Geldnerd.nl

Bloggen over persoonlijke financiën

Page 2 of 47

Wie wat bewaart… (Dashboard deel 2)

Een hele tijd geleden schreef ik over mijn wens om een integraal dashboard te ontwikkelen, om daarin de ontwikkelingen rond mijn financiële positie bij te houden. Vervolgens is het een hele tijd stil geweest. Deels omdat het ‘denken’ nog niet af was, en ook omdat andere dingen (waaronder de tuin) en het mooie weer van de afgelopen maanden steeds voorrang hadden. Ik heb maandenlang nauwelijks naar mijn spreadsheets omgekeken, behalve om ze bij te werken. Verwaarloosd werden ze…

Vervolgens kregen andere dingen prioriteit. Ik stapte over van Alex naar Binck. Die impact viel mee, 2 kleine veranderingen en mijn beleggingsspreadsheet importeerde probleemloos. Maar ik had nog een wensenlijstje, ik wilde graag het orderoverzicht en de transactie-overzichten automatisch converteren naar mijn beleggingsspreadsheet. Daar heb ik ooit een experimentele spreadsheet voor gebouwd, maar die had nog veel gebreken. Tijd voor een nieuwe poging. En zo gezegd, zo gedaan. Natuurlijk moest het allemaal weer mooier en grootser en meeslepender, met een automatische koppeling met mijn beleggingsspreadsheet om de lijst met fondsen samen te stellen en dat soort dingen. Maar het is me gelukt, en nu kan ik weer met één druk op de knop mijn transacties bij Binck omzetten in het format dat mijn beleggingsspreadsheet nodig heeft. Ik schat in een uurtje of 10 werk, en het spaart me toch zeker 1 minuut per transactie. Reken maar uit hoeveel transacties ik nodig heb voordat deze spreadsheet een positieve businesscase heeft. Het is hobby, en levert in elk geval meer op dan sudoku’s invullen of een ander soort puzzels maken….

Maar toen die spreadsheet af was, werd het toch wel tijd om eens verder te gaan met mijn integrale dashboard. De beoogde ‘sluitsteen‘ van mijn stelsel van financiële spreadsheets. Eén spreadsheet om allen te regeren, Eén spreadsheet om hen te vinden, Eén spreadsheet die hen brengen zal en in duisternis binden. Zoiets. Ik vind ‘m belangrijk, dus.

Het denken over het Dashboard heeft zich wel verder ontwikkeld. Een aantal hoofdpunten:

  1. Ik wil aan het einde van elk kwartaal automatisch een stand van zaken opnemen in het Dashboard. Ook wil ik een stand van zaken opnemen net voor en net na belangrijke gebeurtenissen met grote impact op mijn netto waarde en/of vermogenssamenstelling (zoals het moment dat we ons huis overgedragen kregen).
  2. De begindatum van het Dashboard wordt 31 december 2012. Dat is de datum waarop ik mijn voormalige appartement overgedragen heb aan Ex, waarmee de echtscheiding helemaal was afgerond. Op dat moment begon mijn eigen vermogensopbouw.
  3. Ik merkte dat ik mijn saldi van de spaarrekeningen moest reconstrueren. Die heb ik, behalve per einde jaar, niet apart vastgelegd. Maar: Wie wat bewaart die heeft wat. Ik heb al mijn financiële boekingen sinds 2003 bewaard, dus samen met de eindstanden van de jaren (die ook op de fiscale jaaroverzichten staan) was dat een fluitje van een cent.

Grafieken

Verder neem ik in het Dashboard ook een aantal grafieken op, die ik kan gebruiken voor mijn kwartaalupdates. Ik bouw daarbij een aparte ‘Anonimiseer’ macro. Daarmee kan ik met één druk op de knop bijvoorbeeld de bedragen op de Y-as van een grafiek verbergen. Dan hoef ik ze niet meer handmatig te ‘vervagen’ voordat ik de plaatjes op mijn blog zet. Ja, ik blijf selectief in het publiceren van mijn cijfers. Ik heb voor de eerste versie van het Dashboard in elk geval de volgende grafieken in gedachten:

  1. Eigen Vermogen per vermogenscomponent (contanten, beleggingen, stenen)
  2. Eigen Vermogen per vermogenscomponent (contanten, beleggingen, stenen) in de tijd uitgezet
  3. Totaal Eigen Vermogen in de tijd uitgezet

Indicatoren

Daarnaast zijn er diverse indicatoren die ik automatisch wil laten berekenen, en ook door de tijd wil kunnen volgen:

  1. Allereerst natuurlijk de stand en de groei (absoluut en in procenten) van mijn eigen vermogen. Naar het voorbeeld van TwoPennies ga ik dat doen in 2 varianten, namelijk exclusief en inclusief mijn reserveringen.
  2. De groei van mijn Eigen Vermogen valt ook uiteen in twee componenten. Ten eerste, wat heb ik (in absolute zin en procentueel) toegevoegd aan mijn Eigen Vermogen vanuit mijn inkomen (het spaarbedrag / spaarpercentage)? Ten tweede, wat is het rendement op mijn beleggingen en spaargeld?
  3. Verder wil ik ook mijn percentage Financiële Onafhankelijkheid (%FI) opnemen in het Dashboard. Dat vind ik een hele mooie indicator, die ik vond bij OntslaDeBaas. Dat bereken ik dan als passief inkomen gedeeld door cumulatieve kosten van de afgelopen 12 maanden. Het passief inkomen is gelijk aan de passieve cashflow plus het Safe Withdrawal Rate maal de waarde van de beleggingsportefeuille. Hiervoor ga ik voorlopig 3,0% als Safe Withdrawal Rate gebruiken. Maar ik maak er wel een veldje voor in mijn instellingen, zodat ik dat desgewenst eenvoudig aan kan passen zonder dat ik in de macro-code moet gaan kruipen.

