Houd je financiën eenvoudig en stressvrij!

Alles draait om de eenvoud zong Het Goede Doel al in 1983. Maar bijna 40 jaar later hebben veel mensen dat principe nog steeds niet omarmd. In onze zoektocht naar ‘meer’ verzamelen we steeds meer. Meer spullen, meer abonnementen, meer bankrekeningen, meer van alles. En als je maar genoeg ‘meer’ verzamelt dan worden dingen vanzelf complex. En dan wordt het lastig. We verliezen het overzicht en er gaan dingen mis.

Complexiteit

Ook Geldnerd is in het verleden in die valkuil getrapt. Het meest treffende voorbeeld vind ik nog steeds mijn voormalige woekerhypotheek. Om mijn wensen mogelijk te maken kocht ik onder de vlag van een ‘hypotheek’ de volgende producten:

  • Een aflossingsvrije hypothecaire lening.
  • Een spaarrekening met allerlei voorwaarden.
  • Een beleggingsrekening met allerlei voorwaarden en een beperkte set fondsen om uit te kiezen.
  • Een overlijdensrisicoverzekering.

En voor al die producten berekende de bank mij kosten en betaalde ik rente en premies en legde ik geld in. Ik heb ze niet meer, maar ik weet nog dat er een enorm pak papier bij dit ‘hypotheekproduct’ hoorde. Ik heb er destijds bij volle bewustzijn voor getekend, maar anno 2020 vraag ik me wel af waar ik destijds in godsnaam mee bezig was….

Eenvoud

Tegenwoordig ben ik dol op eenvoud. In spullen, maar ook in mijn financiële leven. Het helpt me om overzicht te houden en beperkt het aantal keuzes dat ik moet maken. En ook dat draagt bij aan minder financiële stress. De afgelopen jaren heb ik regelmatig geschreven over hoe ik probeer om alle onderdelen van mijn financiën eenvoudig te houden. In deze blogpost een actueel overzicht.

Hypotheek

Onze hypotheek is tegenwoordig de eenvoudige lineaire variant. Heel simpel elke maand een vaste aflossing en een dalend rentebedrag betalen. Wat we zelf beïnvloeden door extra af te lossen met de sneeuwbalmethode.

Verzekeringen

Onze verzekeringen zijn geminimaliseerd en bij een goedkope, eenvoudige aanbieder ondergebracht. Geen overbodige dingen zoals een smartphoneverzekering. Alleen een inboedelverzekering en een aansprakelijkheidsverzekering. Opstal loopt via de VVE, en uiteraard hebben we allebei een zorgverzekering (geen aanvullende verzekeringen) waarvan we de premie in één keer per jaar betalen. We hebben geen overlijdensrisicoverzekering, als één van ons komt te overlijden dan zorgt het nabestaandenpensioen ervoor dat de achterblijver niet in de financiële problemen komt.

Betalen

Ik heb een standaard lopende rekening met pinpas, en een creditcard (vooral voor online aankopen en op reis). Verder betaal ik mobiel met Apple Pay, dan hoef ik mijn portemonnee pasjeshouder niet mee te nemen. Verder hebben Vriendin en ik samen één betaalrekening voor de gezamenlijke huishouding.

Sparen

Geldnerd heeft ‘maar’ twee spaarrekeningen. Dat is nog veel, want rente is nergens meer te krijgen. De ‘kleine buffer’ is rechtstreeks gekoppeld aan mijn lopende rekening, en het geld kan in een paar seconden heen en weer. Het is bedoeld om gedurende de maand voldoende geld achter de hand te hebben voor de reguliere betalingen.

De ‘grote buffer’ staat bij een andere financiële dienstverlener. Geld heen en weer boeken tussen de grote buffer en mijn lopende rekening kost een (werk)dag. In de grote buffer zit mijn contant geld buffer van vier maanden leefgeld en de inhoud van mijn ‘potjes‘. Welk geld in welk potje hoort staat niet bij mijn spaarrekening, alhoewel je tegenwoordig bij vrijwel iedere aanbieder deze ‘potjes’ kunt aanmaken. Maar mijn bank heeft er niks mee te maken hoe ik mijn geld verdeel, dat staat dus in mijn eigen administratiespreadsheet.

De grote buffer is zo ook ‘uit het zicht’. Ik zie ‘m niet als ik wekelijks even inlog bij mijn bank om de boekingen te downloaden en de administratie bij te werken. Ik kom dus ook niet in de verleiding om ‘m ‘even’ te gebruiken. Ik vind het prettig dat dit bij een andere bank staat. Ja, ik houd ook mijzelf graag voor de gek.

Beleggen

Ik heb één beleggingsportefeuille bij één broker. Daar heb ik een portefeuille die alleen maar bestaat uit breed samengestelde en goedkope ETFs, één voor large caps, één voor small caps, één voor obligaties, en nog drie voor dividend.

