Spoorloos verdwijnen

Geldnerd heeft een fascinatie voor spullen. Of liever gezegd, Geldnerd heeft een fascinatie voor de fascinatie die andere mensen vaak lijken te hebben voor spullen.

Dat is niet altijd zo geweest. Heel lang heeft Geldnerd zelf ook een fascinatie voor spullen gehad. Ik consumeerde er op los, kocht een grotere woning en daarna nog een, richtte die helemaal in met nieuwe meubels, en ging vervolgens met een vrijwel lege bankrekening om me heen zitten kijken naar al die mooie spullen. Langzaam is dat veranderd. In mijn echtscheiding bleken die spullen helemaal niet zo belangrijk, en hadden de meeste spullen zowel geen financiële als emotionele waarde meer. Na vervolgens zeven verhuizingen in zeven jaar en een aantal jaren bewust bezig zijn met minimalisme zijn er helemaal weinig spullen over.

Toch voelt het nog wel als veel. Goed, ik heb mijn kledingkast opnieuw geoptimaliseerd. Ook in 2021 bijna niks gekocht. Maar toch is er een onrust in mij.

Wat doen we met de spullen?

Onlangs las ik het boek ‘Wat doen we met de spullen?’ van Dick Wittenberg. Wat mij betreft een absolute aanrader. Vlot en leesbaar geschreven. Het volgt de volwassen kinderen van een gezin die de nalatenschap van hun moeder af moeten handelen. Het is (non-fictie) een boek over hoe Nederland de afgelopen 100 jaar veranderd is. Over hoe de meeste mensen steeds meer spullen zijn gaan verzamelen. Over hoe moeilijk het is om afscheid te nemen van deze spullen. Over wat die spullen zeggen over de bezit(s)ter van de spullen. En waar je de nabestaanden mee opzadelt als je er zelf niet meer bent. Want dat moment komt onvermijdelijk voor eenieder van ons. De enige zekerheden in het leven zijn de dood en de belastingen, zeggen we dan.

Het boek opent met een citaat uit ‘Inventaris van enkele verliezen’ van Judith Schalansky (de vertaling van het in 2018 verschenen ‘Verzeichnis einiger Verluste‘):

“Kwetsend is het inzicht sterfelijk te zijn, en begrijpelijk het ijdele verlangen de vergankelijkheid te trotseren, en voor een onbekend nageslacht sporen achter te laten, ja, ‘onvergeten’ te blijven, zoals de in het graniet van de grafstenen gebeitelde intentieverklaring zo onverdroten beweert.”

Judith Schalansky

En daar begon mijn onrust.

Ik wil spoorloos verdwijnen

Ik herken mij namelijk niet in het verlangen dat Judith Schalansky beschrijft. Het is wat mij betreft onnodig om de vergankelijkheid te trotseren. Ik ben al blij als iemand in het hier en nu af en toe denkt dat ik iets aardigs heb gedaan, ergens mee geholpen heb. En dat is allemaal eindig. Want op een gegeven moment zijn de mensen die zich mij herinneren ook allemaal weg. Zijn de geheugens waar ik in sta gewist. En is er dus geen spoor meer van mij. Dan kun je wel fysieke sporen proberen na te laten. Maar ook die zijn meestal zinloos en vergankelijk, zoals ik lees in het boek van Wittenberg.

Geldnerd heeft geen kinderen. Die zullen er ook niet komen, ik ben te oud en deze planeet heeft het al zwaar genoeg met al het nageslacht dat andere mensen produceren. Maar ik zal dus ook geen nabestaanden hebben die uiteindelijk mijn puinhoop op kunnen ruimen. En dat geeft mij een verantwoordelijkheid. Ik zal er zelf voor moeten zorgen dat ik geen puinhopen achterlaat. Geen bergen spullen. Ik wil eigenlijk uiteindelijk gewoon spoorloos verdwijnen.