Er is nog het nodige te doen aan mijn Dashboard. En als die af is, dan is het weer eens tijd voor groot onderhoud aan mijn beleggingsspreadsheet.

Hoe is het met jouw spreadsheets?

Actief je banksaldo managen

Nog niet zo heel lang geleden schreef ik over het (financiële) hoogtepunt van de maand. En hoe er, heel snel na het ontvangen van mijn salaris, al vrijwel geen geld meer op mijn lopende rekening staat. Genoeg om gedurende de maand mijn rekeningen en lopende uitgaven te betalen.

Ook eerder heb ik daar wel eens over geschreven: het sturen op mijn liquiditeit. Daar heb ik, heel simpel, twee doelen mee. Ten eerste ervoor zorgen dat ik altijd aan mijn financiële verplichtingen kan voldoen. Zoveel mogelijk vaste lasten gaan via automatische incasso, en waar mogelijk heb ik die aangepast zodat ze plaatsvinden in de dagen nadat mijn salaris is gestort. Dat proces wordt geholpen door mijn werkgever, die altijd op de 24e van de maand het salaris uitbetaalt (en eerder als dat in een weekend of op een feestdag valt). Rekeningen worden altijd zo snel mogelijk klaargezet voor betaling in mijn internetbankieren. Vaak ook meteen betaald, maar soms plan ik een betaling bewust op een later moment als dat in de liquiditeit beter uitkomt. Maar ik betaal altijd voor de uiterste betaaldatum. Dat voorkomt incassokosten en gedoe. En als de rekening gepland staat in mijn internetbankieren, dan heb ik er geen omkijken meer naar. Dat soort dingen doe ik op mijn wekelijkse finance-moment.

Het tweede doel van het sturen op liquiditeit: Zorgen dat mijn geld maximaal voor mij aan het werk is. Het is zonde als geld niks staat te doen. Het moet bezig zijn om rekeningen te betalen. Of, nog liever, het moet bezig zijn om extra geld voor mij te verdienen. Vroeger door rente te vangen op een spaarrekening, maar tegenwoordig door belegd te zijn, recht op dividend te geven, of door mijn maandlasten te verlagen door het versneld aflossen van de hypotheek. Dat zijn allemaal dingen waar het geld niet aan toekomt als je het op je lopende rekening laat staan. Tegenwoordig stuur ik er dus bewust op dat daar zo min mogelijk geld op staat.

En eigenlijk vind ik doel 2 (geld aan het werk) veel belangrijker dan doel 1 (voldoen aan verplichtingen). Want doel 2 is ‘voor mezelf’. Vandaar ook het principe ‘betaal jezelf eerst’. Vandaar dus ook dat het geld voor mijn beleggingen, de spaarrekening en de aflossing van de hypotheek als eerste betaald worden, zodra het salaris binnengekomen is.

Toen ik de eerdere stukjes schreef kon ik dat nog niet goed illustreren met een plaatje. Maar afgelopen week zat ik weer een beetje te pielen met mijn administratie-spreadsheet. Ik merk dat, nu de basisfunctionaliteit goed op orde is, dat ik steeds meer aandacht besteed aan rapportages. Hoe sta ik ervoor? En zo had ik al een tijdje de wens om een aantal grafieken in te bouwen. Want plaatjes zeggen meer dan 1.000 woorden. Eén van de grafieken die ik ingebouwd heb toont het saldo van mijn lopende rekening door de tijd. En die grafiek laat mooi zien wat het effect is van mijn sturing op mijn banksaldo. Een korte hoge piek in de laatste week van de maand, als op de 24e mijn salaris op mijn bankrekening binnenkomt. Maar het gros van dat geld is vrijwel meteen weer weg. Wat overblijft neemt in kleine stapjes af gedurende de maand. En zo herhaalt zich dat.

Ter vergelijking heb ik diezelfde grafiek ook nog even gemaakt voor 2008 (want ik houd mijn uitgaven immers al bij sinds 2003). Daar zie je dat ik gemiddeld genomen een veel hoger en grilliger saldo op mijn bankrekening aanhield. Terugkijkend was ik toen nog best wel naïef, al hield ik alles al wel gedetailleerd bij. Maar onder controle was het nog niet echt, aan de rode pixels onderaan kun je zien dat mijn saldo soms ook nog wel ‘onder nul’ stond. Rood staan, wat een gruwel!

Hoe ziet een grafiek van jouw banksaldo er ongeveer uit?

Geachte AFM (4) – eerste reactie

Gisterenavond na thuiskomst vond ik ‘m in mijn mailbox. De eerste reactie van de AFM op mijn brief. En (en dat had ik eigenlijk wel verwacht) het is een teleurstelling. Een standaardmail met enkele verwijzingen naar Q&A’s en nieuwsberichten op hun site. Inclusief vage ambtenarentaal dat ‘er geen signalen zijn dat’ enzovoorts. Ik neem ‘m hieronder integraal over, dan kunnen jullie meelezen.

Geachte heer <Geldnerd>,

Bedankt voor uw brief van 12 augustus 2018. Graag geven wij u een beknopte toelichting op de PRIIPs-regelgeving in combinatie met de problematiek die u beschrijft.

Producten die niet meer beschikbaar zijn door ontbreken Essentiële-informatiedocument (Eid)

De kern van uw brief gaat over producten die niet meer beschikbaar zijn voor retailbeleggers. U schrijft dat deze producten niet meer aangeboden worden omdat de aanbieders het Eid niet in het Nederlands willen vertalen. In uw brief noemt u de Kamervragen die recent over dit onderwerp zijn beantwoord door minister Hoekstra van Financiën. In de beantwoording van deze Kamervragen worden ook een aantal van uw vragen en opmerkingen behandeld. Wij verwijzen u daarom opnieuw naar de publicatie van de beantwoording van de Kamervragen en dan specifiek naar het antwoord op de vragen 2, 3 en 4: Antwoorden Kamervragen over het bericht ‘Duizenden indextrackers afgesloten voor Nederlanders’.