Papierloos

Geldnerd is volledig papierloos. Rekeningen en correspondentie komen ons huis binnen langs elektronische weg. Ik heb een speciaal e-mail adres dat ik hiervoor gebruik. Daarmee houd ik mijn persoonlijke mail en mijn administratieve mail gescheiden. En ik weet altijd in welke mailbox ik moet zijn om openstaande administratieve punten af te handelen. Wekelijks worden alle openstaande berichten afgehandeld. Facturen worden dan meteen betaald, of in elk geval voorgeprogrammeerd voor automatische betaling vóór de vervaldatum. Daarna wordt de factuur en/of mail gearchiveerd. Zo vergeet ik niks en raak ik ook niets kwijt.

Geautomatiseerd Betalen

Vrijwel al mijn betalingen zijn geautomatiseerd. Via automatische incasso’s, of via maandelijks terugkerende geautomatiseerde boekingen. Dat gaat onder andere om de boekingen naar mijn beleggingen en spaarrekening, maar ook om de uitlaatservice, de vereniging van eigenaren, en dat soort dingen. Als er iets afwijkt van normaal, dan signaleert mijn administratiespreadsheet dat als ik wekelijks de administratie bijwerk.

Geautomatiseerd Sparen en Beleggen

Zodra mijn salaris is betaald gaat er als eerste geld naar de spaarrekening, de beleggingen, en de extra aflossing van het huis. Vervolgens leef ik van wat er overblijft. Niet andersom, het is niet zo dat ik pas aan het eind van de maand spaar wat er overblijft. Want dat zou waarschijnlijk een stuk minder zijn. Ook het beleggen is grotendeels geautomatiseerd. Niet dat er met mijn inleg automatisch aangekocht wordt, alhoewel dat ook wel kan bij sommige aanbieders. Ik doe mijn ene aankooporder nog zelf, maar mijn beleggingsspreadsheet vertelt mij wat ik moet kopen om zo dicht mogelijk bij mijn gewenste portefeuilleverdeling te komen.

Oude rekeningen en accounts opgeruimd

Oude spaarrekeningen of beleggingsrekeningen die ik niet meer gebruik. Accounts bij websites waar ik nooit meer kom. Ik ruim ze op. Verwijder ze. Zeg ze op. Zo kunnen ze geen onverwachte kosten meer opleveren en vormen ze ook geen beveiligingsrisico meer. Want hoeveel persoonlijke gegevens heb je nog rondslingeren op websites die je niet meer gebruikt? Hoeveel ongebruikte accounts zijn er met wachtwoorden die je ook elders gebruikt?

Minder Abonnementen

Ik houd goed zicht op mijn abonnementen. Die kosten namelijk elke maand geld. Er staan reminders in mijn agenda voor de uiterste opzegdata, en regelmatig evalueer ik of de abonnementen nog wel opleveren wat ik ermee wil bereiken. Zo ja, dan mogen ze blijven. Zo nee, dan gaan ze de deur uit.

Overzicht Houden

Of je nu 3 of 30 bankrekeningen hebt, het is belangrijk om overzicht te houden. Dat kan op allerlei manieren, variërend van een schriftje tot geautomatiseerde systemen. Ik heb mijn spreadsheets. Die helpen mij om van week tot week zicht te houden op mijn administratie en beleggingen, van maand tot maand op onze hypotheek, en van kwartaal tot kwartaal op de totale ontwikkeling van mijn eigen vermogen. Alhoewel er zelfs dan nog wel eens iets mis gaat. Maar daarover aanstaande maandag meer <cliffhanger>….

Tenslotte

Vind je het nog best uitgebreid en ingewikkeld allemaal? Dan daag ik je uit om jouw eigen financiële huishouding ook eens zo op een rijtje te zetten! Je zult waarschijnlijk verbaasd zijn over hoe uitgebreid die is. Mijn eigen financiën zijn georganiseerd. En daarmee zorgen ze voor rust, en niet voor financiële stress. Dat gun ik iedereen! Met financiële producten is het vaak net als met spullen. Door de jaren heen verzamelen de meeste mensen er steeds meer van. Ook hier kan dus af en toe een grote schoonmaak geen kwaad.

Zijn jouw financiën eenvoudig en stressvrij?

De minst onsympathieke grootbank?

Een tijdje geleden keek ik naar mijn verzekeringen. En trok ik conclusies over mijn huisbank, de Rabobank. Nog geen 10 jaar geleden waren mijn financiën volledig in hun handen. Ik had er een betaalpakket met lopende rekening, spaarrekening, en creditcard. Ex en ik hadden er onze woekerhypotheek. Ook mijn beleggingen en al mijn verzekeringen waren er ondergebracht. Maar hoe verder ik mijn situatie optimaliseer, hoe minder er voor ze overblijft. Nu hebben ze alleen nog maar mijn betaalpakket. Hoe lang nog?

