Blog over (financieel) bewust leven

Label: BTW

Mijn koopkrachtsprookjes

Rond Prinsjesdag gaat het meestal over niets anders. Wat betekenen de plannen van het kabinet voor ‘de Nederlanders’, ‘de gezinnen’, ‘de tweeverdieners’, ‘de ouderen’. De koopkrachtplaatjes. Meestal neem ik ze met een enorme korrel zout. Want in de praktijk is vrijwel niemand ‘de gemiddelde Nederlander’. Mijn koopkrachtverandering in het nieuwe jaar kan ik eigenlijk altijd pas berekenen als mijn salaris in januari gestort is. Dan weet ik precies het effect van alle veranderingen in het belastingstelsel en het pensioenstelsel voor mijn situatie.

‘Koopkracht’ is een bijzonder begrip. De bedoeling is dat het aangeeft hoeveel een huishouden gemiddeld kan kopen. Collega-blogger De Budgetman heeft er een tijdje geleden een heel aardig blogje over geschreven. ‘Den Haag’ heeft het meestal over de statische koopkracht, de grote bewegingen als verwachte inflatie, loonontwikkeling (CAOs) en wijzigingen in het belastingstelsel, en die dan toegerekend naar specifieke groepen Nederlanders. Ik kijk liever naar de dynamische koopkracht, naar mijn eigen situatie.

Uiteindelijk zie ik het voor het grootste deel dus over ruim een maand, als mijn salaris voor januari 2019 gestort wordt. Maar voor mezelf heb ik de belangrijkste wijzigingen die mij gaan raken al wel even op een rijtje gezet.

Salaris

Eerder dit jaar is onze CAO aangepast, en dat werkt ook door in 2019. In januari krijgen we eenmalig € 450 bruto, en dan per 1 juli 2019 nog eens 2,0%. Verder verandert mijn salaris niet, tenzij ik van baan verander. Bij de Rijksoverheid werken we met salarisschalen gekoppeld aan je functie, en binnen de schaal heb je een aantal ‘tredes’. Ik zit al een paar jaar in de hoogste trede van mijn schaal. Dus alleen als ik naar een nieuwe functie zou gaan, met een hogere schaal, dan zou mijn salaris verder stijgen. Maar ik weet nog niet of dat in 2019 gaat gebeuren, ik heb in elk geval geen concrete plannen.

Belastingen

Op het terrein van belastingen verandert er veel. Onze energieleverancier heeft ons laten weten dat het maandbedrag per 1 januari aanstaande preventief met € 11 verhoogd wordt, door de energiebelastingen en de opslag duurzame energie. Dat is € 132 in 2019, en tikt dus best aan. Ook het lage BTW-tarief verandert, dat gaat van 6% naar 9%. Dat gaan we merken aan ons boodschappenbudget en nog een paar andere posten. Ik denk dat dit ons een paar honderd euro gaat kosten, ervan uitgaande dat alles doorberekend wordt.

De grote klapper hier is de aanpassing van de belastingschijven. Dat zou de redder van mijn koopkracht moeten worden.

Pensioenpremie

Maar wacht… Op 23 november meldde het ABP dat zij de premie voor het ouderdoms- en nabestaandenpensioen verhoogt, van 22,9% dit jaar naar 24,9% in 2019. In mijn situatie scheelt dat ongeveer € 22,50 per maand. Wat het precies wordt, zal ik in januari zien op mijn salarisbrief.

Zorgpremie

Op 9 november meldde mijn zorgverzekeraar dat de premie met 7,4% omhoog gaat. Dat komt voor mij neer op € 65 per jaar. Ik betaal mijn premie altijd in één keer aan het einde van het voorgaande jaar. Dat levert een paar tientjes korting op en scheelt ook een paar euro in de vermogensrendementsheffing, die immers het vermogen op 1 januari als uitgangspunt neemt.

Rekensommetje

Wat het precies gaat worden, is voor mij nog even afwachten. Ik denk dat de premieverhoging van het ABP en de aanpassing van de belastingschijven elkaar ongeveer op gaan heffen. Misschien ga ik er netto in januari iets op vooruit, en dan natuurlijk nog die 2% in juli. Maar of dat voldoende gaat zijn voor de hogere zorgpremie, de gestegen energiekosten, en de BTW-verhoging? Ik denk het niet. Om over ‘de inflatie’ nog maar te zwijgen.