De AFM heeft op 25 juli een nieuwsbericht gepubliceerd waarin dit onderwerp wordt behandeld. Dit nieuwsbericht kunt u via deze link bekijken: https://www.afm.nl/nl-nl/consumenten/nieuws/2018/juli/verpakte-beleggingsproducten-eid

De AFM heeft ook een veel gestelde vraag met antwoord toegevoegd aan de Q&A van PRIIPs over dit onderwerp. Deze vraag en het bijbehorende antwoord kunt u via deze link bekijken: https://www.afm.nl/nl-nl/professionals/veelgestelde-vragen/priips

Zowel in het antwoord op de Kamervragen als in de publicaties van de AFM kunt u lezen dat de vermindering van het aanbod van producten vooral gelegen is in het feit dat voor deze producten in het geheel geen Eid is opgesteld door de PRIIP-ontwikkelaar. Ook niet in een andere taal dan het Nederlands. Er zijn geen concrete signalen dat de vereiste vertaling van het Eid een obstakel is voor ontwikkelaars om de Nederlandse markt te betreden.

AFM gebruikt uw signaal voor het toezicht

Ook kritische geluiden op wet- en regelgeving en het toezicht van de AFM, zijn bij ons welkom. Meldingen of klachten kunnen ervoor zorgen dat bepaalde onderwerpen op de agenda van de AFM komen te staan en uiteindelijk leiden tot aanpassing van wet- en regelgeving. Uw melding wordt binnen de AFM doorgezet naar het Signalenteam. Lees meer over hoe de AFM werkt als er een melding wordt gedaan.

Met vriendelijke groet,

<naam>
Senior medewerker Contactcentrum & Eerstelijns Toezicht
Toezicht Service Centrum

Telefoon 0800-540 0540 (gratis)
E-mail <naam>@afm.nl

(tjemig, bijna drie jaar bloggen en dit is de eerste keer dat ik ‘block quote’ gebruik…)

Neem ik hier genoegen mee? Nee, natuurlijk niet! Want natuurlijk geeft de ambtelijke molen niet op bij het eerste teken van verzet. Het land zou in chaos en anarchie wegzinken als we dat zouden doen… Ik herken de strategie (want die hanteer ik zelf ook). Eerst een algemene reactie. Daarmee wordt 75% van de briefschrijvers al afgescheept, daar hoor je nooit meer iets van. Het is nu zaak om niet op te geven, en ons langzaam omhoog te werken door de ambtelijke molen. En ja, daar geniet ik van.

We gaan ons dus opwarmen voor de tweede ronde. In elk geval ga ik daarin aangeven dat ik graag een concreet en specifiek antwoord wil op de vragen die ik in mijn brief gesteld heb. Ook wil ik nog wat nader onderzoek doen naar de beschikbaarheid van een aantal cruciale ETFs in andere Europese landen. In de Slack-groep FIREnl hebben we onlangs geconstateerd dat de bijvoorbeeld VTI / VXUS nog wel beschikbaar zijn in Zwitserland, maar als er iemand is die informatie heeft over de beschikbaarheid in EU-lidstaten (want dat is Zwitserland niet), dan hoor ik dat ook graag.

Heb jij mijn brief ook verstuurd? En deze zelfde reactie ontvangen?

En wat vind jij als je deze reactie leest? Wat zou jij nog toevoegen aan de ‘tweede ronde’?

Mijn investeringsblunders

Prachtig blogje afgelopen week bij Cheesy Finance over beleggingsblunders. Het deed me denken aan de serie blogs die een tijdje geleden verschenen is over de lessen die we geleerd hebben als huiseigenaar. Leren van elkaars fouten, en ze delen zodat anderen ze niet hoeven te maken. Alhoewel ik ook besef dat mensen van nature eigenwijs zijn, en vooral denken ‘dat overkomt mij niet’….

Zelf heb ik in mijn leven ook het nodige leergeld betaald. Niet alleen met mijn hypotheken, maar ook met een woekerpolis. En met investeringen, ook al heb ik me nog nooit beziggehouden met sprinters, turbo’s en opties… In navolging van Cheesy Finance in deze blogpost dus mijn belangrijkste / duurste blunders op een rijtje.

Ik was er al vroeg bij met beleggen. Vanaf ongeveer mijn 12e werd er al af en toe spaargeld in een aandeel gestoken. Van ETFs en index trackers had toen nog niemand gehoord. Geen Binck, geen De Giro. Beleggen deed je bij je bank, en de orders gaf je telefonisch op, of mondeling in het bankkantoor tijdens openingstijden. Voordat jullie denken dat Opa Geldnerd sentimenteel wordt, dat mis ik allemaal niet. Ik ben erg gelukkig met de mogelijkheden die we anno nu hebben.

Op die leeftijd was duizend gulden (€ 450) veel geld, maar dat waren ongeveer wat ik in zo’n aandeeltje stak. Soms ging dat goed, bijvoorbeeld met DocData, een bedrijf dat machines maakte om CD’s te persen. En soms ging het gruwelijk mis. Zoals met TextLite, een bedrijf dat zaktelexen en lichtkranten zou produceren. Ze gingen in 1984 naar de beurs. En in 1990 spectaculair failliet. In de onderzoeken daarna kwam van alles aan het licht. Sjoemelende directeuren, onoplettende accountants, slapende commissarissen. Maar ik was mijn inleg kwijt. Hoeveel het was, weet ik niet meer precies. Ongeveer € 450, denk ik. Terugkijkend ook niet bepaald een breed gespreide portefeuille en zo. Dat was geen beleggen, maar speculeren.