In 2017 schreef ik ook al twee keer over mijn relatie met mijn bank, naar aanleiding van een onderzoek dat destijds gehouden was naar de (kleine) verschillen tussen betaalpakketten bij de de banken. Sindsdien is er weinig veranderd aan mijn eisen ten aanzien van mijn persoonlijke betalingsverkeer.

Dienstverlening

De kerndiensten die ik afneem zijn eigenlijk de volgende:

  • Een standaard betaalrekening met pinpas. Dit is de rekening waarop mijn salaris binnenkomt.
  • Een aan deze betaalrekening gekoppelde spaarrekening die ik gebruik als ‘kleine buffer’. Belangrijkste eis voor mij is dat, indien nodig, het geld meteen op de lopende rekening kan staan.
  • Een creditcard, een MasterCard of Visacard (want die worden op de meeste plekken geaccepteerd). Op deze creditcard moet een limiet van minimaal € 2.000 mogelijk zijn. Wij huren regelmatig een auto, want die hebben we zelf niet. Daarvoor wordt dan een borg van € 750 gereserveerd, dat doe ik altijd op de creditcard. Dat wordt, als ik naar mijn creditcardbestedingen kijk, lastig als mijn limiet maar €1.000 is.

Ik gebruik maar één bankrekening. Sommige mensen hebben verschillende rekeningen voor vaste lasten en variabele lasten en ook nog voor allerlei potjes, maar dat vind ik overbodig. Bij de meeste banken kost iedere rekening gewoon maandelijks geld. Bij mij lopen alle transacties via mijn ene betaalrekening, en onderscheid in potjes en verschillende lasten maak ik wel in mijn administratiespreadsheet. Ook Vriendin en ik hebben samen maar één betaalrekening. Veel overzichtelijker, veel flexibeler, en goedkoper.

Deze drie diensten zou ik misschien ook afzonderlijk van verschillende partijen af kunnen nemen. Dat is vooral lastig voor de kleine bufferrekening en mijn eis dat ik geld daarvandaan onmiddellijk op mijn lopende rekening wil zien. Voor de creditcard is het zeer zeker mogelijk om deze los te koppelen. Maar ik vraag me wel af of het daar goedkoper van wordt. En deze dingen bij elkaar in één pakket geven ook wel gemak.

Eisen en Wensen

En verder heb ik de volgende eisen en wensen:

  • De dienstverlener moet beschikken over een goede online omgeving inclusief app. Idealiter hoef ik voor geen enkele dienst naar een kantoor dat ver weg zit en nooit open is.
  • Ik moet er mijn boekingen kunnen downloaden om te verwerken in mijn administratie. Liefst met zo uitgebreid mogelijke informatie, bijvoorbeeld over hoe ik betaald heb.
  • De dienstverlener moet onderdeel zijn van het Nederlandse instant payments systeem. Ik wil dat mijn boekingen zoveel mogelijk direct op de tegenrekening staan, 24 uur per dag, 365 dagen per jaar. Gemak went snel….
  • De dienstverlener moet iDeal betalingen aanbieden. Want dat is, samen met mijn creditcard, de voornaamste manier waarop ik betaal bij online bestellingen.
  • De bank moet vallen onder het Nederlandse depositogarantiestelsel [link]. Ik weet dat er ook in andere Europese landen vergelijkbare garantiestelsels zijn, maar het ene EU-land is het andere niet, en communiceren in Nederland en in het Nederlands is toch net wat eenvoudiger…
  • Ik wil de mogelijkheid hebben om contactloos te betalen, en liefst ook kunnen betalen met mijn mobiele telefoon. Voor mij betekent dat op dit moment: Apple Pay. Het merendeel van mijn betalingen is al jarenlang contactloos, en in de maanden voorafgaand aan corona was het merendeel van de betalingen zelfs via Apple Pay.
  • Verder wil ik rood kunnen staan. Die optie heeft mijn huidige bankrekening ook. Ik heb ‘m al jaren niet meer nodig gehad (en het kost me nu dus ook niets), maar het is wel fijn dat het kan, en dat ik niet ineens een onverwachte of in de tijd verschoven incasso mis. Het is voor mij de ‘verzekering’ op mijn zeer strakke liquiditeitsmanagement.
  • En tenslotte heb ik liefst zo laag mogelijke kosten voor betalingsverkeer in het buitenland. Alhoewel ik daar ook graag met creditcard betaal, zijn er veel landen waar contant geld nog hoger gewaardeerd wordt dan in Nederland.
  • En dat alles uiteraard niet al te duur.

Analyse

Als je dan de verschillende betaalrekeningen met elkaar gaat vergelijken, dan is vooral duidelijk dat de verschillen nog steeds niet zo heel groot zijn. Kijk ik naar mijn eisen en wensen, dan zorgt vooral de wens om met mijn mobiel te betalen, in combinatie met de wens om aangesloten te zijn op het Instant Payments systeem voor beperkingen. En dan nog maak je niet ‘even snel’ een vergelijkende tabel. Want de meeste banken hebben meerdere pakketten…

Als ik de informatie van deze website combineer met het DNB-register zijn er 9 banken die onder het Nederlandse depositogarantiestelsel vallen en ook deelnemen aan Instant Payments. Dat zijn Rabobank, ABN AMRO, ING, SNS, ASN, Bunq, Knab, Regiobank, en Triodos. Kijk ik dan weer naar de partijen die Apple Pay aanbieden dan blijven er al veel minder over: Rabobank, ABN AMRO, ING, en Bunq.

