De wereld volgens de AFM

  • Berichtcategorie:Beleggen

Vorige week verscheen het jaarverslag 2020 van onze financiële waakhond, de Autoriteit Financiële Markten (AFM). De club die ons beschermt tegen alle boze mensen en bedrijven die er met onze zuurverdiende centjes vandoor willen. Ik vind dit soort rapporten en jaarverslagen meestal interessant leesvoer. Het geeft je namelijk inzicht in hoe zo’n partij naar de wereld kijkt. En ik vind het belangrijk om dat te weten van partijen die mijn mogelijkheden beperken beïnvloeden. En de AFM is zo’n partij, ‘dankzij’ hen kunnen we niet meer handelen in onze favoriete Amerikaanse ETFs.

Wat is de AFM?

De taak van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) is het houden van ‘gedragstoezicht’ op de financiële markten en pensioenfondsen in Nederland. Gedragstoezicht betekent dat de AFM erop toeziet dat alle marktpartijen ‘netjes’ handelen, en hun klanten en andere partners van de juiste informatie voorzien. Dit naast het ‘prudentieel toezicht’ van De Nederlandsche Bank (DNB), wat betekent dat erop toegezien wordt dat marktpartijen aan hun financiële verplichtingen kunnen voldoen. DNB en AFM bewaken dus samen dat banken, verzekeraars, aandelenbrokers, en andere mensen die ons geld willen hebben, ons netjes behandelen. Een nobele taak, toch?

Wereldbeeld?

Op de voorpagina van het jaarverslag staat een foto van de Koopgoot in Rotterdam. Op de voorgrond zie je een grote waarschuwingssticker op de grond, die je oproept om ‘met de stroom mee te winkelen’. Deze foto is op zichzelf al veelzeggend. Ik ken de koopgoot een beetje, en beschouw het als één van de vele dertien-in-een-dozijn winkelgebieden waar wij, de argeloze consumenten, worden verleid om ons geld zo snel mogelijk te besteden. En dan ook nog met zo’n ‘winkel met de stroom mee’ oproep. Je kunt het lezen als een oproep om vooral standaard dingetjes te doen met je geld, en vooral geen dingen te willen die afwijken van die standaard. Je zou kunnen denken dat dit het wereldbeeld is van de AFM. En je zou dus ook kunnen denken dat ik al vooringenomen begin met lezen in het jaarverslag…

Risico’s risico’s risico’s

Met een clubje ambtenaren kun je natuurlijk niet alles doen, zeker niet als je duizenden en duizenden slechterikken bankiers en andere financiële tovenaars tegenover je hebt. Dat lukt de AFM dus ook niet. Ze doen aan risicomanagement. Hoe groot is de kans dat een bepaalde gebeurtenis optreedt, en hoe groot is de impact als dat gebeurt? Dat leidt tot een prioriteitenstelling, de grootste risico’s pak je als eerste aan. Dat is iets dat Geldnerd ook uit zijn eigen werkterrein kent.

En in dat licht doet de AFM een paar leuke uitspraken. ‘Pandemieën staan al jaren op het groslijstje met potentiële risico’s, maar echt voorbereid waren we als land niet’, lees ik in het voorwoord. Iets dat ik overigens herken. En waar de afgelopen weken ook iets meer aandacht voor lijkt te komen in de media. Gelukkig hebben we in Den Haag een kort geheugen en zijn we dit volgend jaar alweer vergeten. Tot de volgende pandemie.

Ook interessant is de samenvatting van de AFM over de diepe val en daarna het opmerkelijke herstel van de financiële markten in het coronajaar 2020. ‘[Wat] Resteert [is] het ongemakkelijke gevoel van een volatiele en exuberante kapitaalmarkt die wat losgezongen lijkt van de reële economie’. Het moet niet gekker worden, de AFM en Geldnerd zijn het eens een keer met elkaar eens!

Consument in kwetsbare situatie

Eén van de toezichtsdoelen van de AFM is het beschermen van consumenten in kwetsbare situaties. Dat is ook het doel dat ons, de gewone Nederlanders, het meest direct raakt. Ik ben daarom maar eens op zoek gegaan naar wat de AFM hierover schrijft. De twee belangrijkste activiteiten die de AFM daar noemt zijn een (meerjarig) onderzoek naar de ontwikkeling van het volmachtkanaal (de tussenpersonen) als distributiekanaal van particuliere schadeverzekeringen, en een onderzoek naar de ‘verzilverhypotheek’, waarmee je de overwaarde op je huis kunt gebruiken door deze te lenen bij een hypotheekverstrekker.

Maar de AFM heeft ook gekeken naar verschillende aspecten van online zelfstandig beleggen, naar het aanmeldingsproces van klanten (‘onboarding’), de passendheidstoets. en naar productontwikkeling (productgovernance) bij beleggingsondernemingen. De interesse in ‘onboarding’ kwam voort uit de enorme groei van het aantal particuliere beleggers tijdens de pandemie.