Na mijn studie heb ik een tijdje te maken gehad met ‘insider trading’ bepalingen, in verband met het werk dat ik toen deed. Dat beperkte mijn mogelijkheden om te beleggen nogal, dus mijn activiteiten hebben toen even op een laag pitje gestaan. Ik werd pas weer meer actief aan het einde van de jaren negentig. Mooi op tijd om leergeld te betalen in de dotcom-crisis… Vanaf dat moment hield ik alles ook keurig bij in spreadsheets. Nog niet zo geavanceerd als de huidige, maar ik kan alles mooi terugvinden.

Zoals ik al schreef, ik heb me nog nooit beziggehouden met sprinters, turbo’s en opties. Gewoon aandelen en later beleggingsfondsen. Maar ook daar kun je mooie blunders mee maken.

Zo ben ik in 2000 bij de beursgang enthousiast ingestapt in NewConomy, de bijdrage van Maurice de Hond aan de internetbubbel in Nederland. Het internet was in opkomst en alles zou anders worden. Dus gekocht op € 10,50, en later nog bijgekocht op € 15,00. Een jaartje later uitgestapt op € 1,77. Gelukkig maar 100 aandelen, maar dat leverde toch een verlies van € 1.100 op.

Medio 2000 ben ik ook ingestapt in het Robeco Medical Biotech fonds. Want biotechnologie zou het helemaal gaan maken, en Robeco was natuurlijk een goede manier om daarvan mee te profiteren. Van kostenratio’s had ik nog nooit gehoord, ik weet ook niet of ze in de documentatie stonden. Ik weet eigenlijk niet eens of ik die documentatie gelezen heb. Tussendoor ook nog een paar keer bijgekocht, totale investering zo’n € 3.250. En uiteindelijk in 2004 de positie afgesloten met een verlies van zo’n € 1.150. Later heb ik overigens alsnog goed meegeprofiteerd van de biotech, met het Franklin Templeton Biotechnology Discovery Fund. Die meer dan verdubbelde in een paar jaar tijd.

Verder dacht ik in 2006 dat de crisis in Japan wel tot het verleden zou behoren. Dus heb ik voor € 1.750 Merril Lynch Japan Opportunities Fund gekocht. En dat begin 2008 weer verkocht, met een verlies van € 1.000.

Laten we verder ook mijn avonturen met SNS Reaal niet vergeten. Zat in de problemen, zou helemaal goed komen. In 2008 heb ik 200 stuks gekocht voor iets meer dan € 8 per stuk, en daar kreeg ik op 3 januari 2011 nog € 3,20 per stuk voor terug. Ook een verlies van € 1.000 op deze positie.

Uiteindelijk heb ik hiermee langzaam geleerd dat de aandelenmarkt niet rationeel is, en dat ik zeker niet slimmer ben dan de markt. Integendeel… Dus de markt volgen is voor mij de beste strategie. Af en toe kijk ik nog terug naar mijn oude spreadsheet met deze blunders. Om mij eraan te herinneren dat ik beter niet aan individuele aandelen en specifieke fondsen kan beginnen. Om over ingewikkelder en meer riskante mogelijkheden nog maar te zwijgen. Gewoon mijn eigen, saaie indextrackers. Dat geeft op de langere termijn de beste kans op succes.

Welke dure lessen heb jij geleerd in beleggingen?

Project Tuin (3) – ontwerp en fundamenten

De afgelopen periode is er in Geldnerd HQ weer stevig doorgewerkt aan Project Tuin. Ik heb er eerder hier en hier over geschreven.

Ontwerp

We willen zo dicht mogelijk bij het originele ontwerp blijven. Daar zijn we nog steeds erg enthousiast over. Maar ook willen we de noodzaak van extra aarde en andere toevoegingen beperken, omdat alles door ons huis heen aangevoerd moet worden. Dat betekent onder andere dat we minder met hoogteverschillen gaan werken dan oorspronkelijk de bedoeling was. En ook betekent dit dat we zoveel mogelijk van de opgegraven tegels en klinkers willen hergebruiken.

We hebben dus het ontwerp zelf enigszins aangepast. Ik ga zelf ons terras opnieuw leggen, want dat is erg slecht gedaan en het ligt schots en scheef. Dan kunnen we het ook aanpassen aan onze wensen. Een iets breder kiezelrandje tussen het huis en het terras, dat is beter voor de afwatering en dan houden we ook de luchtroosters voor de kruipruimte beter toegankelijk. Het terras een paar centimeter omlaag, want die sukkels hebben het precies zo aangelegd dat de deur vanuit de kleine slaapkamer naar de tuin net wel/niet helemaal open kan.

De speelse kiezelpaden van de architect vervangen we door rechte paden, waarvoor we een deel van de tegels van het terras hergebruiken. Eentje vanaf de trap die vanaf ons balkon komt, en eentje vanaf het terras dat toegankelijk is vanuit onze slaapkamer. De paden komen uit op een rond terras, we zijn van plan hiervoor houtsnippers te gebruiken met daaronder worteldoek.

Beplantingsplan

In het eerste deel van dit feuilleton schreef ik al dat we het originele beplantingsplan zoveel mogelijk willen volgen. Dat voornemen staat nog steeds. Het zijn planten die geschikt zijn voor een schaduwtuin, en het plan is zo opgezet dat er altijd wel wat groen is en ook het hele seizoen altijd wel ergens iets in bloei staat.

Diervriendelijk

Het is ‘maar’ een stadstuintje, maar we zijn wel van plan om ons tuintje zo diervriendelijk mogelijk te maken. Daarbij hoeven we niet te rekenen op egels en ander groot ‘stadswild’, want die kunnen er eenvoudigweg niet in. Om nog maar te zwijgen over het echte grote wild dat ‘buitenwoners’ als Project Lonica en In De Fruitboomgaard ongetwijfeld langs zien komen. Dat is er eenvoudigweg niet hier ‘in de grote stad’.

