Geldnerd.nl

Blog over (financieel) bewust leven

Tag: ethiek

Onafhankelijk maar niet ethisch?

Er is een nieuw thema in FIRE-land. Ethiek. De discussie werd eerder aangezwengeld door Geld-Is-Tijd naar aanleiding van de meet-up in Eindhoven. En afgelopen maandag schreef CheesyFinance er ook zelf een blog over.

Ethiek

De definitie van Ethiek is nog best lastig. Criteria vaststellen voor het juiste handelen. Daar zit een grote dosis persoonlijke normen en waarden in. Wat in de ene omgeving normaal gevonden wordt, is het in de andere omgeving absoluut niet. Je kunt hierover dus hartstochtelijk met elkaar van mening verschillen en toch allebei gelijk hebben, vanuit je eigen context en normen en waarden. Denk homohuwelijk. Denk euthanasie. Denk Zwarte Piet.

Ethiek en Financiële Onafhankelijkheid

Ethiek is een thema dat mij al lang bezig houdt. Op de middelbare school heb ik les gehad in klassieke filosofie, en daar is ooit de basis gelegd voor deze interesse. Ik probeer bewust na te denken over wat ik doe en waarom ik het doe. En dan merk je best wel vaak dat het erg lastig is om (ook naar je eigen maatstaven) ethisch te handelen. Ik heb die worsteling al langer met beleggen. Zo zou ik liever niet beleggen in wapens, tabak, en andere schadelijke dingen. En zelf heb ik ook moeite met beleggen in niet-democratische landen. Maar ik beleg vooral in ETFs die indexen volgen. En daar zitten dat soort fondsen wel in. Ook mijn pensioenfonds belegt niet helemaal ‘zuiver’, dat weet ik. In het verleden heb ik wel eens gekeken naar meer ethische alternatieven, maar dat kost veel. Zowel in termen van lager rendement als in termen van hogere kosten. Dus <schaamte aan> beleg ik gewoon door <schaamte uit>. En, zoals terecht wordt opgemerkt in de reacties bij CheesyFinance, dat geldt ook voor je eigen consumptie. Alles biologisch en Fairtrade kopen kan, maar dan ben je een stuk duurder uit. Dat merk je in je spaarpercentage. En dus ook in je FIRE-moment.

Belastingontwijker

De recente discussie voegt er een dimensie aan toe. De ethiek van tegendraads handelen als deelnemer aan onze samenleving, en dan vooral als belastingbetaler. Ons belastingstelsel is gebaseerd op aannames. De aanname dat we allemaal werken tot we er dood bij neervallen onze officiële pensioendatum en dus loonbelasting en sociale verzekeringspremies betalen. De aanname dat we allemaal maximaal consumeren en dus BTW betalen. De aanname dat we niet teveel sparen en dus niet of maar een beetje vermogensrendementheffing betalen. Het stelsel is gebaseerd op wat ‘gewoon’ gevonden wordt, op de ‘happy flow’.

Wij ‘financieel bewusten’ kiezen vaak een iets ander levenspad. Maar dat maakt ons nog niet meteen onethisch. Als we niet meer werken betalen we geen loonbelasting en geen sociale verzekeringspremies meer. Maar daardoor heb ik dan ook geen recht op een aantal sociale voorzieningen. Ik ben minimalist en consumeer minder, dus betaal ik minder BTW. En de vermogensrendementsheffing is lager, dat klopt. Ik bezit geen auto, dus geen wegenbelasting en brandstofbelasting. Ik neem niet bewust maatregelen om belasting te ontwijken (zoals sommige bedrijven en superrijken lijken te doen), ik volg gewoon een levensweg die niet de meest gebruikelijke is. Gelukkig doet niet iedereen dat, want dan is de overheid er als de kippen bij om het ‘nieuwe normaal’ te belasten. Wordt het aflossen van een huis te populair? Dan schaffen we die aftrekpost toch af?

Kortom, een thema waar je van veel kanten naar kunt kijken. Ik verheug me op het vervolg van de discussies.

Wat vind jij (on)ethisch aan financiële onafhankelijkheid?

error

Rijken zijn eikels?