Ook maakt de AFM zich een beetje zorgen over het nieuwe pensioenstelsel. In dat nieuwe stelsel neemt onze keuzevrijheid toe, en dat kan een behoorlijke impact op de hoogte van het pensioen hebben. ‘Meer keuzevrijheid legt ook een grotere verantwoordelijkheid bij de deelnemers waar het gaat om hun financiële welzijn’, schrijft de AFM. Om er in de categorie ‘open deuren intrappen’ aan toe te voegen dat wij, de kwetsbare consumenten, goed begeleid moeten worden bij het maken van keuzes. We zullen zien.

De AFM schrijft ook vol trots over haar activiteiten rond het terugdringen van de risico’s van aflossingsvrije hypotheken. Jammer alleen dat, door de extreem lage rente en de extreem hoge huizenprijzen, er weer groei zit in dit segment.

Wat ik wel opvallend vind is dat het aantal formele maatregelen dat de AFM genomen heeft is gedaald, van 68 in 2019 naar 44 in 2020. De AFM bijt dus minder vaak. Onder formele maatregelen vallen boetes, lasten-onder-dwangsom, intrekkingen van een vergunning, en dat soort dingen. In dat licht is het wel weer bijzonder dat de AFM in 2020 weer ‘winst’ gemaakt heeft, € 3,7 miljoen, waar er in 2019 een tekort van € 5,5 miljoen was. Inclusief heffingen werd er namelijk wel € 109 miljoen geïncasseerd, bijna € 10 miljoen meer dan in 2019. Ze bijten dus minder vaak maar wel harder?

Ben jij ook zo blij dat er iemand voor en over ons waakt op de grote boze financiële markten?

Eindejaarschecklist

  • Berichtcategorie:Administratie

Eind 2015 heb ik al eens geschreven over mijn Eindejaarschecklist. Een lijstje van acties die ik elk jaar uitvoer om het oude jaar administratief af te sluiten, en het nieuwe jaar weer schoon te beginnen. Het ontwikkelt zich mee met de manier waarop ik naar mijn financiën kijk. En is dus inmiddels heel anders dan destijds. Tijd voor een update…

Overigens begin ik altijd al in de loop van het jaar met een aparte notitie voor het volgende financiële jaar in mijn Evernote aantekenboek. Dit jaar is het documentje ‘Financieel Jaar 2021’ ergens in september aangemaakt. In dat documentje verzamel ik allerlei aantekeningen en mutaties die ik niet moet vergeten voor het nieuwe jaar. Aankondigingen van tariefsverhogingen, dingetjes die ik bij de jaarovergang wil veranderen in mijn spreadsheets, dingetjes die ik nog uit wil zoeken, enzovoorts. Dat document is elk jaar anders, de checklist heeft veelal vaste acties die ik af kan vinken.

Spreadsheets

Ik werk voor elk financieel jaar met een nieuwe versie van de administratiespreadsheet. Gewoon omdat dat eenvoudiger is, mijn administratie kan niet omgaan met verschillende boekjaren. Het zou ook vrij ingewikkeld zijn om ‘m daarvoor om te bouwen. Dat is dus anders dan mijn beleggingsspreadsheet (die alle beleggingen sinds 1 januari 2013 bevat) en mijn hypotheekspreadsheet (die de hele historie van onze hypotheek bestrijkt).

En ik heb ook nog mijn financiële dashboard, die ik aan het eind van elk kwartaal bijwerk. Overigens importeer ik daarbij ook gegevens uit mijn financiële administratie, dus ik heb op kwartaalbasis wel meerjarig zicht op mijn financiële uitgaven. En als ik het nodig vind dan maak ik meer gedetailleerde analyses, bijvoorbeeld van de uitgaven voor Hondje of de boodschappen.

Maar een aantal acties op mijn Eindejaarschecklist hebben dus betrekking op de administratiespreadsheet:

  • Maak een kopie van de administratiespreadsheet jaar T – 1 voor de Financiële Administratie jaar T.
  • Maak een kopie van de administratiespreadsheet jaar T – 1 voor de Gezamenlijke Administratie jaar T.
  • Werk de instellingen van de spreadsheets bij, inclusief de beginsaldi van de bankrekeningen en de voorzieningen [evaluatie van mijn potjessysteem].
  • Controleer en pas waar nodig de budgetten aan, met behulp van de informatie uit mijn Evernote-notitie.

Voor de gezamenlijke administratie moet ik vervolgens ook nog wat werkbladen kopiëren die meerjarig doorlopen. In de administratie van de gezamenlijke huishouding met Vriendin zit namelijk ook een tabblad met alle meterstanden van gas, water en elektra, en een tabblad met de berekeningen van onze maandelijkse bijdrage aan de gezamenlijke huishoudrekening.