Met dat in gedachten wil ik de komende jaren naar mijn spullen blijven kijken. Blijven optimaliseren, minimaliseren, opruimen. Maar ook: van de dingen die overblijven bewust bedenken wat er mee zou moeten gebeuren als ik er niet meer ben. En dat op een of andere manier vastleggen en overdragen. Uiteindelijk opgeruimd spoorloos het leven uit. Misschien moet ik dit boek ook nog eens proberen?

Ik herken ook het gevoel dat de Amerikaanse blogger Route To Retire beschrijft, de bevrijding toen hij vrijwel al zijn bezittingen verkocht of weggegeven had. Datzelfde gevoel had ik na de afwikkeling van mijn echtscheiding, met een zeer beperkte set persoonlijke bezittingen in een gemeubileerd huurappartement. Het leven wordt daar echt eenvoudiger van, het voelde als een nieuwe start. En eigenlijk wil ik ooit, bij de finish, datzelfde gevoel weer hebben.

Welke sporen wil jij nalaten?

De financiële nalatenschap

Zoals jullie weten heb ik een Achterblijversdocument. Het document om in de situatie van overlijden het regelen van mijn praktische zaken makkelijker te maken. Maar dat is maar één deel van het verhaal. Dat realiseerde ik me* door deze blogpost van Budgets Are Sexy.

* Het is ’zich realiseren dat’ of ‘beseffen dat’. Niet ‘zich beseffen dat’. Als je schrijft ‘ik besef mij dat’, dan heb je niet goed opgelet bij het vak Nederlands op school. Ik heb daar een bloedhekel aan…

Testament

Acht jaar geleden stonden Vriendin en Geldnerd op het punt om samen naar het Verre Warme land te vertrekken. Om een aantal zaken goed te regelen hebben we destijds een samenlevingsovereenkomst opgesteld. En daarbij hebben we ook allebei een testament op laten maken. Voor Geldnerd was dat niet de eerste keer, voor Vriendin wel.

Die testamenten zijn al opgesteld met de mogelijke aankoop van een gezamenlijke woning in gedachten. Dat is uiteindelijk Geldnerd HQ geworden, eind 2016 na terugkeer uit het Verre Warme Land. Geldnerd en Vriendin hebben daarbij afgesproken om ons aandeel in de woning en de inboedel aan elkaar na te laten. Ook hebben we elkaar aangemeld voor het Nabestaandenpensioen bij ons pensioenfonds, de Absoluut Bodemloze Put. Op deze manier is gegarandeerd dat de achterblijvende partij gewoon in Geldnerd HQ kan blijven wonen. het nabestaandenpensioen is meer dan voldoende om de woonlasten te kunnen dragen. Of we dat zouden willen is een tweede, zo’n groot huis met zoveel herinneringen. Maar verhuizen hoeft in elk geval niet (meteen), dat geeft rust.

Voor de rest van onze vermogens (die houden we strikt gescheiden) hebben we elk andere bestemmingen. Die staan ook keurig in onze testamenten. En in onze testamenten staan ook executeurs genoemd. Dat zijn de mensen die ervoor moeten zorgen dat het testament ook netjes afgehandeld wordt.

Wat moet je meteen doen?

Als ik vandaag zou overlijden, dan wordt het even druk. Mijn crematie moet geregeld worden. Die wat mij betreft overigens simpel is. Ik volg de ontwikkeling van minder milieu-onvriendelijke technieken met interesse, maar voor nu lijkt ‘de fik erin en de pijp uit’ mij de meest voor de hand liggende techniek.

Verder zijn er diverse administrativia die moeten gebeuren. Daar heeft de overheid een mooie internetpagina voor gemaakt. Die maakt er, na het beantwoorden van wat eenvoudige vragen, een soort handige checklist van. Het aangeven van overlijden bij de gemeente is belangrijk, en je moet zorgen dat je de verklaring van overlijden krijgt. Die is namelijk nodig om veel dingen af te handelen.

De rest kan even wachten in mijn situatie. Ons huishouden kan draaien op één salaris. Dat is inclusief het betalen van de hypotheek. Door de extra aflossingen zijn de maandlasten namelijk beperkt. Er is dus geen acute nood om heel snel dingen te regelen.