Dat is nog steeds een behoorlijke stapel om uit te kiezen. Rabobank heeft bijvoorbeeld drie betaalpakketten. ABN AMRO heeft er eentje, die je modulair kunt uitbreiden. Dat model wordt ook door ING en Bunq gehanteerd.

Overigens viel Bunq voor mij meteen af. Hun website staat vol met hippe kleurtjes waar ik duizelig van werd. En nog duizeliger werd ik toen ik hun tarieven zag. Tussen de € 8 en € 17 per maand, afhankelijk van het gekozen pakket. Dat heeft niks meer met bankieren te maken, dat maakt het een ‘fashion statement’ of een ‘lifestyle choice’. De klanten van Bunq zijn vast mensen die ook hun beleggingen uitkiezen op basis van de hipheid van de app. Dat is misschien iets voor hippe millennials maar niet voor Opa Geldnerd. En als ik naar de kosten kijk, dan zouden de meeste millennials zich ook nog eens achter de oren moeten krabben… Tenzij je heel klef met z’n tweetjes een betaalpakket neemt. Dan vallen de kosten wel weer mee. Maar ja, wie doet dat nog? Het lijkt me erger dan in gemeenschap van goederen trouwen op een echtscheiding afhobbelen, zeg ik als ervaringsdeskundige.

En dan ben ik dus eigenlijk gewoon terug bij de oude dinosaurussen grootbanken. Toch nog maar eens mijn situatie op een rijtje en de kosten uitgewerkt.

Dinosaurusvergelijking

Rabobank heeft drie betaalpakketten. De goedkoopste is het Rabo Directpakket van € 1,70 per maand. Maar daar zit geen creditcard bij in. Dat begint bij het Rabo Basispakket van € 3,10 per maand, maar daar is de standaard limiet op de creditcard € 1.000. En dat vind ik te weinig, zoals ik eerder in deze blogpost beschreven heb. Maar als ik de voorwaarden doorlees, zie ik dat de limiet gewijzigd kan worden. Er staat helaas niet bij of dat omhoog kan, of alleen omlaag…

Zelf heb ik momenteel het Rabo Totaalpakket. Dat heb ik al jaren en dat kost inmiddels € 5,00 per maand. Met creditcard met een bestedingslimiet van €2.500 per maand, met extra betaalpas die ik niet nodig heb op aanvraag, en met 25% korting op de Doorlopende Reisverzekering van Interpolis die ik vorig jaar heb opgezegd. En ja, ik kan wereldwijd kosteloos geld opnemen. Maar voor dat voorrecht betaal ik dus € 1,90 per maand. Bij het Rabo Basispakket betaal je geen extra kosten bij betalingen in Euro’s, en in vreemde valuta betaal je voor betalen met je betaalpas 1,2% koersopslag, bij betalen met je creditcard 2,0% koersopslag, en bij opname van contant geld met een betaalpas € 3,50 + 1,2% koersopslag. Voor die ( 12 x € 1,90 = ) € 22,80 per jaar kan ik best veel transacties buiten de Eurozone doen, ook voor corona haalde ik dat meestal niet…. Maar het is ook een gevoelskwestie. Als ik eerlijk ben naar mijzelf dan vind ik dat ik een wereldburger ben die dus overal gemakkelijk wil kunnen betalen. Ook al kom ik in de praktijk zelden buiten mijn bubbel van vijf bij vijf kilometer in het westen van Nederland.

Dan ABN AMRO. Mijn basisvoorziening van een betaalrekening met één bankpas kost daar € 1,70 per maand. Maar ik wil ook een spaarrekening en een creditcard. De spaarrekening lijkt gratis te zijn (al kan ik dat nergens expliciet vinden), je hebt er wel een tegenrekening (betaalrekening) bij ABN AMRO voor nodig. Creditcard zou daar nog eens € 1,70 per maand kosten. Dan heb ik blijkbaar een standaard Mastercard met een limiet van € 2.500. Voor € 3,90 per maand heb je een Goldcard. Maar de voordelen die dat biedt zijn vooral aantrekkelijk voor reizigers. Aflevergarantie, een Bagagevertragingsverzekering, een Vluchtvertragingsverzekering, en diverse autohuurverzekeringen. En reiziger, dat voel ik me wel (zie Rabobank) maar doe ik niet zo vaak…. Het lijkt er dus op dat ik bij de ABN voor € 3,40 per maand klaar kan zijn.