In principe werk ik de administraties ieder weekend bij door de transacties te downloaden bij de bank en die te importeren. De eerste keer in het nieuwe jaar is dat altijd even opletten. Want de boekingen tot en met 31 december van het voorgaande jaar moeten in de oude administratiespreadsheet verwerkt worden, en de boekingen vanaf 1 januari moeten in de nieuwe administratiespreadsheet verwerkt worden. Dat vraagt eenmalig even wat handmatig knippen en plakken, maar dat is dus gelukkig maar één keer per jaar.

Beleggingen

Voor mijn beleggingen zijn er aan het einde van het jaar niet veel acties nodig.

  • Ik download altijd op 31 december of 1 januari de actuele rapportage bij mijn broker, en importeer die in mijn beleggingsspreadsheet. Dat is niet persé noodzakelijk, maar het maakt wel dat ik altijd rapportages per het einde van de kalenderjaren kan maken.
  • Daarnaast kijk ik altijd even naar de eindstanden en het rendement van verschillende indexes, zoals de AEX, S&P500 en MSCI World. Dat is vooral om te zien of het rendement van mijn portefeuille nog een beetje ‘de index volgt’.

Bij de bank

Ik betaal mezelf eerst. Zodra mijn salaris binnenkomt vindt er automatisch een groot aantal boekingen plaats. Naar de gezamenlijke huishoudrekening voor mijn bijdrage aan de hypotheekaflossing en aan de huishoudpot. Naar mijn beleggingsrekening voor de maandelijkse inleg. En naar mijn bufferspaarrekening voor de vulling van mijn potjes . Ook hebben we een paar maandelijkse boekingen voorgeprogrammeerd staan vanaf de gezamenlijke huishoudrekening, de bijdrage aan onze VVE en het abonnement voor de Uitlaatservice voor Hondje.

  • Als onderdeel van de Eindejaarschecklist controleer ik altijd even of alle automatische boekingen voor het komende jaar goed voorgeprogrammeerd staan, en voer indien nodig aanpassingen door.
  • Eentje ijlt er altijd na. Pas na de salarisbetaling van januari kan ik, op basis van de nieuwe nettosalarissen, de maandelijkse bijdrage aan de gezamenlijke huishouding berekenen voor Vriendin en mijzelf. Daar moet ik dan eind januari nog een maandelijkse overboeking voor aanmaken.
  • Ook controleer ik even of ik mijn bankafschriften en creditcardafschriften keurig voor elke maand gedownload heb, en heb opgeborgen in mijn digitale archief.

Die berekening van de huishoudbijdrage is overigens simpeler dan het klinkt. Ik vul onze beider netto salarissen in op het werkblad in de spreadsheet, en deze berekent automatisch wat we allebei moeten betalen. In ons samenlevingscontract hebben we afgesproken dat we de huishouding naar draagkracht betalen, gedefinieerd als naar verhouding van onze netto-salarissen. Niet-reguliere uitgaven als meubels en andere inventaris voor het huis, vakanties én de aflossing van de hypotheek doen we 50/50. Vakanties en inventarisaankopen verrekenen we altijd apart, die gaan niet uit het reguliere huishoudbudget. De maandelijkse aflossingen heb ik daar wel in verwerkt.

Eindejaarsschoonmaak

Verder doe ik aan het eind van het jaar altijd ook een ‘grote schoonmaak’ van mijn archieven. Ik ga door het archief op mijn server heen om te kijken of er dingen weg kunnen. Maar ook mijn kast in de werkkamer wordt helemaal leeggehaald en doorgelopen op dingen die weg kunnen. Papieren gaan door de shredder. Met een opgeruimde administratie, een opgeruimd hoofd, en een opgeruimde kast, aan het nieuwe jaar beginnen.

Vroeger scande ik aan het eind van het jaar ook alle papieren die binnengekomen waren gedurende het jaar. Dat is nu niet meer nodig. Veruit het meeste komt al digitaal binnen, en wordt ook meteen digitaal gearchiveerd. De enkele brief die er nog op papier binnenkomt wordt tegenwoordig meteen na binnenkomst al gescand en gearchiveerd. Dat is dus geen eindejaarsklusje meer.

Overigens zal ik binnenkort nog eens wat uitgebreider schrijven over mijn digitale archief, ik krijg er af en toe vragen over.

Kwartaalstanden

Het einde van het jaar is ook het einde van het vierde kwartaal van het jaar. En aan het eind van elk kwartaal werk ik mijn Financiële Dashboard bij en schrijf ik een kwartaalbericht. Dat doe ik dus ook aan het einde van het jaar.

Wat staat er niet op mijn Eindejaarschecklist?

Wat ik zelden doe aan het einde van het jaar: Kijken of ik ergens kan overstappen om goedkoper uit te zijn. Dat doe ik gedurende het jaar, als abonnementen bijna aflopen of er een specifieke aanleiding voor is. Zo heb ik in november naar mijn zorgverzekering gekeken en ben ik overgestapt naar AnderZorg. En eerder dit jaar heb ik onze andere verzekeringen bekeken en zijn we overgestapt naar een andere verzekeraar.