De financiën afhandelen

In mijn geval is het wel handig om snel contact te hebben met het ABP om te zorgen dat de uitkering van het nabestaandenpensioen gaat lopen. En ook zal Vriendin een afspraak moeten met onze huisbank, tevens hypotheekverstrekker. Daar kunnen dan de formaliteiten geregeld worden die te maken hebben met de op dat moment nog resterende hypotheek. Als ik nog een paar jaar wacht met overlijden, dan hoeft dit niet eens meer omdat de hypotheek volledig zal zijn afgelost.

Verder moet de executeur een rondje maken langs mijn financiële dienstverleners. Mijn persoonlijke huisbank, de bank waar mijn buffer geparkeerd staat, en de broker waar mijn beleggingsportefeuille staat. Die moeten geïnformeerd worden over mijn overlijden, en de executeur moet zorgen dat de rekeningen worden afgehandeld en dat het geld toegankelijk wordt. Als het geld beschikbaar is, kan het verdeeld worden tussen de partijen die in mijn testament genoemd staan.

In mijn Achterblijversdocument staat een keurig lijstje met alle financiële dienstverleners waar ik gebruik van maak. Ik houd het ook eenvoudig, geen gedoe met meerdere brokers of 20 spaarrekeningen bij verschillende aanbieders. Daarmee maak ik nu mijn eigen leven makkelijk, maar zijn de dingen na mijn overlijden ook vrij eenvoudig af te handelen voor mijn nabestaanden.

De rest afhandelen

Na de financiën zijn er nog een paar extra dingen om af te handelen. In mijn Achterblijversdocument staat keurig een lijstje met alle reguliere abonnementen die op mijn naam staan. De mobiele telefoon, mijn lijfblad, dat soort dingen. Het zijn er op het moment dat ik dit schrijf (slechts) vijf. Die zal de executeur dan opzeggen. Hopelijk heeft die persoon ook nog het geduld om een zoveel mogelijk online accounts van mij te verwijderen en digitale sporen uit te wissen. Mijn wachtwoorddatabase geeft een compleet overzicht. Mijn Achterblijversdocument bevat ook instructies wat er moet gebeuren met mijn servers.

Ik heb nog niks geregeld voor mijn overige bezittingen. Dat is niet veel, als ik nu zou verhuizen dan passen mijn persoonlijke bezittingen (inclusief kleding) in tien verhuisdozen. Daar moet ik toch nog eens over nadenken, en misschien deze methode (die ze in Zweden schijnen te gebruiken) nog eens overwegen. Maar eigenlijk ben ik ook helemaal nog niet van plan om te overlijden. Dus ik heb nog even de tijd, hoop ik.

Hoe is jouw nalatenschap geregeld?

Mijn jaarlijkse morbide klusje

Onlangs werd ik getriggerd door een blog van Veel Voor Minder, die onverwacht weer een uitvaart en nalatenschap te regelen had. En rond dezelfde tijd kwam er een melding uit mijn agenda. Het was weer tijd voor mijn jaarlijkse morbide klusje, namelijk het bijwerken van mijn Achterblijversdocument. Het document om in de situatie van overlijden het regelen van mijn praktische zaken makkelijker te maken. Veilig opgeborgen in een kluis, maar wel zo dat mijn dierbaren er bij kunnen.

Want zo’n document maken is één ding, maar je moet het wel bijhouden. Ook dit jaar was ik weer verbaasd over alles wat er veranderd was rond de onderwerpen in dit document:

  1. Mijn eigen ICT-beveiligingsmaatregelen zijn aangescherpt. Voor vrijwel alle belangrijke accounts, bijvoorbeeld ook mijn beleggingen, heb je nu tweefactor-authenticatie nodig via de Authy-app op mijn mobiele telefoon. De omschrijving hiervoor moest dus aangepast worden.
  2. Ik ben het afgelopen jaar van werkgever veranderd, de contactgegevens hiervoor moesten aangepast worden. Ook heb ik een andere zorgverzekeraar genomen, ook die gegevens zijn nu aangepast.
  3. Mijn beleggingen zijn verhuisd van Binck naar Saxo Bank, en mijn spaarrekening is verhuisd van Nationale Nederlanden naar Lloyds Bank.
  4. In het document staat ook een lijstje met mijn persoonlijke abonnementen. Daarvan konden er twee verwijderd worden en één nieuwe toegevoegd.