Wat we wel hebben, zijn vogeltjes. Niet alleen meeuwen, duiven, eksters en groene parkieten, maar ook andere vogels. En daar willen we onze tuin zo aantrekkelijk mogelijk voor maken. Dat betekent vogelhuisjes en plekken waar ze beschutting kunnen vinden. Ook bouwen we met de klinkers gedeeltelijk een muurtje rond het terras, met veel ruimte voor insecten. Verder komt er een drinkbak te staan. Als de tuin een beetje begroeid is, hopen we op deze manier leuke vogeltjes in onze tuin te krijgen.

Rekenen

Afgelopen week heb ik ook zitten rekenen. Hoeveel vierkante meter worteldoek is er nodig? Hoeveel kiezels voor de afwateringsrand, hoeveel houtsnippers voor het terras? Er zal ook (pot)grond bij moeten, honderden liters. Hoeveel precies, dat kan ik pas bepalen als ik de rest van het terras afgegraven heb. Dat komt de komende weken wel.

En de klussenlijst is nog wat langer. Het hardhout van onze trap en het balkon moet eigenlijk hoognodig behandeld worden. Dat wil ik doen met lijnzaad-olie. Daar heb ik goede ervaringen mee opgedaan in het verleden. Ik zal ook een zakje cement nodig hebben om de afwateringsput beter af te werken.

Verder willen we een compostvat neerzetten om onze eigen compost te maken. En het tuingereedschap moet in elk geval aangevuld worden met een tuinslang van een meter of tien. Een vorstbestendige buitenkraan en twee buitenstopcontacten hebben we gelukkig al.

Stand van zaken

Dus hoever zijn we nu? We zitten op het overgangspunt van ‘slopen’ naar ‘wederopbouw’. Een deel van het terras moet nog afgegraven worden, en de rest van het terras moet ik nog weghalen om daarna de ondergrond te verbeteren en het geheel opnieuw te leggen. Maar afgelopen weekend heb ik ook het terras en de paden uitgemeten, en het gele zand en de tuinaarde zoveel mogelijk herverdeeld. Dat betekent dat de contouren nu zichtbaar worden!

Kosten aanleg

En je bent hier op een financieel blog, dus heb ik ook de kosten van de aanleg van de tuin tot nu toe maar eens op een rijtje gezet. Die vallen hard mee, maar dat wordt wel anders als straks de beplanting gekocht gaat worden.

Spade € 16,95
Bats € 19,95
Hark € 10,95
Werkhandschoenen € 7,75
Rol touw € 7,99
Totaal € 63,59

En verder ongeveer 30 uur van mijn tijd, en drie blaren. Dat dan weer wel. Mijn tere kantoorhandjes en tuingereedschap moeten aan elkaar wennen.

Hoe is het met jouw tuin?

Consumptie en inkomen (uitgeven maar weer…)

De omzet van de detailhandel was in juni 3 procent hoger dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) maandag. Het verkoopvolume groeide met 2,8 procent.

Het netto reëel besteedbaar inkomen groeide in 2017 met 1,5 procent. Recentere cijfers heb ik niet kunnen vinden, maar De Nederlandsche Bank verwacht dat in 2018 en de komende twee jaar het reëel beschikbaar inkomen kan stijgen met jaarlijks gemiddeld bijna 3%. Kortom, de consumptie groeit weer eens net zo hard of zelfs harder dan het inkomen. Daar hoef je geen wiskundig wonder voor te zijn, dat is geen model dat eeuwig vol te houden is.

Uiteraard heb ik ook nog even gekeken naar mijn eigen persoonlijke cijfers. Mijn netto besteedbaar inkomen (exclusief dividend-ontvangsten) in de periode januari tot en met juli 2018 was 6,9% hoger dan in dezelfde periode vorig jaar. En mijn uitgaven (dus exclusief aflossing / beleggen / sparen) in de periode januari tot en met juli 2018 waren 29,9% lager dan in dezelfde periode vorig jaar. Een beetje vertekend beeld, omdat we in die periode in 2017 nog wat extra uitgaven deden voor de inrichting van ons huis. Als ik dat effect eruit haal, dan is de daling van mijn consumptie 15,7%. Dat stelt me dan toch weer gerust, ik doe niet mee met de consumptie-rally…

Hoe is het met jouw inkomen en jouw consumptie?

Geachte AFM… (3) – de brief

Vorige week heb ik jullie mee laten lezen met mijn nieuwe concept-brief aan de AFM. Dat leverde nog enkele nuttige tekstsuggesties op, die ik dankbaar heb overgenomen. En dit weekend heb ik de brief verstuurd, per papieren post aan de AFM en aan de minister van Financiën. Vandaag gaat de brief ook nog per e-mail aan enkele leden van de Tweede Kamer.

Zoals toegezegd is de brief hierbij ook beschikbaar om te downloaden.

Download hier in Microsoft Word format.

Download hier in Open Document format.

Voor elk wat wils!

Voel je vrij om deze brief naar hartenlust aan te passen en zelf ook te versturen. Hoe meer mensen laten blijken dat we niet blij zijn met de effecten van de MIFID-II regelgeving, hoe groter de kans dat er iets gaat veranderen.

Wordt (hopelijk) vervolgd…

Clickbait en het afloskamp

In de Slack-groep FIREnl (sluit je vooral ook aan!) hebben we wel eens een discussie gehad over ‘clickbait’. In gewoon Nederlands: stukjes die vooral bedoeld zijn om je ergens naar toe te lokken, vooral om commerciële redenen. Een van de kenmerken van ‘clickbait’ is een ‘pakkende’ titel. Commerciële redenen heb ik niet, maar ik wilde het ook wel eens proberen. Vandaar de titel van mijn stukje ‘Aflossen is voor angsthazen’.