Heb jij een lijstje voor het einde van het jaar?

De minst onsympathieke grootbank?

Een tijdje geleden keek ik naar mijn verzekeringen. En trok ik conclusies over mijn huisbank, de Rabobank. Nog geen 10 jaar geleden waren mijn financiën volledig in hun handen. Ik had er een betaalpakket met lopende rekening, spaarrekening, en creditcard. Ex en ik hadden er onze woekerhypotheek. Ook mijn beleggingen en al mijn verzekeringen waren er ondergebracht. Maar hoe verder ik mijn situatie optimaliseer, hoe minder er voor ze overblijft. Nu hebben ze alleen nog maar mijn betaalpakket. Hoe lang nog?

In 2017 schreef ik ook al twee keer over mijn relatie met mijn bank, naar aanleiding van een onderzoek dat destijds gehouden was naar de (kleine) verschillen tussen betaalpakketten bij de de banken. Sindsdien is er weinig veranderd aan mijn eisen ten aanzien van mijn persoonlijke betalingsverkeer.

Dienstverlening

De kerndiensten die ik afneem zijn eigenlijk de volgende:

  • Een standaard betaalrekening met pinpas. Dit is de rekening waarop mijn salaris binnenkomt.
  • Een aan deze betaalrekening gekoppelde spaarrekening die ik gebruik als ‘kleine buffer’. Belangrijkste eis voor mij is dat, indien nodig, het geld meteen op de lopende rekening kan staan.
  • Een creditcard, een MasterCard of Visacard (want die worden op de meeste plekken geaccepteerd). Op deze creditcard moet een limiet van minimaal € 2.000 mogelijk zijn. Wij huren regelmatig een auto, want die hebben we zelf niet. Daarvoor wordt dan een borg van € 750 gereserveerd, dat doe ik altijd op de creditcard. Dat wordt, als ik naar mijn creditcardbestedingen kijk, lastig als mijn limiet maar €1.000 is.

Ik gebruik maar één bankrekening. Sommige mensen hebben verschillende rekeningen voor vaste lasten en variabele lasten en ook nog voor allerlei potjes, maar dat vind ik overbodig. Bij de meeste banken kost iedere rekening gewoon maandelijks geld. Bij mij lopen alle transacties via mijn ene betaalrekening, en onderscheid in potjes en verschillende lasten maak ik wel in mijn administratiespreadsheet. Ook Vriendin en ik hebben samen maar één betaalrekening. Veel overzichtelijker, veel flexibeler, en goedkoper.

Deze drie diensten zou ik misschien ook afzonderlijk van verschillende partijen af kunnen nemen. Dat is vooral lastig voor de kleine bufferrekening en mijn eis dat ik geld daarvandaan onmiddellijk op mijn lopende rekening wil zien. Voor de creditcard is het zeer zeker mogelijk om deze los te koppelen. Maar ik vraag me wel af of het daar goedkoper van wordt. En deze dingen bij elkaar in één pakket geven ook wel gemak.

Eisen en Wensen

En verder heb ik de volgende eisen en wensen:

  • De dienstverlener moet beschikken over een goede online omgeving inclusief app. Idealiter hoef ik voor geen enkele dienst naar een kantoor dat ver weg zit en nooit open is.
  • Ik moet er mijn boekingen kunnen downloaden om te verwerken in mijn administratie. Liefst met zo uitgebreid mogelijke informatie, bijvoorbeeld over hoe ik betaald heb.
  • De dienstverlener moet onderdeel zijn van het Nederlandse instant payments systeem. Ik wil dat mijn boekingen zoveel mogelijk direct op de tegenrekening staan, 24 uur per dag, 365 dagen per jaar. Gemak went snel….
  • De dienstverlener moet iDeal betalingen aanbieden. Want dat is, samen met mijn creditcard, de voornaamste manier waarop ik betaal bij online bestellingen.
  • De bank moet vallen onder het Nederlandse depositogarantiestelsel [link]. Ik weet dat er ook in andere Europese landen vergelijkbare garantiestelsels zijn, maar het ene EU-land is het andere niet, en communiceren in Nederland en in het Nederlands is toch net wat eenvoudiger…
  • Ik wil de mogelijkheid hebben om contactloos te betalen, en liefst ook kunnen betalen met mijn mobiele telefoon. Voor mij betekent dat op dit moment: Apple Pay. Het merendeel van mijn betalingen is al jarenlang contactloos, en in de maanden voorafgaand aan corona was het merendeel van de betalingen zelfs via Apple Pay.
  • Verder wil ik rood kunnen staan. Die optie heeft mijn huidige bankrekening ook. Ik heb ‘m al jaren niet meer nodig gehad (en het kost me nu dus ook niets), maar het is wel fijn dat het kan, en dat ik niet ineens een onverwachte of in de tijd verschoven incasso mis. Het is voor mij de ‘verzekering’ op mijn zeer strakke liquiditeitsmanagement.
  • En tenslotte heb ik liefst zo laag mogelijke kosten voor betalingsverkeer in het buitenland. Alhoewel ik daar ook graag met creditcard betaal, zijn er veel landen waar contant geld nog hoger gewaardeerd wordt dan in Nederland.
  • En dat alles uiteraard niet al te duur.