Al met al best wel veel wijzigingen voor één jaar. Maar wel goed dat dit weer bijgewerkt is, het is onderdeel van de (gemoeds)rust reinheid en regelmaat. Volgend jaar gaan we er weer eens doorheen.

Heb jij een Achterblijversdocument? En werk je dat regelmatig bij?

Als ik er niet meer ben (2)

Een tijdje geleden kwam in ‘onze’ Slack-groep een vraag langs over testamenten. Daar heb ik eerder ook over geschreven. En ik beschreef er ook dat ik thuis een document heb liggen om in zo’n situatie het regelen van praktische zaken makkelijker te maken. Veilig opgeborgen in een kluis, maar wel zo dat mijn dierbaren er bij kunnen. Ik heb dit document gemaakt toen Ex en ik uit elkaar gingen, en ik voor het eerst in meer dan 10 jaar weer alleen woonde.

Ook in de discussie op Slack merkte ik dat weinig mensen dit soort dingen regelen. Terwijl het zo makkelijk is. Eén keer een paar uurtjes werk, en daarna een minuut of 10 per jaar om het bij te werken. Je hoopt natuurlijk dat het nooit nodig zal zijn, maar in zo’n situatie maakt dit het werk van de achterblijvers wel een stuk gemakkelijker. Als mensen nog onderwerpen missen houd ik me aanbevolen.

Hieronder vind je de inhoudsopgave van mijn document. Ik werk het minstens één keer per jaar bij, er staat keurig een reminder voor in mijn agenda. Vaker als er grote dingen veranderen. Het heeft zich zo in een jaar of 6 doorontwikkeld.

Werkgever

Contactgegevens werkgever. Gegevens pensioenvoorziening (nabestaandenpensioen).

Laptop en Server

Wachtwoorden en verwijzing naar plek waar de belangrijke documenten te vinden zijn.

Documenten en toegang

Toegangscodes voor de elektronische wachtwoordkluis, en verwijzing naar de bewaarplaats van belangrijke papieren

Kluis

Toegangsgegevens voor de kluis.

Verzekeringen

Gegevens over mijn zorgverzekering en mijn andere verzekeringen.

Website en Domeinnaam

Internetdomeinen en gegevens van de hostingpartij.

Overige verplichtingen

Lijstje met alle abonnementen die ik heb, bijvoorbeeld mobiele telefonie.

Vermogen

Lijst van partijen waar ik beleg of een spaarrekening heb, met rekeningnummers.

Bankrekening

Gegevens over lopende rekening en creditcard.

Online Identiteit

Verwijzing naar mijn wachtwoordenlijst. Overzicht van wat ik wil dat er gebeurt met mijn profielen op diverse social media sites.

In geval van ongeval

Wensen als ik in coma raak of anderzins handelingsonbekwaam word.

In geval van overlijden

Wensen voor uitvaart, inclusief muziek. Informatie over testament en notaris. Vermelding van donorregistratie.

Hondje

Wat moet er gebeuren met ons hondje als Vriendin en ik allebei overlijden voordat hij overlijdt.

Sleuteladressen

Overzicht van sleutels van ons huis.

Graag in ieder geval informeren

Wie moet er in elk geval geïnformeerd worden als ik overlijd.

Maak jij dingen makkelijker voor de achterblijvers?