Dat heb ik geweten, want tot mijn verbazing werkt zo’n titel inderdaad. Het was een van mijn best bezochte dagen in de afgelopen 3 jaar. Sowieso blijven mijn bezoekersaantallen nog steeds groeien, maar deze sprong er toch weer bovenuit.

In mijn stukje schreef ik dat de discussie over al dan niet extra aflossen erg leeft in de financiële blogwereld. Dat was ook te zien aan het aantal reacties, en de inhoud ervan. Beide kampen goed vertegenwoordigd, van mensen die extra aflossen zien als ‘stelen van jezelf’ tot mensen die iedere beschikbare Euro in extra aflossingen steken. ‘Het’ antwoord op de vraag wat het beste is, dat kan ik je ook niet geven. Het is er niet, denk ik. Zoals diverse reacties ook aangaven. Iedereen moet vooral de keuze maken die het beste bij hem/haarzelf past, en er zijn geen foute keuzes als je er maar goed over nagedacht hebt. En het is ook niet erg om tussendoor een paar keer van gedachten te veranderen.

Voor mijzelf gaat het om het vinden van een balans tussen vermogensopbouw en lage maandlasten. Ik ben niet op weg naar FIRE, daarvoor vind ik mijn werk te leuk, en ben ik te laat écht begonnen. Een echtscheiding en een sabbatical van een jaar helpen dan ook niet echt, alhoewel een sabbatical natuurlijk erg HOT is.

Verder heb ik gemerkt dat het verlangen van mijn maandlasten verslavend werkt. Uiteraard zonder dat de kwaliteit van leven daaronder lijdt. We gaan gewoon uit eten als we daar zin in hebben, nemen vaak genoeg vakantie, en ik koop de dingen waarvan ik vind dat ze waarde toevoegen in mijn leven. Maar aflossen en beleggen zijn volgens mij twee kanten van dezelfde medaille. Veel vermogen is fijn, maar met lagere maandlasten heb je minder vermogen nodig voor dezelfde vrijheid. Dat heeft dus, ook voor mijzelf, helemaal niks met angsthazerij te maken. Maar alles met financieel bewust leven.

Dus voorlopig lossen we nog vrolijk verder af.

Klik jij wel eens op ‘clickbait’?

Aflossen is voor angsthazen

Aflossen of niet aflossen? Het is een vraag die veel mensen bezig houdt. En waarover in de gemeenschap van financiële bloggers hartstochtelijk van mening verschild wordt. Onlangs schreef PorteRenee (let op: irritante pop-ups) er nog over in samenwerking met Mr. FOB (die gelukkig niet aan irritante pop-ups doet). Tijd om mijn overwegingen aan het debat toe te voegen. Zeker omdat ik het afgelopen halfjaar van mening veranderd ben op dit punt.

Het is wel een tijdje een discussiepunt geweest in Geldnerd HQ. Vriendin, die vooral spaart en uiterst behoedzaam belegt (en dus wat minder rendement maakte), was voorstander van maximaal aflossen. Geldnerd, die wat agressiever belegt, was niet meteen voorstander. Met een hypotheek met een rente van 2,2% bruto, nog 18 jaar vast, maakte mijn geld veel meer rendement als ik het beleg. En ik wil ook niet al mijn vermogen in de stenen hebben zitten.

Vorig jaar hebben we wel maximaal extra afgelost. Daarmee brachten we de Loan-To-Value ratio van onze hypotheek beneden de 65%, waardoor er een risico-opslag van 0,2% van onze hypotheek gehaald werd. Iets dat ons de komende 18 jaar € 12.000 aan rente scheelt. Daarna vond ik het wel weer even genoeg. Ik weet niet waarom, maar ik wilde niet teveel van mijn vermogen in ons huis hebben zitten. Een deel in de stenen, en de rest aan het werk voor mij. Daar zitten geen formules of wetten achter, gewoon ouderwets buikgevoel, dat is soms ook een uitstekende raadgever.

Dit jaar ben ik toch van gedachten veranderd. Dat komt ook door onze lineaire hypotheek. Daarin los je elke maand een vast bedrag af, en daardoor dalen de rentelasten ook iedere maand. Als wij ‘normaal’ aflossen, dan betalen we elke maand ongeveer € 1,75 minder. Dat was meer, in het begin was het ruim € 2,- per maand. Dalende maandlasten, voor ons is het aantrekkelijk. We zitten ‘wat verder’ in onze loopbaan, en verwachten niet meer dat we nog heel grote sprongen qua salaris gaan maken.

Wat is er dan veranderd bij mij in het afgelopen half jaar? Dat is eigenlijk best eenvoudig. Ik ben die lagere maandlasten gaan zien als rendement, en dan meer in het bijzonder als ‘realised gains’ (gerealiseerde winst). Dit terwijl de koerswinst op mijn beleggingen nu ‘unrealised gains’ zijn. Dat is papieren winst, die pas ‘echt’ wordt als ik de belegging verkoop (en dat doe ik niet). Dit is anders dan bijvoorbeeld dividend in contanten, dat zijn wel ‘realised gains’.

Als ik € 1.000 extra aflos, dan gaat er in onze situatie ineens € 3 extra van het maandbedrag af. Dat tikt aan, zeker als je het elke maand doet. In maand 1 € 3, en dan in maand 2 nog eens € 3 bovenop de eerdere € 3 oftewel € 6. En dan in maand 3 nog eens € 3 bovenop de eerdere € 3. Enzovoorts. Op die manier bespaar ik in een jaar tijd € 234 aan rente en aflossing ten opzichte van een situatie waarin ik niet extra aflos. Bij een inleg van € 12.000 in dat jaar voelt dit als een ‘rendement’ van 1,95%. Minder dan met beleggen, maar (veel) meer dan op een spaarrekening.