Analyse

Als je dan de verschillende betaalrekeningen met elkaar gaat vergelijken, dan is vooral duidelijk dat de verschillen nog steeds niet zo heel groot zijn. Kijk ik naar mijn eisen en wensen, dan zorgt vooral de wens om met mijn mobiel te betalen, in combinatie met de wens om aangesloten te zijn op het Instant Payments systeem voor beperkingen. En dan nog maak je niet ‘even snel’ een vergelijkende tabel. Want de meeste banken hebben meerdere pakketten…

Als ik de informatie van deze website combineer met het DNB-register zijn er 9 banken die onder het Nederlandse depositogarantiestelsel vallen en ook deelnemen aan Instant Payments. Dat zijn Rabobank, ABN AMRO, ING, SNS, ASN, Bunq, Knab, Regiobank, en Triodos. Kijk ik dan weer naar de partijen die Apple Pay aanbieden dan blijven er al veel minder over: Rabobank, ABN AMRO, ING, en Bunq.

Dat is nog steeds een behoorlijke stapel om uit te kiezen. Rabobank heeft bijvoorbeeld drie betaalpakketten. ABN AMRO heeft er eentje, die je modulair kunt uitbreiden. Dat model wordt ook door ING en Bunq gehanteerd.

Overigens viel Bunq voor mij meteen af. Hun website staat vol met hippe kleurtjes waar ik duizelig van werd. En nog duizeliger werd ik toen ik hun tarieven zag. Tussen de € 8 en € 17 per maand, afhankelijk van het gekozen pakket. Dat heeft niks meer met bankieren te maken, dat maakt het een ‘fashion statement’ of een ‘lifestyle choice’. De klanten van Bunq zijn vast mensen die ook hun beleggingen uitkiezen op basis van de hipheid van de app. Dat is misschien iets voor hippe millennials maar niet voor Opa Geldnerd. En als ik naar de kosten kijk, dan zouden de meeste millennials zich ook nog eens achter de oren moeten krabben… Tenzij je heel klef met z’n tweetjes een betaalpakket neemt. Dan vallen de kosten wel weer mee. Maar ja, wie doet dat nog? Het lijkt me erger dan in gemeenschap van goederen trouwen op een echtscheiding afhobbelen, zeg ik als ervaringsdeskundige.

En dan ben ik dus eigenlijk gewoon terug bij de oude dinosaurussen grootbanken. Toch nog maar eens mijn situatie op een rijtje en de kosten uitgewerkt.

Dinosaurusvergelijking

Rabobank heeft drie betaalpakketten. De goedkoopste is het Rabo Directpakket van € 1,70 per maand. Maar daar zit geen creditcard bij in. Dat begint bij het Rabo Basispakket van € 3,10 per maand, maar daar is de standaard limiet op de creditcard € 1.000. En dat vind ik te weinig, zoals ik eerder in deze blogpost beschreven heb. Maar als ik de voorwaarden doorlees, zie ik dat de limiet gewijzigd kan worden. Er staat helaas niet bij of dat omhoog kan, of alleen omlaag…

Zelf heb ik momenteel het Rabo Totaalpakket. Dat heb ik al jaren en dat kost inmiddels € 5,00 per maand. Met creditcard met een bestedingslimiet van €2.500 per maand, met extra betaalpas die ik niet nodig heb op aanvraag, en met 25% korting op de Doorlopende Reisverzekering van Interpolis die ik vorig jaar heb opgezegd. En ja, ik kan wereldwijd kosteloos geld opnemen. Maar voor dat voorrecht betaal ik dus € 1,90 per maand. Bij het Rabo Basispakket betaal je geen extra kosten bij betalingen in Euro’s, en in vreemde valuta betaal je voor betalen met je betaalpas 1,2% koersopslag, bij betalen met je creditcard 2,0% koersopslag, en bij opname van contant geld met een betaalpas € 3,50 + 1,2% koersopslag. Voor die ( 12 x € 1,90 = ) € 22,80 per jaar kan ik best veel transacties buiten de Eurozone doen, ook voor corona haalde ik dat meestal niet…. Maar het is ook een gevoelskwestie. Als ik eerlijk ben naar mijzelf dan vind ik dat ik een wereldburger ben die dus overal gemakkelijk wil kunnen betalen. Ook al kom ik in de praktijk zelden buiten mijn bubbel van vijf bij vijf kilometer in het westen van Nederland.