Maar… De gezamenlijke rekening van Vriendin en mijzelf staat al bij ABN AMRO. Dat is voor mij eigenlijk een reden om daar niet ook mijn persoonlijke rekening onder te brengen. Zo is er altijd een achtervang als bij één van de twee een probleem ontstaat. Maar het standaard downloadbestand van de ABN bevat veel minder informatie dan het downloadbestand van de Rabobank. En als ik het zo bekijk is dat niet eenvoudig op te lossen, ook als ik een van de andere downloadformats ga gebruiken die de ABN aanbiedt. En ook bij ABN AMRO is betalen in het buitenland (buiten de Eurozone) niet gratis. Geld opnemen via de geldautomaat kost met je Betaalpas € 2,25 + 1,2% valutakoersopslag per keer. Betalen via de betaalautomaat kost met je Betaalpas € 0,15 en 1,2% valutakoersopslag per keer. Met de creditcard kost dit 2,0% valutakoersopslag per keer.

En tenslotte de ING. Daar word ik bij voorbaat al narrig van. Het is de bank waar ik de meeste klachten over hoor in mijn omgeving. Het is ook de bank die het langste de TAN-codes gebruikt, een inmiddels zééééééééér achterhaalde manier van beveiligen. Het is ook de bank waar ik het afgelopen jaar het meeste gedonder mee heb gehad in mijn administratiespreadsheet. Maar goed, laat ik proberen rationeel en objectief te zijn.

ING heeft het Oranjepakket van € 1,70 per maand. Je gaat bijna denken dat die drie grote banken dat afgesproken hebben… Je kunt ‘m ook voor € 1,35 per maand krijgen, dan betaal je € 0,80 per opname bij de geldautomaat. Nu doe ik dat minder dan één keer per jaar, dus die korting is mooi meegenomen. Een spaarrekening is gratis. De standaard creditcard met een limiet tot € 5.000 kost € 1,55 per maand. En buiten de eurozone kost betalen je 1,2% koersopslag met je betaalpas en 2,0% koersopslag met je creditcard. Vreemde valuta opnemen in het buitenland kost € 2,50 + 1,20% koersopslag. Allemaal redelijk eenvoudig. Bij de ING kan ik dus voor € 2,90 per maand klaar zijn.

Nu kan ik natuurlijk ook nog gaan voor een Rabopakket zonder creditcard. Dan moet ik die creditcard apart regelen. Maar tenzij ik de creditcard neem bij de Bijenkorf, of lid word van de ANWB, is dat eigenlijk altijd duurder dan een compleet pakketje bij een bank.

Emoties

ING voor € 2,90, Rabobank voor € 3,10 (mits ik inderdaad de creditcardlimiet kan verhogen), of ABN AMRO voor € 3,40 per maand. Alle drie goedkoper dan de € 5,00 per maand die ik nu betaal voor het Rabo Totaalpakket. En dan wint toch weer de emotie. Spreiding van risico houdt me weg bij ABN AMRO, en ING vind ik het minst sympathiek van de drie, ze hebben bij mij echt een imagoprobleem.

Blijft over: de Rabobank. De minst onsympathieke grootbank? Misschien dat ik nog wel een pakketstap terugzet, van het Totaalpakket naar het Basispakket, en daarmee € 22,80 per jaar bespaar. Maar daarmee neem ik ook een beetje afscheid van mijn zelfbeeld als kosmopolitische wereldburger. Ik wacht nog even, denk ik…

Hoe emotioneel ben jij in jouw bankzaken?

Betaalstatistieken 2011 – 2020

Geldnerd houdt van alles bij. Ook hoe hij betaalt. En dat ontwikkelt zich. Er zitten een aantal langere-termijn trends in, en soms gebeuren er ook onverwachte nieuwe dingen.

Betaalstatistieken

De trend is bijvoorbeeld dat ik steeds minder contant geld gebruik. In heel 2019 was dat tweemaal. Eén keer toen ik iets in een collectebus gooide, en één keer toen ik op stap was met een groep mensen die niet wisten wat een Tikkie is, en we allemaal een tientje lapten. Dat is heel anders dan bijvoorbeeld het jaar 2013, toen ik maar liefst 226 contante betalingen deed. Maar als je kijkt naar de langere termijn dan zie je dat er af en toe ook technologieën komen die het toch niet redden. Zo hadden we vroeger de Chipknip. Logisch dat die het niet gered heeft. Je kon niet aan je bankpas zien wat het saldo op de Chipknip was, en je moest ‘m apart opladen bij een automaat. Het enige voordeel was dan nog dat je geen contant geld nodig had. Blijkbaar vond ik dat handig, want bijvoorbeeld in 2011 tot en met 2013 gebruikte ik die Chipknip jaarlijks zo’n 300 keer.

De rol van de Chipknip was, toen wij in 2016 terugkwamen uit het Verre Warme Land, overgenomen door de contactloze betaalpas. Die ik ook gretig omarmde. Niet meer apart opladen, en alles kwam automatisch in mijn administratie terecht want het waren gewone banktransacties. Ik dacht dat ik nooit meer iets anders nodig zou hebben. En eigenlijk is dat ook zo.