Wat doen we dus nu in Huize Geldnerd? We lossen extra af. Niet met het deel dat ik maandelijks inleg op mijn beleggingen, dat blijft gewoon zoals het is. Maar het bedrag dat ik in het verleden naar mijn spaarrekening stuurde, gaat nu naar de aflossingen. De buffer was toch vol. Wellicht dat we er anders naar gaan kijken als de spaarrente boven de 1,95% komt, maar dat punt verwacht ik echt niet vóór 2020.

Hoe kijk jij naar extra aflossen?

Geachte AFM… (2)

Mijn blog met het eerste concept van een brief aan de AFM heeft de nodige reacties opgeleverd. Mooie input om de brief beter te maken. Dank aan alle bijdragers en meelezers!

Zelf heb ik ook nog even lopen kauwen op de brief. Ik overweeg om een kopie te sturen aan diverse kamerleden, zoals Roald van der Linde (VVD), die eerder de kamervragen stelde, en Pieter Omtzigt (CDA), van wie bekend is dat hij zich ook behoorlijk bezig houdt met beleggen en financiën (met dank aan Adine voor de tip). Ook wil ik een kopie sturen aan de minister van Financiën, Wopke Hoekstra. Daarom had ik ook even wat minder haast om de brief op te sturen, want op dit moment is (bijna) heel Den Haag met reces….

Onderstaand dus de aangevulde tekst. Mochten er mensen nog aanvullingen en ideeën hebben, laat ze dan vooral achter in de comments bij deze blogpost, of stuur een bericht. Ik ga de brief eind deze week, of begin volgende week, versturen. De definitieve versie zal ik dan ook hier publiceren, zodat anderen deze ook naar hartenlust kunnen aanpassen en versturen.

Autoriteit Financiële Markten
T.a.v. de voorzitter van het bestuur
mevr. M.W.L. van Vroonhoven

Postbus 11723
1001 GS AMSTERDAM

Kopie aan:
mr. W.B. Hoekstra, minister van Financiën
mr. drs. R.E. van der Linde, lid van de Tweede Kamer der Staten Generaal namens de VVD
dr. P.H. Omtzigt, lid van de Tweede Kamer der Staten Generaal namens het CDA

Betreft: Negatieve effecten van MIFID-II voor Nederlandse particuliere beleggers

Geachte mevrouw Van Vroonhoven,

Sinds 3 januari 2018 is de Europese Richtlijn 2014/65/EU (beter bekend als ‘MIFID-II’) van kracht. Deze regelgeving, en dan vooral ook de manier waarop toezichthouders zoals de AFM hiermee omgaan, heeft grote negatieve impact voor particuliere beleggers zoals ikzelf. Ik beleg met een doel, namelijk mijn financiële onafhankelijkheid vergroten. Dit om te compenseren voor de terugtredende overheid en de hervormingen van het Nederlandse pensioenstelsel. Hierin word ik, en met mij alle Nederlandse particuliere beleggers, sterk beperkt door de handelwijze van de AFM.

Voor het managen van mijn beleggingen maak ik gebruik van de dienstverlening van BinckBank NV. Deze dienstverlener heeft tot op heden meer dan 1.000 beleggingsproducten, met name ook Exchange Traded Funds, uit haar aanbod moeten verwijderen. Dit omdat de buitenlandse aanbieders de documentatie niet in de Nederlandse taal beschikbaar stellen. Navraag bij een aantal aanbieders (onder andere iShares en Vanguard) leert mij dat dit komt door de relatief kleine omvang van de Nederlandse markt. En van bevriende beleggers weet ik dat ook andere aanbieders dezelfde stap gezet hebben. Als gevolg hiervan hebben Nederlandse beleggers toegang tot een veel kleiner spectrum aan beleggingsproducten, waarbij de gemiddelde kosten hoger zijn (zie hiervoor ook het bericht ‘Particuliere belegger blijft afgesloten van Amerikaanse indextrackers‘ in het Financieele Dagblad van 11 juni 2018).

Op 14 mei 2018 heeft het Tweede-Kamerlid Van der Linde (VVD) over deze problematiek vragen gesteld aan minister Hoekstra van Financiën. Op 12 juni 2018 heeft de minister in zijn antwoorden aangegeven dat het de AFM is die (1) aangegeven heeft welke fondsen als verpakte beleggingsproducten met een beleggingscomponent (PRIIP) moeten worden aangemerkt, en (2) ook bepaald heeft dat alleen Essentiële Informatiedocumenten (EID) in de Nederlandse taal geaccepteerd worden.

Uit deze antwoorden, en uit de contacten met mijn tussenpersoon en de aanbieders van diverse beleggingsproducten in mijn portefeuille, concludeer ik dat het vooral de AFM is die met haar visie op de MIFID-II regelgeving de huidige situatie veroorzaakt en in stand houdt. Ik wil de AFM dringend verzoeken om dit standpunt te herzien, en draag daarvoor een aantal argumenten aan.

Vergrijzing en de financiële crisis maken dat de overheid enerzijds de pensioenleeftijd verhoogt, en anderzijds van burgers verwacht dat zij zelf maatregelen treffen om voor een groter deel voor hun oudedagsvoorziening te zorgen. Dit staat of valt met de beschikbaarheid van betaalbare en effectieve mogelijkheden om te sparen en beleggen. Juist de categorie beleggingsfondsen die nu geraakt wordt door de AFM-opstelling inzake MIFID-II leverde hier een belangrijke bijdrage aan. Dit staat haaks op de constateringen van diezelfde AFM in 2015 (‘Neem drempels weg opdat Nederlanders in actie komen voor hun pensioen’, AFM, oktober 2015, Amsterdam). Kan de AFM aangeven hoe de conclusies uit deze publicatie, en het standpunt van de AFM inzake MIFID-II, zich tot elkaar verhouden?