Profijtbeginsel

Een tijdje geleden bij een flesje wijn (of eigenlijk: na een flesje wijn…) poneerde Vriendin de stelling dat zij veel meer profijt heeft van onze relatie dan dat ik heb. Uiteraard liet ik daarbij de nodige protesten horen, maar ze had wel overtuigende argumenten:

  • Ze verwacht dat er vanuit mijn familie ooit een hogere erfenis komt dan vanuit de hare. Ik wil overigens helemaal geen erfenis, en ik houd er in mijn financiële plannen al helemaal geen rekening mee!
  • Mijn beleggingsrendement is beter dan het hare, omdat ik meer beleg en meer risico durf te nemen.
  • Ik speel mee in de Staatsloterij, en zij niet. Daardoor is er bij mij een hele kleine kans dat ik erg rijk word, bij haar is die kans nog veel kleiner dan bij mij. Want zij speelt niet mee. Al heeft ze onlangs, toen de jackpot op recordhoogte stond, wel een lot gekocht. ‘Dan zul je zien dat zij wint, en ik (die al decennia meedoet) niet’, dacht ik nog. Maar helaas…
  • En ik ga eerder dood. Want ik ben man en meer dan 6 jaar ouder dan Vriendin is.

Statistisch gezien vijf overtuigende redenen waarom zij (potentieel) meer profijt heeft van onze relatie dan ik heb, toch? In het Verre Warme Land was het overigens omgekeerd. Daar heb ik meegeprofiteerd van haar hogere (Nederlandse) inkomen, terwijl ik zelf een lager (lokaal) inkomen had. Vriendin heeft uitgerekend dat we in dit opzicht na 4 jaar in Nederland weer gelijk staan, dat is dus ergens medio 2020.

Hoe zit het met het profijt in jouw relatie?

Het probleem met ouders…

  • Berichtcategorie:Minimalisme

Generatiekloven zijn van alle tijden. Maar er is er eentje bijgekomen. Ik maak(te) ‘m van nabij mee, en Vriendin wees mij recent op een prachtig artikel hierover. Een verschillende kijk op spullen. Het artikel maakte nogal wat los, er kwam zelfs een vervolg.

Mijn ouders zijn een jaar of twee geleden verhuisd. Van een groot huis, waar ze 25 jaar gewoond hadden, naar een kleiner huis. En in dat grote huis stond best een grote hoeveelheid spullen. Waarvan het overduidelijk was dat ze niet allemaal mee konden naar het nieuwe huis. Dus is er flink opgeruimd (zonder Geldnerd, want die zat in het Verre Warme Land). En dan nog gingen er best wel veel spullen mee naar het nieuwe huis. Maar na een jaar of twee opruimen begint daar nu duidelijk ruimte te ontstaan.

De eerlijkheid gebiedt me wel om te zeggen dat daar ook een stuk of 15 verhuisdozen van Geldnerd bij zaten. Die heb ik bij mijn ouders opgeslagen toen ik naar het Verre Warme Land vertrok.

Het artikel zette me wel aan het denken. Wat wil ik nog aan memorabilia? Ik heb van mijn eigen leven nog één Ikea-doosje (zoals hiernaast) vol, ik heb mijn gerestaureerde teddybeer, en een aantal foto-albums. Die laatste wil ik eigenlijk komende winter eens digitaliseren, daar zijn tegenwoordig handige apps voor. Want de kwaliteit van foto’s uit mijn geboortejaar is nu toch echt wel achteruit aan het gaan.

Toen vorig jaar mijn oma overleed werd er een soort ‘catalogus’ gemaakt van haar persoonlijke bezittingen. Alle kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen konden hier (in die volgorde) uit kiezen. Daaruit heb ik twee kleine dingen gekozen die mij ook echt herinneren aan haar (en Beer natuurlijk). Meer spullen hoef ik ook niet. Foto’s, dat vind ik wel belangrijk, maar die heb ik liefst digitaal.

Maar spullen? Liever niet. Smaken verschillen, en spullen wil ik sowieso niet…

Heb jij wel eens tegen jouw zin opgescheept gezeten met spullen van een vorige generatie?