Hoe zal jouw koopkracht zich ontwikkelen in 2019?

Onafhankelijk maar niet ethisch?

Er is een nieuw thema in FIRE-land. Ethiek. De discussie werd eerder aangezwengeld door Geld-Is-Tijd naar aanleiding van de meet-up in Eindhoven. En afgelopen maandag schreef CheesyFinance er ook zelf een blog over.

Ethiek

De definitie van Ethiek is nog best lastig. Criteria vaststellen voor het juiste handelen. Daar zit een grote dosis persoonlijke normen en waarden in. Wat in de ene omgeving normaal gevonden wordt, is het in de andere omgeving absoluut niet. Je kunt hierover dus hartstochtelijk met elkaar van mening verschillen en toch allebei gelijk hebben, vanuit je eigen context en normen en waarden. Denk homohuwelijk. Denk euthanasie. Denk Zwarte Piet.

Ethiek en Financiële Onafhankelijkheid

Ethiek is een thema dat mij al lang bezig houdt. Op de middelbare school heb ik les gehad in klassieke filosofie, en daar is ooit de basis gelegd voor deze interesse. Ik probeer bewust na te denken over wat ik doe en waarom ik het doe. En dan merk je best wel vaak dat het erg lastig is om (ook naar je eigen maatstaven) ethisch te handelen. Ik heb die worsteling al langer met beleggen. Zo zou ik liever niet beleggen in wapens, tabak, en andere schadelijke dingen. En zelf heb ik ook moeite met beleggen in niet-democratische landen. Maar ik beleg vooral in ETFs die indexen volgen. En daar zitten dat soort fondsen wel in. Ook mijn pensioenfonds belegt niet helemaal ‘zuiver’, dat weet ik. In het verleden heb ik wel eens gekeken naar meer ethische alternatieven, maar dat kost veel. Zowel in termen van lager rendement als in termen van hogere kosten. Dus <schaamte aan> beleg ik gewoon door <schaamte uit>. En, zoals terecht wordt opgemerkt in de reacties bij CheesyFinance, dat geldt ook voor je eigen consumptie. Alles biologisch en Fairtrade kopen kan, maar dan ben je een stuk duurder uit. Dat merk je in je spaarpercentage. En dus ook in je FIRE-moment.

Belastingontwijker

De recente discussie voegt er een dimensie aan toe. De ethiek van tegendraads handelen als deelnemer aan onze samenleving, en dan vooral als belastingbetaler. Ons belastingstelsel is gebaseerd op aannames. De aanname dat we allemaal werken tot we er dood bij neervallen onze officiële pensioendatum en dus loonbelasting en sociale verzekeringspremies betalen. De aanname dat we allemaal maximaal consumeren en dus BTW betalen. De aanname dat we niet teveel sparen en dus niet of maar een beetje vermogensrendementheffing betalen. Het stelsel is gebaseerd op wat ‘gewoon’ gevonden wordt, op de ‘happy flow’.

Wij ‘financieel bewusten’ kiezen vaak een iets ander levenspad. Maar dat maakt ons nog niet meteen onethisch. Als we niet meer werken betalen we geen loonbelasting en geen sociale verzekeringspremies meer. Maar daardoor heb ik dan ook geen recht op een aantal sociale voorzieningen. Ik ben minimalist en consumeer minder, dus betaal ik minder BTW. En de vermogensrendementsheffing is lager, dat klopt. Ik bezit geen auto, dus geen wegenbelasting en brandstofbelasting. Ik neem niet bewust maatregelen om belasting te ontwijken (zoals sommige bedrijven en superrijken lijken te doen), ik volg gewoon een levensweg die niet de meest gebruikelijke is. Gelukkig doet niet iedereen dat, want dan is de overheid er als de kippen bij om het ‘nieuwe normaal’ te belasten. Wordt het aflossen van een huis te populair? Dan schaffen we die aftrekpost toch af?

Kortom, een thema waar je van veel kanten naar kunt kijken. Ik verheug me op het vervolg van de discussies.

Wat vind jij (on)ethisch aan financiële onafhankelijkheid?

© 2020 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