Dan ABN AMRO. Mijn basisvoorziening van een betaalrekening met één bankpas kost daar € 1,70 per maand. Maar ik wil ook een spaarrekening en een creditcard. De spaarrekening lijkt gratis te zijn (al kan ik dat nergens expliciet vinden), je hebt er wel een tegenrekening (betaalrekening) bij ABN AMRO voor nodig. Creditcard zou daar nog eens € 1,70 per maand kosten. Dan heb ik blijkbaar een standaard Mastercard met een limiet van € 2.500. Voor € 3,90 per maand heb je een Goldcard. Maar de voordelen die dat biedt zijn vooral aantrekkelijk voor reizigers. Aflevergarantie, een Bagagevertragingsverzekering, een Vluchtvertragingsverzekering, en diverse autohuurverzekeringen. En reiziger, dat voel ik me wel (zie Rabobank) maar doe ik niet zo vaak…. Het lijkt er dus op dat ik bij de ABN voor € 3,40 per maand klaar kan zijn.

Maar… De gezamenlijke rekening van Vriendin en mijzelf staat al bij ABN AMRO. Dat is voor mij eigenlijk een reden om daar niet ook mijn persoonlijke rekening onder te brengen. Zo is er altijd een achtervang als bij één van de twee een probleem ontstaat. Maar het standaard downloadbestand van de ABN bevat veel minder informatie dan het downloadbestand van de Rabobank. En als ik het zo bekijk is dat niet eenvoudig op te lossen, ook als ik een van de andere downloadformats ga gebruiken die de ABN aanbiedt. En ook bij ABN AMRO is betalen in het buitenland (buiten de Eurozone) niet gratis. Geld opnemen via de geldautomaat kost met je Betaalpas € 2,25 + 1,2% valutakoersopslag per keer. Betalen via de betaalautomaat kost met je Betaalpas € 0,15 en 1,2% valutakoersopslag per keer. Met de creditcard kost dit 2,0% valutakoersopslag per keer.

En tenslotte de ING. Daar word ik bij voorbaat al narrig van. Het is de bank waar ik de meeste klachten over hoor in mijn omgeving. Het is ook de bank die het langste de TAN-codes gebruikt, een inmiddels zééééééééér achterhaalde manier van beveiligen. Het is ook de bank waar ik het afgelopen jaar het meeste gedonder mee heb gehad in mijn administratiespreadsheet. Maar goed, laat ik proberen rationeel en objectief te zijn.

ING heeft het Oranjepakket van € 1,70 per maand. Je gaat bijna denken dat die drie grote banken dat afgesproken hebben… Je kunt ‘m ook voor € 1,35 per maand krijgen, dan betaal je € 0,80 per opname bij de geldautomaat. Nu doe ik dat minder dan één keer per jaar, dus die korting is mooi meegenomen. Een spaarrekening is gratis. De standaard creditcard met een limiet tot € 5.000 kost € 1,55 per maand. En buiten de eurozone kost betalen je 1,2% koersopslag met je betaalpas en 2,0% koersopslag met je creditcard. Vreemde valuta opnemen in het buitenland kost € 2,50 + 1,20% koersopslag. Allemaal redelijk eenvoudig. Bij de ING kan ik dus voor € 2,90 per maand klaar zijn.

Nu kan ik natuurlijk ook nog gaan voor een Rabopakket zonder creditcard. Dan moet ik die creditcard apart regelen. Maar tenzij ik de creditcard neem bij de Bijenkorf, of lid word van de ANWB, is dat eigenlijk altijd duurder dan een compleet pakketje bij een bank.

Emoties

ING voor € 2,90, Rabobank voor € 3,10 (mits ik inderdaad de creditcardlimiet kan verhogen), of ABN AMRO voor € 3,40 per maand. Alle drie goedkoper dan de € 5,00 per maand die ik nu betaal voor het Rabo Totaalpakket. En dan wint toch weer de emotie. Spreiding van risico houdt me weg bij ABN AMRO, en ING vind ik het minst sympathiek van de drie, ze hebben bij mij echt een imagoprobleem.

Blijft over: de Rabobank. De minst onsympathieke grootbank? Misschien dat ik nog wel een pakketstap terugzet, van het Totaalpakket naar het Basispakket, en daarmee € 22,80 per jaar bespaar. Maar daarmee neem ik ook een beetje afscheid van mijn zelfbeeld als kosmopolitische wereldburger. Ik wacht nog even, denk ik…

Hoe emotioneel ben jij in jouw bankzaken?

Pak je hypotheek aan!

  • Berichtcategorie:Wonen

Op 25 mei publiceerde ik een blogpost over het omkeerpunt van onze hypotheek, het punt waarop onze extra aflossing inclusief sneeuwbal groter werd dan onze reguliere rente en aflossing. Tot mijn verbazing explodeerde het bezoekersaantal van mijn blog. Verbazing, want ik schrijf niet op een manier waarmee ik zo hoog mogelijk wil eindigen bij Google. Ik schrijf gewoon zoals het in me opkomt. Maar op één of andere manier werd deze blog opgepikt en kwamen er in twee dagen meer dan 30.000 unieke bezoekers. En kwamen er veel reacties en mailtjes.