Maar het kan altijd makkelijker. En minimalistischer. Toen mijn huisbank Apple Pay aan ging bieden heb ik ook dat gretig omarmd. Ik hoef niet eens meer een portemonnee mee te nemen als ik van huis ga, mijn telefoon is voldoende. Nu nog afwachten tot ik ook mijn OV-kaart vanaf de telefoon kan gebruiken. In 2020 heb ik tot eind maart 8 keer contactloos met mijn pinpas betaald, en één keer met contant geld. Er zijn 10 creditcardtransacties, en 90 keer heb ik met Apple Pay betaald.

* Gegevens 2020 tot en met eind maart

Mijn eerste kasboek hield ik overigens bij in 2004, van 1 januari tot 1 april. In die periode deed ik toen 102 contante uitgaven. En ik ben vooral ook blij om te zien dat het totale aantal transacties dat ik doe een dalende trend laat zien. Dat zie ik ook terug in mijn spaarpercentage, want dat stijgt juist met de jaren.

Betaalgedrag

Mijn betaalgedrag is heel consistent. Betalingen van de gezamenlijke rekening, zoals boodschappen, doe ik met de bankpas van de gezamenlijke rekening. Daar hebben Vriendin en ik er elk eentje van. Persoonlijke betalingen van mijn eigen rekening gaan naar keuze contactloos met mijn persoonlijke bankpas of via Apple Pay.

Mijn persoonlijke creditcard gebruik ik voor uitgaven ten behoeve van vakanties, voor persoonlijke online aankopen en als het cashflowtechnisch beter uitkomt, bijvoorbeeld voor een grote kledingaankoop. Dan kan ik aan het einde van de maand het geld uit mijn kledingpotje overmaken van de bufferrekening naar mijn lopende rekening, zodat er voldoende saldo is voor de creditcardafrekening. Thuis hebben we ook een kleine noodvoorraad cash, genoeg voor enkele weken boodschappen.

De wereld verandert

Winkels accepteren nog volop cash, ondanks de opkomst van het pinnen. Al is dat nu even wat minder vanwege het corona-virus. Sinds een paar jaar betalen wij Nederlanders vaker met de pas dan contant. En het wordt allemaal wel storingsgevoeliger en ingrijpender naarmate de afhankelijkheid van technologie toeneemt. Zo was er op 10 maart een landelijke storing bij de Rabobank. Stond ik daar in het bedrijfsrestaurant met alleen mijn iPhone… En ik was niet de enige. Ik ben eigenlijk wel benieuwd hoe mijn betaalgedrag er over 5 jaar uit ziet. Als ik dan nog steeds blog, zal ik er vast en zeker over schrijven.

Is jouw betaalgedrag door de jaren heen ook veranderd?

Mijn betaalgedrag van 2016 t/m 2018

Eén van de leuke aspecten van je administratie bijhouden is dat je ongemerkt heel wat gegevens verzamelt. En dat je dus goed kunt kijken naar je eigen gedrag en hoe zich dat ontwikkelt in de tijd. Zo heb ik mijn spaarpercentage in beeld sinds 2003, en elke beleggingstransactie sinds 2000. Daarmee kun je leuke dingen doen.

Onlangs heb ik een tabelletje in mijn administratie gebouwd, die automatisch bijhoudt hoe ik betaal. Die gegevens krijg je vanzelf mee als je jouw boekingen downloadt bij de meeste banken. Er staat dan een tweeletterige code bij. ‘BC’ is bijvoorbeeld ‘Betalen Contactloos’ en ‘BA’ is ‘Betalen Automaat’ (dus met PIN). Ik heb die systematiek de afgelopen jaren zelf ook overgenomen en in mijn administratie twee nieuwe codes toegevoegd. ‘KAS’ zijn transacties met contant geld, die code wordt automatisch toegevoegd als ik mijn kasboekje verwerk. En ‘CC’ staat uiteraard voor creditcard, die code wordt toegevoegd als ik mijn creditcardtransacties verwerk. Het tabelletje werkt vervolgens heel simpel met de ‘AANTAL.ALS’ functie in Excel, en telt het aantal transacties dat de betreffende code heeft. Ik heb het tabelletje meteen ook gekopieerd naar mijn administraties van de afgelopen jaren.

Onderstaande grafiek toont mijn betaalgedrag sinds de terugkeer uit het Verre Warme Land. Dat was rond 1 mei 2016, dus de cijfers van 2016 beslaan maar 8 van de 12 maanden. En het gaat alleen maar om mijn betalingen ‘buiten de deur’. Reguliere dingen die via automatische incasso worden afgeboekt (zoals mijn mobiele telefonie abonnement en de zorgpremie), en zaken waar ik een factuur voor krijg, vallen niet in deze categorieën.

