze de verwachting uit dat de tarieven in Europa in de komende jaren verder naar beneden gaan. Ik zie de uitspraken dus vooral als uitstel, op termijn zal het echt wel één bedrijf worden. Misschien wel met verschillende abonnementsvormen, maar toch echt één bedrijf. DeGiro en Flatex zien op termijn synergievoordelen van € 30 miljoen op gebieden als IT en voldoen aan regelgeving. Ook daarvoor moet je heel veel aandeeltjes kopen en verkopen. En migraties van systemen kosten veel tijd en geld, weet Geldnerd uit eigen werkervaring. In mijn omgeving hoor ik veel mensen die enthousiast zijn over de online omgeving van DeGiro. Die van Flatex kan op minder enthousiaste kwalificaties rekenen.

Ze hebben ook nog even om erover na te denken. De transactie wordt na goedkeuring door de toezichthouders vermoedelijk in het tweede kwartaal van 2020 afgerond. Ik vind het in elk geval een interessante casus om te volgen, ook al ben ik dan geen klant bij een van beide partijen. Ik blijf voorlopig gewoon bij Binck. Onlangs heb ik wel overwogen om mijn portefeuille over te brengen naar DeGiro, omdat de kosten daar lager zijn. Maar daar wacht ik nu maar eventjes mee, in elk geval tot het moment dat duidelijker is hoe het fusiebedrijf FlaGiTexRo eruit gaat zien.

Ook Fire The Boss schreef overigens over de overname van DeGiro door Flatex.

Waar staan jouw beleggingen geparkeerd?

Flatex: New kid on the block?

Twee blogjes op één dag, dat komt niet vaak voor. Maar vandaag is er inspiratie…

Als je een beetje geïnteresseerd bent in beleggen, dan is het je vast niet ontgaan. Er is een nieuwe broker gestart in Nederland, Flatex. In Duitsland al een aantal jaren actief. En beleggen is er gratis, schreeuwen de billboards en tv-reclames mij toe. Nu bestaat ‘gratis’ meestal niet, dus dan word ik nieuwsgierig. Vanavond ben ik er eens even ingedoken om uit te zoeken wat het verdienmodel is van dit nieuwe bedrijf op de Nederlandse beleggersmarkt.

Even vooraf: Ik ben benaderd door een marketingbedrijf, dat namens Flatex zegt te werken. Ze vroegen of ik interesse had om tegen betaling iets over Flatex te schrijven, waarbij ik een bedragje zou krijgen voor elke klant die dat oplevert. Affiliate marketing heet dat, en sommige bloggers worden er rijk van. Ik krijg dat soort verzoeken vaker, en ik weiger ze allemaal. Dat staat ook op mijn Disclaimer pagina, maar die lezen die marketingjongens en -meisjes niet. Ze krijgen allemaal een keurige standaardmail dat ik niet schrijf tegen betaling en dat ik zo niet met mijn persoonlijke blog om ga. Ook de marketeers van Flatex hebben die mail gekregen. Ik schrijf hier dus fijn mijn eigen bevindingen en mening op. Ik weet vrij zeker dat ik niet de enige Nederlandse financiële blogger ben die is benaderd.

Op de website van Flatex vind ik niet zo heel veel informatie over het verdienmodel. Daarvoor moet je even wat dieper gaan graven. Enkele weken geleden heeft het Financieele Dagblad wel een uitgebreid artikel over Flatex geschreven. Daarin wordt ook ingegaan op het verdienmodel. Voor de mensen die niet achter de paywall van het FD kunnen komen, vat ik het even samen.

Flatex is een Duitse partij. In Duitsland geldt, in tegenstelling tot Nederland, geen provisieverbod, en dus ontvangt Flatex commissie van aanbieders van financiële producten. In Nederland hebben we dat jaren geleden al verboden, omdat het er toe leidde dat financieel adviseurs gemotiveerd werden om niet te verkopen wat het beste is voor de klant. Uiteraard zegt Flatex in het FD dat zij wel integer zijn. Dat moeten we dan maar geloven…

Daarnaast voert Flatex haar orders uit op Tradegate, een Duits handelsplatform. Qua volume is dat de tweede beurs van Duitsland. Voor elke order die Flatex daarheen stuurt, ontvangen zij een compensatie. De Britse toezichthouder FCA heeft erop gewezen dat het voor een broker aantrekkelijk kan zijn om orders naar een partij te sturen die veel commissie betaalt, maar waar de eindbelegger de rekening betaalt in de vorm van hogere ‘spreads’, bied- en laatprijzen die relatief ver uit elkaar liggen. Dat betekent dat jij waarschijnlijk niet de meest scherpe koop- of verkoopprijs krijgt als jij een order uitvoert via Flatex, maar dat zij er wel een bedragje aan verdienen via Tradegate. Als ze maar voldoende volume maken is het kassa voor Flatex…

Dus: Jij handelt gratis en gemakkelijk, maar betaalt de prijs indirect. Net zoals het gebruik van Facebook ook niet gratis is, daar betaal je met je data.

Hun handelsplatform en website zullen vast klantvriendelijk zijn en makkelijk in het gebruik, en hun aanbod is vast heel uitgebreid. Daar heb ik me niet eens echt in verdiept. Maar ik houd niet zo van dit soort verdienmodellen. Ik heb liever dat het transparant is wat ik betaal en waarom. Voor mij dus een reden om niet over te stappen naar Flatex, maar voorlopig gewoon even bij mijn eigen broker te blijven.

Overweeg jij over te stappen naar Flatex?

Update: 8 juli heeft ook de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) over Flatex geschreven

Update: 9 juli heeft Financieel Onafhankelijkheidsblog (mr. FOB) een uitgebreide test van FLATEX gepubliceerd.

© 2020 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