En daarbij viel me iets op. Ik kreeg de nodige verhalen te lezen over de persoonlijke hypotheeksituatie van mensen. Zelf heb ik ook zo mijn ervaringen. Maar hier kreeg ik verhalen van mensen die het gevoel hebben dat ze vastzitten. Dat de hypotheek als een blok aan het been voelt. De weg naar financiële vrijheid blokkeert.

Dat herken ik wel. Voor vrijwel alle mensen is de aankoop van een huis de grootste uitgave die ze ooit doen. De hypotheek de grootste schuld die ze ooit aangaan. En meestal maar één keer, of in elk geval maar een paar keer in je leven. Met vaak lange tussenpozen, en veranderende regelgeving. Niet zo heel gek dus dat we ons daar onzeker door voelen, en niet altijd zo heel goed weten waar we ‘ja’ tegen zeggen en voor tekenen. En onze eigen behoeften veranderen ook. Bij de aankoop van Geldnerd HQ in 2016 stond ik heel anders in het leven dan bij de aankoop van mijn appartement samen met Ex in 2001. Vond ik financieel hele andere dingen belangrijk. Om over de aankoop van mijn eigen appartement in 1997 maar te zwijgen. Ik heb de hypotheekofferte toen niet echt gelezen. Men zei dat het kon en ik tekende bij het kruisje.

Er werd in de reacties op mijn blogpost regelmatig om mijn advies gevraagd. Dat vind ik bijzonder. Ik ben ook maar een gewone Nederlander die schrijft over z’n financiële levensreis, en probeert zich in de dingen te verdiepen en niets te doen dat ik niet begrijp. Wel vind ik het heel fijn dat mensen geïnspireerd raken door mijn blog! Maar ik kan en mag mensen geen advies geven. Dat mag alleen een financieel adviseur die zich kan verdiepen in jouw persoonlijke situatie. En dat ben ik niet.

Maar er is wel hulp. Hulp om te bepalen of het de moeite loont om je rente open te breken, te middelen, de hypotheek over te sluiten, of andere veranderingen door te voeren die je veel geld opleveren. Klein rekenvoorbeeld: stel jij betaalt nog 5,5% rente, € 1.300 per maand. Gangbaar op dit moment is 1,5%. Dat is minder dan € 360 per maand. Zelfs als je eenmalig honderden euro’s uitgeeft aan hypotheekadvies, dan heb je dat zo terugverdiend. En met het verschil ga je extra aflossen. Dan haal je mij nog in.

Lees vooral eens een keer de stukken die bij je hypotheek horen echt goed door. Google op de naam van de hypotheek, en Google ook de termen die je niet kent of niet begrijpt. Google op wat je wilt onderzoeken, bijvoorbeeld ‘hypotheek oversluiten’. Lees de blogs van mijzelf en anderen die over hun hypotheek schrijven. Vorm je eigen beeld. Het is echt niet zo eng als het lijkt.

En maak eens een afspraak met jouw hypotheekverstrekker. Zij hebben een zorgplicht, en moeten jou regelmatig adviseren of jouw hypotheek nog wel bij jou en jouw situatie past. Vraag hen eens of je jouw hypotheek kunt oversluiten en op die manier sneller kunt aflossen? Of wat het kost om de rentetermijn open te breken en wat jou dat oplevert?

Maak ook eens een afspraak met een onafhankelijk hypotheekadviseur. Denk daarbij aan zoiets als de Hypotheker of Hypotheekshop, dat soort ketens (geen aandelen, geen affiliate links). Leg ze jouw situatie voor, en vraag hoe het beter en goedkoper kan. Zij kunnen hypotheken van verschillende aanbieders naast elkaar zetten. Verwijs ze rustig naar mijn blog (dat hebben al meer lezers gedaan). Nogmaals: laat je niet afschrikken als het een paar honderd euro kost voor advies. Met wat je kunt besparen heb je dat zo terugverdiend. En haal je mij inderdaad nog in!

Ga jij jouw hypotheek aanpakken?

Irrationele beslissingen

De weg naar financiële vrijheid is geplaveid met gevechten tegen je gevoel en je onderbuik. FOMO (Fear Of Missing Out) en YOLO (You Only Live Once) zijn twee voorbeelden van menselijke emoties die je veel geld kunnen kosten. Mijn eigen beleggingsblunders vallen ook in die categorie. Hebzucht komt je duur te staan. Soms vind ik mijn onderbuik dan wel weer een goede raadgever. Als iets slecht voelt, dan doe ik het niet. Ik wil iets rationeel begrijpen en het moet ook goed voelen.