Daarnaast denk ik dat de opstelling van de AFM zich slecht verhoudt met de gedachte van één Europese markt. Overweging (3) van de Europese Richtlijn 2014/65/EC stelt dat, om de doelstelling van de richtlijn te bereiken, een zodanige harmonisatie moet worden bewerkstelligd dat beleggers een hoog niveau van bescherming wordt geboden en dat beleggingsondernemingen in staat zijn overal in de Unie, die een interne markt vormt, diensten te verlenen, op basis van toezicht door de lidstaat van herkomst. Door in Nederland alleen documentatie in de Nederlandse taal toe te staan, legt de AFM een onaanvaardbare beperking op aan deze beleggingsondernemingen in het aanbieden van hun producten en diensten aan Nederlandse beleggers. En daarmee ook aan de Nederlandse beleggers. Hiermee ontstaan ook grote verschillen in het speelveld in de verschillende lidstaten van de Europese Unie, iets dat haaks staat op de letter en geest van de Europese regelgeving. Graag verneem ik de overwegingen van de AFM om de bescherming van beleggers zwaarder te laten wegen dan de andere, even belangrijke, doelstellingen?

Door de wijze waarop momenteel invulling wordt gegeven aan MIFID-II, worden de keuzemogelijkheden voor Nederlandse beleggers beperkt, en worden wij geconfronteerd met hogere kosten voor vergelijkbare producten. Dit gaat rechtstreeks ten koste van het rendement dat een Nederlandse belegger kan maken. Enkele voorbeelden:

  1. De tracker van iShares op de index MSCI World: de Amerikaanse versie rekent beleggers een fee van 25 basispunten (0,25%), terwijl Europese beleggers 50 basispunten (0,5%) moeten betalen (Financieel Dagblad, 3 augustus 2018).
  2. Tot 1 januari 2018 maakte ik gebruik van een mandje met daarin de fondsen Vanguard Total International Stock ETF (VXUS) en Vanguard Total Stock Market ETF (VTI). Deze fondsen kan ik niet meer aankopen. Het alternatief van Vanguard dat het dichtst in de buurt komt van de VTI/VXUS combinatie is het fonds Vanguard FTSE All-World UCITS ETF (VWRL), met jaarlijkse kosten van 0.25%. Voor de combi VTI/VXUS zijn deze kosten 0.08% (gemiddelde van VTI 0.04% en VXUS 0.11%). VWRL is dus 0.17% duurder per jaar dan VTI/VXUS. Daarnaast presteert VWRL gemiddeld 0.50% slechter per jaar over de afgelopen 5 jaar dan de combi VTI/VXUS. Dit scheelt dus bijna 0,7% rendement per jaar.
  3. In de week van 1 augustus 2018 heeft Fidelity twee beleggingsfondsen (FZROX en FZILX) geïntroduceerd die geen lopende kosten rekenen. Ook deze fondsen zullen, door de nu geldende regelgeving en de interpretatie daarvan door de AFM, niet voor Nederlandse beleggers beschikbaar komen.

Kan de AFM aangeven of de beperking van de markttoegang voor particuliere beleggers, de hogere kosten en het lagere rendement meegewogen zijn in de keuze voor het uitvoeringsbeleid rond MIFID-II? Zo ja, op welke wijze en met welke afwegingen? Zo nee, waarom niet?

Het beleid van de AFM in deze is ook niet consistent. Zeker voor indextrackers is het niet terecht om deze als PRIIP te classificeren, en daarmee een Essentieel Informatie Document (EID) te verplichten. Het staat mij, als belegger, namelijk wel volledig vrij om een grote portefeuille op te bouwen uit individuele aandelen, en daarmee een willekeurige index te ‘imiteren’. Maar zodra dit ‘verpakt is in een indextracker, juist ook met als enig doel deze index te kopiëren, dan wordt mij daartoe de toegang ontzegd. En dat alleen omdat de documentatie van deze ETF niet in de Nederlandse taal beschikbaar is. Dit is niet consequent. Als de AFM hierin consequent zou zijn, dan zou het beleggen op buitenlandse beurzen helemaal verboden moeten worden. Iets dat onder Europese regelgeving overigens ook niet mogelijk is.

Bovendien, anno 2018 worden in Nederland volledige opleidingen in het Engels gegeven, en is er bijvoorbeeld ook tweetalig middelbaar onderwijs. Bij iedere vorm van beleggen dien je als klant tegenwoordig bovendien eerst een aantal vragen te beantwoorden waarmee getoetst wordt of je wel voldoende basiskennis van beleggen bezit. Dit maakt het wel heel ongeloofwaardig dat beleggers in relatief simpele producten als ETFs niet in staat zouden zijn om een Engelstalige brochure te kunnen begrijpen. Veel beleggingsproducten die ik niet meer kan gebruiken, zijn daarnaast wel beschikbaar voor natuurlijke – en rechtspersonen die zich als professionele belegger hebben aangemeld. Ook ik zou mij als professionele belegger kunnen registreren, maar dit zadelt mij met veel extra bureaucratie op. En zelf gebruik maken van de diensten van een vermogensbeheerder levert hoge kosten op, die rechtstreeks ten laste van mijn rendement komen. Veel vermogensbeheerders hanteren bovendien een hoge minimale inleg, hun diensten zijn dus voor veel mensen niet toegankelijk.

Graag ontvang ik een nadere uitleg van het beleid van de AFM in deze. Een kopie van deze brief wordt gestuurd aan de minister van Financiën, en aan diverse leden van de Tweede Kamer der Staten Generaal.

Hoogachtend,

« Older posts Newer posts »

© 2018 Geldnerd.nl

Theme by Anders NorenUp ↑