Uit de grafiek blijkt duidelijk dat contant geld bij mij al marginaal was, en steeds marginaler wordt. Ik betaal alleen nog contant als het écht niet anders kan. Tegelijkertijd heb ik wel nog steeds een kleine hoeveelheid contant geld bij me, voor het geval dat. Mijn creditcard gebruik ik vooral tijdens vakanties in het buitenland, voor het betalen van huurauto’s, en voor internetaankopen. En ons Spotify-abonnement loopt ook via mijn creditcard (Netflix loopt via de creditcard van Vriendin).

Contactloos betalen is bij mij de standaard. Als het kan dan doe ik het, ik betaal alleen nog met PIN als er geen contactloze optie is, of als de terminal er (eens in de zoveel transacties) naar vraagt. Sommige mensen betalen liever contant voor het overzicht, maar bij mij is het juist andersom. Een niet-contante betaling komt automatisch, zonder extra inspanning, wekelijks in mijn administratie terecht. Dus niet-contante betalingen zorgen bij mij juist voor overzicht. Wel of niet uitgeven is en blijft een kwestie van discipline, daarbij maakt het volgens mij niet uit of je contant of elektronisch betaalt. Maar dat blijft uiteraard een kwestie van persoonlijke voorkeur.

Waar ik wel blij om ben: het totale aantal transacties vertoont een dalende lijn. Als ik de cijfers voor 2016 extrapoleer voor het hele jaar, kom ik op ongeveer 750 transacties. In 2017 waren het er iets meer dan 600, en in 2018 kwam ik uit op ongeveer 475. De beste manier van besparen is niet uitgeven…

Hoe ziet jouw betaalgedrag eruit?

Wisselen van Bank? (2)

Goed, ik heb de bankdiensten die ik gebruik op een rijtje gezet. En dan…? Het rapport uit mijn eerdere blogpost vergelijkt de betaalrekeningen van de Nederlandse banken op 35 kenmerken. Gemiddeld komen er 22 van de 35 eigenschappen overeen.

Dat is best wel veel. Hoeveel concurrentie is er dan nog? Als je het positief benadert, kun je zeggen dat de meeste Nederlandse banken een erg compleet pakket aanbieden. Als ik de rekeningen leg langs de lijst met diensten die ik belangrijk vind, dan wordt eigenlijk alles wel door alle banken aangeboden. Dat is dus niet onderscheidend. Een compleet pakket bij één bank, dat vind ik wel belangrijk.

Prijs

Prijs dan maar? Ook daar zijn de verschillen niet heel erg groot. Bij de meeste banken heb je een basispakket voor € 20 – 35 per jaar. Als je echt voor het goedkoopste wilt gaan, kan dat een relevant criterium zijn. Maar voor mij telt dat minder.

Principes

Dan blijft er nog maar één criterium over, volgens mij. Principes. Heb ik principiële redenen om wel of niet voor de ene of de andere bank te kiezen. De oorzaak voor deze hele exercitie was mijn ergernis over de reclame van de Rabobank, die pretendeert alle wereldproblemen op te lossen maar ondertussen ook maar gewoon een dertien-in-een-dozijn-graaibank is.

Als je hecht aan ‘lokaal’, dan kun je gaan voor de Regiobank. Maar die biedt weer geen creditcard, en dat vind ik essentieel. En het is ook maar gewoon een onderdeel van de Volksbank, voorheen SNS, één van de banken die in de afgelopen financiële crisis door de overheid gered moest worden.

Ga je voor (min of meer) ‘ethisch’, dan heb je twee keuzes. ASN Bank of Triodos. Maar ook die laatste biedt weer geen creditcard. En hoe principieel ben ik nou eigenlijk?

Conclusie

Voorlopig blijf ik maar even zitten waar ik zit. Ook omdat ik geen zin heb om mijn spreadsheet weer te verbouwen voor het importeren van de gegevens van weer een nieuwe bank. Maar echt gehecht ben ik niet meer aan ‘mijn’ bank.

Heb jij nog argumenten voor mij om toch wel of niet over te stappen?

Wisselen van Bank? (1)

Een tijdje geleden ergerde ik me aan de meest recente Rabobank-reclame. Veel reacties kwamen van mensen die al wel van bank veranderd waren, die al wel een bank gezocht en gevonden hadden die beter bij hun principes past. En toen ik ook nog onlangs een artikel las op Follow the Money (FTM) over de vraag of er voldoende marktwerking is in het Nederlandse bankenlandschap, werd ik helemaal aan het denken gezet. Ik heb nog nooit serieus overwogen om weg te gaan bij ‘mijn bank’, de bank waar ik al letterlijk klant ben sinds de dag na mijn geboorte (toen mijn vader, die er werkte, een spaarrekening voor mij opende met nog echt een spaarbank-boekje!).

Het artikel op FTM verwijst ook naar een rapport, waarin de verschillen tussen betaalrekeningen op een rijtje worden gezet. Ik ben eerst maar eens gaan inventariseren welke diensten ik eigenlijk gebruik, en hoe belangrijk die voor mij zijn. Ik heb maar één betaalrekening en twee spaarrekeningen, want de administratie van mijn verschillende ‘potjes’ zit in mijn spreadsheets.