En soms weet ik het gewoonweg niet. Zoals deze week. Ik heb nog een vrij-opneembare-spaarrekening-met-hoge-rente, die ik gebruik als rekening voor mijn buffer. De rekening is bij een andere bank dan waar ik mijn lopende rekening aanhoud. Nu is dat ‘hoge-rente’ natuurlijk relatief. De rente was ‘vroeger’ relatief hoog. Nu is ‘ie nog steeds 8 keer de rente bij mijn ‘lopende bank’ (0,25% versus 0,03%), maar dat is nog net het verschil tussen ‘niets’ en ‘helemaal niets’. Tot nu toe heb ik dit jaar € 45 aan rente opgebouwd, dat zou dus ongeveer € 67,50 zijn voor het hele jaar. Dat is, in een gemiddeld jaar met 7% rendement, de equivalent van € 1.000 extra in mijn beleggingsportefeuille.

Afgelopen weekend heb ik een bedrag van mijn bufferrekening overgemaakt naar de lopende rekening. Iets met liquiditeit gladstrijken en geplande uitgaven voor de tuin. En toen gebeurde er iets dat mijn onderbuik triggerde. Het geld verscheen maandag niet op mijn lopende rekening. Maar pas dinsdagochtend. En dat ergert mij. Mijn verwachtingspatroon anno 2018 is hoger dan dat. Ik weet dat het, door trage ontwikkelingen bij grote systemen als het bankwezen, nog even duurt voordat het een kwestie van seconden is. Maar ‘op-zaterdag-de-boeking-doen-en-op-dinsdagochtend-om-09.00-uur-het-geld-op-de-rekening-zien’ voelde wel erg slecht. En toen bedacht ik me: zolang de rente zó laag is, waarom haal ik dat geld dan niet gewoon terug naar de huisbank? Want die paar tientjes maken het verschil niet.

Volkomen irrationeel, ik weet het. Want 10 jaar die 6 tientjes is wel weer een leuk bedrag. Maar nogmaals, ook weer niet meer dan nu € 1.000 extra op de beleggingsrekening zetten met een voldoende lange tijdshorizon. Eén nadeel van het terughalen kon ik al wel verzinnen. Het geld is dan makkelijker toegankelijk, de drempel om aan de buffer te komen wordt wel lager. Maar dat is ook het enige bezwaar dat ik op dit moment kan verzinnen.

Dat we niet denken dat mensen die financiële onafhankelijkheid nastreven, geen financiële problemen hebben… Het zijn andere problemen, dat wel.

Hoe ga jij om met emoties rond je financiën?

Wisselen van Bank? (2)

Goed, ik heb de bankdiensten die ik gebruik op een rijtje gezet. En dan…? Het rapport uit mijn eerdere blogpost vergelijkt de betaalrekeningen van de Nederlandse banken op 35 kenmerken. Gemiddeld komen er 22 van de 35 eigenschappen overeen.

Dat is best wel veel. Hoeveel concurrentie is er dan nog? Als je het positief benadert, kun je zeggen dat de meeste Nederlandse banken een erg compleet pakket aanbieden. Als ik de rekeningen leg langs de lijst met diensten die ik belangrijk vind, dan wordt eigenlijk alles wel door alle banken aangeboden. Dat is dus niet onderscheidend. Een compleet pakket bij één bank, dat vind ik wel belangrijk.

Prijs

Prijs dan maar? Ook daar zijn de verschillen niet heel erg groot. Bij de meeste banken heb je een basispakket voor € 20 – 35 per jaar. Als je echt voor het goedkoopste wilt gaan, kan dat een relevant criterium zijn. Maar voor mij telt dat minder.

Principes

Dan blijft er nog maar één criterium over, volgens mij. Principes. Heb ik principiële redenen om wel of niet voor de ene of de andere bank te kiezen. De oorzaak voor deze hele exercitie was mijn ergernis over de reclame van de Rabobank, die pretendeert alle wereldproblemen op te lossen maar ondertussen ook maar gewoon een dertien-in-een-dozijn-graaibank is.

Als je hecht aan ‘lokaal’, dan kun je gaan voor de Regiobank. Maar die biedt weer geen creditcard, en dat vind ik essentieel. En het is ook maar gewoon een onderdeel van de Volksbank, voorheen SNS, één van de banken die in de afgelopen financiële crisis door de overheid gered moest worden.

Ga je voor (min of meer) ‘ethisch’, dan heb je twee keuzes. ASN Bank of Triodos. Maar ook die laatste biedt weer geen creditcard. En hoe principieel ben ik nou eigenlijk?

Conclusie

Voorlopig blijf ik maar even zitten waar ik zit. Ook omdat ik geen zin heb om mijn spreadsheet weer te verbouwen voor het importeren van de gegevens van weer een nieuwe bank. Maar echt gehecht ben ik niet meer aan ‘mijn’ bank.

Heb jij nog argumenten voor mij om toch wel of niet over te stappen?