Rijkdom leidt tot meer onethisch gedrag. Een onderzoek van een Amerikaanse psycholoog heeft dat aangetoond. Zoals de onderzoeker het omschreef: mensen met meer geld zullen vaker hun eigenbelang boven het belang van anderen stellen. Als je wat verder leest in het onderzoek blijkt dat het iets genuanceerder ligt dan dat, maar toch. In de Verenigde Staten is het onderzocht en de gemiddelde rijke geeft een kleiner percentage van zijn of haar inkomen aan goede doelen dan mensen uit de lagere inkomensgroepen. Dat zal volgens Geldnerd ook komen omdat mensen in lagere inkomensgroepen een groter deel van het (of hun hele) inkomen nodig hebben om te overleven. Ander onderzoek toonde aan dat mensen die het zelf moeilijker hebben eerder geneigd zijn om oog te hebben voor de nood van anderen. En daarom ook eerder geneigd zijn om te geven voor de nood van een ander.

Hoe kom ik hier zo op? Omdat ik zat na te denken over mijn Goede Doelen Budget. Want ik heb er ieder jaar een post voor op mijn begroting staan. Gewoon een vast bedrag, ik heb het niet gekoppeld aan mijn inkomen. Soms denk ik dat ik dat wel zou moeten doen. Maar ja, dan vind ik ook weer dat ik die goede doelen moet bekijken, om te zien of ze hun directeuren niet teveel betalen en of er niet een te groot deel van de giften aan de strijkstok blijft hangen. En dat wordt me teveel werk.

Ik heb ook geen vaste Goede Doelen waar ik lid of donateur van ben. Ieder jaar kies ik er een paar uit waarvan het werk op dat moment volgens mij wat extra aandacht nodig heeft, en daar doe ik een gift. Ik zoek ook vaak wat Goede Doelen in de buurt, zoals afgelopen jaar de straathondjes in het Verre Warme Land. Voorlopig houd ik mijn Goede Doelen Budget zoals het nu is.

Hoe ga jij om met Goede Doelen?

error

Ik investeer in kernwapens

Het kwam verschillende keren voorbij de afgelopen week in diverse nieuwsbronnen die ik volg. Alle Nederlandse ambtenaren investeren in kernwapens. Het pensioen van Geldnerd wordt deels opgebouwd bij het ABP,  dus ook ik investeer in kernwapens. Dat was niet echt iets wat ik me realiseerde, al schijnt er een paar jaar geleden ook al wat commotie over te zijn geweest.

Specifiek noemen de artikelen Airbus, Boeing en Honeywell als bedrijven die betrokken zijn bij de productie van kernwapens. Die laatste twee zijn overigens op dit moment indirect ook al onderdeel  van mijn beleggingsportefeuille. Ze zijn in elk geval onderdeel van de S&P500 index, die ik volg via het Vanguard US 500 Stock Index Fonds in mijn portefeuille.

Diep van binnen wist ik het wel. Het is ook een onvermijdelijk gevolg van mijn indexstrategie. Als je een index volgt krijg je de goede en de slechte elementen van die index. In de S&P500 zitten bijvoorbeeld ook drie grote namen uit de tabaksindustrie. En het kan altijd nog erger. Wist je dat er zogenaamde ‘Vice Funds’ zijn? Die beleggen (vrijwel) alleen maar in slechte dingen… Maar het kan ook beter. Onder andere Dow Jones heeft een serie Dow Jones Sustainability Indices ™. Hierbij laten ze expliciet alle fondsen buiten beschouwing die te maken hebben met alcohol, gokken, tabak, wapens en vuurwapens en / of adult entertainment. Daar ga ik me toch nog even iets beter in verdiepen.

Als ik het nakijk vormt Boeing op dit moment 0,51%, en Honeywell 0,44% van de S&P 500 index. Mijn belegging in S&P is 7% van mijn portefeuille. Dus minder dan 0,07% zit bij de kernwapenmakers, en die kernwapens zijn dan ook nog maar een klein deel van hun bedrijf. <geweten sussen aan>Gelukkig geef ik ieder jaar een groter bedrag dan dat aan goede doelen</geweten sussen uit>.

En tja, wat vind ik daar dan van, van mijn eigen beleggingen in kernwapens, en die van het ABP? Ik heb natuurlijk liever een wereld zonder kernwapens. Maar ze zijn er nu eenmaal. En ik heb niet de illusie dat deze bedrijven ineens op zullen houden met kernwapens maken als ik hun aandelen niet meer koop. Ik heb ook mijn twijfels of dit soort ‘aandelenactivisme’ de juiste manier is om de wereld te verbeteren. Dan heb ik toch meer vertrouwen in de politieke weg. Eerlijk gezegd weet ik nog niet zo goed wat ik er van moet vinden. Daar ga ik de komende periode maar eens even goed over nadenken.

Hoe kijk jij naar beleggingen in ‘slechte dingen’?

error

© 2019 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