Betaalrekening

Essentieel is deze. Ik heb een rekening nodig om mijn salaris (en andere binnenkomende boekingen) op te ontvangen. Maar ook om rekeningen en automatische incasso’s van te laten afboeken. Om deel te nemen aan ‘het betalingsverkeer’.

Pinpas

Ook essentieel. Om betalingen mee te kunnen doen terwijl ik buitenshuis ben. Om (heel af en toe) contant geld uit de muur te halen bij een geldautomaat (dit jaar al één (1) keer….). En met die pinpas moet ik ook contactloos kunnen betalen, dat doe ik zo vaak mogelijk. Dat pinnen moet wel gratis zijn! Ook moet de bank iDeal aanbieden, want ik koop vaak online.

Kantoorloos werken

Ik wil zoveel mogelijk dingen kunnen regelen zonder naar een bankkantoor te hoeven gaan. Zeker met de openingstijden die de gemiddelde bank hanteert. Ik doe dat gewoon tijdens mijn wekelijkse finance-momentje. Als ik iets nodig heb, wil ik het kunnen regelen via een app op mijn smartphone of via de internatbankierenomgaving, waar ik via mijn laptop op inlog.

Downloaden boekingen

Wat zal ik zeggen? Mijn spreadsheets draaien op de boekingen die ik (vrijwel wekelijks) download en verwerk. Ik maak zelf gebruik van de Rabobank, en Vriendin en ik hebben onze gezamenlijke rekening bij ABN AMRO. Bij beide download ik dus de standaard bestanden. Ik moet zeggen dat die van de Rabobank overzichtelijker zijn dan die van ABN AMRO… Maar dat ik eenvoudig bestanden met al mijn boekingen moet kunnen downloaden is essentieel voor mij.

Creditcard

Deze vind ik ook essentieel. Vooral voor internet-aankopen en als ik op reis ben. Zonder kan nog wel, maar zou mij veel ongemak opleveren. Het voelt ook een beetje als een extra veiligheidje in noodsituaties. Dus ik koop er ook gemoedsrust mee. In het verleden had ik er twee, een Mastercard en een VISA card. Maar daar ben ik al een aantal jaren geleden mee opgehouden. Ik heb nu alleen de creditcard die mijn eigen bank in het betaalpakket aanbiedt. Dat is genoeg.

Bufferrekening

Niet essentieel, wel handig. Ik heb zo weinig mogelijk geld op mijn betaalrekening staan, dat dwingt al tot extra handelingen als ik iets groots wil kopen (en verkleint dus het risico op impulsaankopen). Mijn liquiditeit houd ik scherp in de gaten. Maar ik vind het een fijne gedachte dat ik geld heb dat nog dezelfde dag op mijn betaalrekening kan staan. Dat is mijn kleine buffer. Het gaat niet meer om veel geld, maar wel om een principe. In de praktijk is dit een standaard spaarrekening, gekoppeld aan mijn betaalrekening. En dat brengt me bij…

Rente

Rente op een betaalrekening hoeft van mij niet. Behoudens rond de dagen waarop mijn salaris betaald wordt, staat er zelden meer dan € 500 op mijn lopende rekening. Een beetje rente op de bufferrekening mag uiteraard wel. Maar de markt in Nederland is inmiddels zo verdeeld dat je alleen een hogere rente krijgt bij gespecialiseerde spaarbanken. De ‘gewone’ banken concurreren op dit moment overduidelijk niet op spaarrente.

Roodstand

Niet onomstreden. Ik heb de optie nog, al heb ik ‘m al 5 jaar niet meer nodig gehad (ik moest het even nazoeken in mijn administraties). Maar het is voor mij ook een beveiliging. Als ik mijn liquiditeit niet goed beheer, dan gaat er niet direct een incasso mis. De rente die ik dan zou moeten betalen zie ik als ‘terechte boete’ omdat ik het niet goed in de gaten heb gehouden.

Kosten Buitenland

Vaak gebruik ik het niet, pinnen in het buitenland. Dat is dus eigenlijk een kosten-baten afweging. Als het prijsverschil tussen twee betaalpakketten verklaard kan worden door kosten die ik gemiddeld de afgelopen jaren gemaakt zou hebben door pinnen in het buitenland, dan is dat OK.

Overige Criteria

Wat gebruik ik verder nog, of zou ik willen gebruiken? Ik heb nog een klein verzekeringspakketje lopen via mijn bank. En ik zou wel willen betalen met mijn mobiele telefoon, maar daar werkt Apple nog niet aan mee. En omdat ik mijzelf onlangs weer veroordeeld heb tot een aantal jaren bij dat merk, gaat dat dus voorlopig niet gebeuren.

Welke diensten gebruik jij bij jouw bank(en), en hoe belangrijk vind je die?

(wordt vervolgd)